Μια απάντηση που πρέπει να δοθεί στο άρθρο του κ. Χωμενίδη για τα παιδιά που κάνουν πρωταθλητισμό

Μια ευγενική απάντηση σε άρθρο του Χρήστου Χωμενίδη έδωσε με άρθρο του ο Γιάννης Ψαρέλης. Ο ιδρυτής της Triathlon Lab και προπονητής, μιλάει για την αξία του πρωταθλητισμού όταν γίνεται σωστά και όταν ακολουθούνται κανόνες. Διαβάστε αναλυτικά το άρθρο-απάντηση:

Αγαπητέ κ.Χωμενίδη,

Διάβασα με προσοχή το άρθρο σας με τίτλο «Ντροπή που περνιέται για καμάρι». Για να είμαι ειλικρινής περίμενα να υπάρχει μία απάντηση τόσο από την αθλητική ηγεσία του τόπου όσο και από την ακαδημαϊκή κοινότητα που ασχολείται με τον αθλητισμό. Καθώς δεν έχει υπάρξει κάτι τέτοιο επιτρέψτε μου να τοποθετηθώ. Ζητώ συγνώμη εάν έχει υπάρξει απάντηση και δεν το έχω αντιληφθεί.

Φυσικά εάν υπήρχε ανακοίνωση από ένα πολιτικό κόμμα τα αντανακλαστικά τους θα ήταν αστραπιαία. Όταν ένας πνευματικός άνθρωπος με υψηλού επιπέδου δεξιότητες γραφής τοποθετείται κανένας δεν αντιδρά. Και όφειλαν να αντιδράσουν γιατί έτσι δείχνουν ότι δεν έχουν όραμα για τον αθλητισμό ούτε κατανοούν τη δύναμη που έχει ένα επιδέξιος συγγραφέας όπως εσείς. Εάν δεν είχα την γνώση του αθλητικού πλαισίου και διάβαζα το άρθρο σας δεν θα ενθάρρυνα την κόρη μου να κάνει πρωταθλητισμό. Γι’ αυτό θεωρώ σημαντικό να σας απαντήσω γιατί πολλοί σας διαβάζουν και έχετε πολύ μεγάλη δύναμη επιρροής των αναγνωστών σας.

Επίσης είναι σημαντικό να σημειώσω ότι ο σεβασμός προς το πρόσωπό σας είναι αυτό που με οδήγησε να σας στείλω τούτη την επιστολή. Ανήκω σε μία γενιά που ως πρότυπα δεν είχαν τραγουδιστές, μοντέλα, chef, survivor… αλλά συγγραφείς.  Περιμέναμε κάθε εβδομάδα τι θα γράψει ο Πλωρίτης την Κυριακή και τι δίσκους θα προτείνει ο Πετρίδης. Οι τσακωμοί μας ήταν Σεφέρης ή Ρίτσος, Ελύτης ή Καβάφης, Σάρτρ ή Καμύ, Mario Vitti ή Καραντώνης, …

Θα συμφωνήσω με αρκετά σημεία της τοποθέτησής σας αλλά θα ήθελα να μου επιτρέψετε να διαφωνήσω με αρκετά και κυρίως με τον αφορισμό του πρωταθλητισμού. Είναι λάθος και θα ήθελα να μου επιτρέψετε να επιχειρηματολογήσω σχετικά. Ο ίδιος αφορισμός θα μπορούσε να αφορά τον αθλητισμό γενικότερα. Όπως προφανώς γνωρίζετε υπάρχουν δύο σχολές στους ερμηνευτές του μαρξισμού αναφορικά με τον αθλητισμό. Ο ίδιος ο Μαρξ δεν είχε αναφερθεί ποτέ σχετικά αλλά το έκαναν οι ερμηνευτές του. Η πιο σκληροπυρηνική σχολή θεωρεί τον αθλητισμό ως ένα «κακό» που το χρησιμοποιεί η άρχουσα τάξη για να κάνει το εργατικό δυναμικό πιο παραγωγικό ενώ η πιο μετριοπαθής αποδέχεται ότι μπορεί ανάλογα των συνθηκών να είναι κάτι χρήσιμο ή κάτι «κακό» για τους ανθρώπους. Και την θεωρία του Norbert Ellias να χρησιμοποιήσουμε ο αθλητισμός και ο πρωταθλητισμός ήταν φυσική ανάγκη από τον περιορισμό των βιολογικών αναγκών και ορμών των ανθρώπων ως αποτέλεσμα των περιοριστικών νορμών/ κανόνων/ νόμων και την εξέλιξη των κοινωνιών μας.

Σε συνέχεια των παραπάνω θα μου επιτρέψετε να σημειώσω ότι το ίδιο ισχύει και για τον πρωταθλητισμό. Ναι έχετε απόλυτο δίκιο ο πρωταθλητισμός σε πολλές περιπτώσεις στην Ελλάδα – πέρα από τα πολύ σωστά που αναφέρετε για τα ολοκληρωτικά καθεστώτα- χρησιμοποιήθηκε τα προηγούμενα χρόνια για λόγους εσωτερικής προπαγάνδας των κυβερνήσεων. π.χ. Όταν προσπαθούσαμε να μπούμε στην ΟΝΕ πρώην κορυφαίο κυβερνητικό στέλεχος συνέδεε τις διεθνείς επιτυχίες των ελλήνων αθλητών με τη δυναμική της χώρας : “Οι επιτυχίες των Ελλήνων αθλητών μας δείχνουν ότι όταν εργαστούμε σκληρά μπορούμε να πετύχουμε οτιδήποτε». Ο πρωταθλητισμός ίσως έχει λάβει αρνητική χροιά για αρκετούς από τους έλληνες γιατί τον χρησιμοποιήσαν για να εξυπηρετήσουν συμφέροντά τους και όχι γιατί ως έννοια έχει κάτι αρνητικό.

Ξεκινώ με τη τελευταία σας πρόταση καθώς είναι πολύ σημαντική για οποιαδήποτε συζήτηση γύρω από την κοινωνική θέση του αθλητισμού. Ο αθλητισμός και το αθλητικό οικοδόμημα  στη σύγχρονη εποχή προέκυψε ως συνέχεια του εκπολιτισμού του ανθρώπου (civilization process) και οι αρχές του δεν βασίζονται -άσχετα με ότι υποστηρίζουμε στην Ελλάδα – στους Ολυμπιακούς Αγώνες της αρχαιότητας αλλά στον ερασιτεχνικό αθλητισμό (amateur athletics/ sports) στο Ηνωμένο Βασίλειο τον 19ο αιώνα. Παρότι αυτό είναι πολύ σημαντικό δεν θα ήθελα να μείνω παραιτέρω σε αυτό.

Η ενασχόληση με ένα άθλημα έχει πολλά οφέλη για την σωματική υγεία ενός ανθρώπου και σε επίπεδο πρωταθλητισμού ακόμα και σε ακραία αγωνίσματα όπως το δικό μας άθλημα (Τρίαθλο Ironman) οι τυχόν βλάβες στον ανθρώπινο οργανισμό από βίαια διατάραξη της ομοιόστασης όλα τα στοιχεία συνηγορούν ότι είναι αναστρέψιμες. Τα οφέλη υπερτερούν κατά πολύ τυχόν παρενεργειών για το σώμα. Ναι ίσως υπάρχουν αθλήματα που είναι καλύτερα από άλλα για το σώμα μας σε επίπεδο πρωταθλητισμού.

Φυσικά όπως ορθώς θέσατε η μονοδιάστατη ενασχόληση με κάτι (αθλητισμός, μουσική, συγγραφή, επιστήμη, ζωγραφική, επιχειρήσεις…) ίσως δεν βοηθάει στην ψυχική και κοινωνική ανάπτυξη του ατόμου. Γι’ αυτό στις προηγμένες Δυτικές Κοινωνίες έχει εγκαταλειφθεί το προπονητικοκεντρικό μοντέλο και πλέον έχει υιοθετηθεί το ουμανιστικό μοντέλο βασισμένο στην εργασία σε διάφορες επιστημονικές εργασίες και δοκίμια π.χ. των Lomardo & Kydman. Στόχος η ανάπτυξη του αθλητή ακόμα και σε επίπεδο πρωταθλητισμού να είναι ολιστική δηλαδή νοητικά, ψυχολογικά, κοινωνικά, συναισθηματικά και σωματικά κ.λπ.

Οι παθογένειες του ελληνικού αθλητισμού πέρα από την εκμετάλλευση από τα κόμματα και το κράτος είναι μεταξύ άλλων : Το λάθος προπονητικο μοντέλο που έχει χρησιμοποιηθεί, η έντονη πίεση σε νέα παιδιά να πετύχουν διακρίσεις σε μικρές ηλικίες (παγκόσμιοι πρωταθλητές σε κατηγορίες παίδων και εφήβων και μετά εξαφανίζονται), η μη συνεχής δια βίου επαγγελματική εκπαίδευση των προπονητών, η ασυδοσία των διοικητικών στελεχών, η μη εκπαίδευση των γονέων, η ύπαρξη ασφαλιστικών μέτρων για να περιοριστούν μέτρα διάφθοράς και κατάχρησης εξουσίας, η μη παρακολούθηση  και εφαρμογή των διεθνών βέλτιστων πρακτικών στα κρατικά προγράμματα ανάπτυξης αθλητισμού, η έλλειψη εθνικής στρατηγικής που άφηνε περιθώριο σε κάθε αθλητική ομοσπονδία να κάνει ότι θέλει, η έλλειψη οράματος από τις κυβερνήσεις κ.λπ.

Το προπονητιοκεντρικό μοντέλο που έχει κυριαρχήσει στην Ελλάδα -λόγω του κρατικοκεντρικού χαρακτήρα του αθλητισμού, τις προσπάθειες των κομμάτων να ελέγξουν και να εκμεταλλευτούν τον αθλητισμό καθώς της παρουσίας πολλών προπονητών από την Ανατολική Ευρώπη και τα Βαλκάνια- οδηγεί σε αυταρχικό μοντέλο ηγεσίας εκ μέρους του προπονητή και δημιουργεί προϋποθέσεις λεκτικής και σωματικές βίας, κατάχρηση εξουσίας κ.λπ.

Πάνω από όλα ο παιδαγωγικός ρόλος του προπονητή που οφείλει να είναι ο βασικός του ρόλος  ανεξαρτήτως εάν έχει ανήλικους ή ενήλικες αθλητές εξαφανίζεται με αυτή την προπονητικοκεντρική φιλοσοφία. Στην Ελλάδα έχουμε τηλεοπτικές εικόνες από προπονητές υψηλού επιπέδου να φωνάζουν, να βρίζουν τους παίκτες τους, να τους πετούν μπουκάλια κλ.π. Στην καλύτερη περίπτωση τους ευνουχίζουν μην αφήνοντάς τους να αναπτυχθούν και να γίνουν ικανοί να λαμβάνουν αποφάσεις (“decision makers”):  “Δώσε την μπάλα δεξιά», «ρε παιδί μου τί έκανες, αυτό σου ζήτησα να κάνεις;»

Σε αντίθεση με αυτό σε αρκετές χώρες πλέον οι προπονητές για αθλητές άνω των 12 ετών δεν ομιλούν (υπάρχει σχετική οδηγία) όσο παίζεται το παιχνίδι και στα ταιμ άουτ δεν δίνουν οδηγίες αλλά κάνουν διάλογο με τους αθλητές. Σταδιακά έχουν εκχωρήσει την “εξουσία¨ στην ομάδα και την λήψη αποφάσεων στους αθλητές (delegation- let the athlete take the responsibility). Ωριμάζει η ομάδα και γίνεται εκχώρηση εξουσίας από τον προπονητή στους αθλητές και οι αποφάσεις λαμβάνονται από κοινού.

Στην σύγχρονη εποχή  ο προπονητής δεν υποδεικνύει τι έχει κάνει λάθος ο αθλητής ούτε του καθορίζει τι να κάνει. Χρησιμοποιώντας την Σωκρατική μέθοδο θέτει ερωτήματα στον αθλητή για να σκεφθεί γιατί μόνο έτσι θα γίνει αποτελεσματικός να λαμβάνει αποφάσεις (decision maker).

Όμως το παραπάνω πρόβλημα για το πως αντιλαμβανόμαστε την εξουσία και την ηγεσία στην ελληνική κοινωνία δεν αφορά μόνο τους προπονητές. Και οι δάσκαλοι στα σχολεία, οι καθηγητές στα σχολεία και στα πανεπιστήμια, οι διευθυντές στο δημόσιο, οι manager στις επιχειρήσεις, οι γονείς με τα παιδιά τους κ.λπ. έχουν μάθει να ασκούν αυταρχική ηγεσία και όχι να αντιλαμβάνονται την «παιδαγωγική» διάσταση του ρόλου τους, δηλαδή να αναπτύξουν ανθρώπους και σταδιακά να εκχωρούν «εξουσία». Εχουμε παθογένειες ή έστω δεν ακολουθούμε τις πιο μοντέρνες κουλτούρες του Δυτικού κόσμου και αυτό είναι η αιτία. Όχι η αθλητική αριστεία είναι μία παιδαγωγική διαδικασία εάν πετάξουμε έξω από το αθλητικό πλαίσιο όσους προσπαθούν να εκμεταλλευτούν τον αθλητισμό δηλαδή κράτη, κόμματα, διοικήσεις ομοσπονδιών, διοικήσεις σωματείων κ.λπ.

Ένα σημείο κλειδί για όσα αναφέρετε είναι ότι δεν υπάρχει εθνική οδηγία στην χώρα μας όπως υπάρχει στον Καναδά με το LTAD (Long Terms Athletes Development) και έτσι πιέζουν τα παιδιά από μικρή ηλικία να κάνουν πρωταθλητισμό σε ηλικία που δεν μπορούν να διαχειριστούν την ψυχολογική και σωματική πίεση και φορτία. Ναι πρέπει να κάνουν πρωταθλητισμό και θα τους ωφελήσει πολύ αλλά σε μεγαλύτερες ηλικίες, ιδανικά μετά τα 18. Τα πιο επικίνδυνα αθλήματα είναι αυτά  που τα παιδιά κάνουνε πρωταθλητισμό σε μικρή ηλικία (ενόργανη γυμναστική, ρυθμική γυμναστική, συγχρονισμένη κολύμβηση, κλασσική κολύμβηση όταν δεν υπάρχει μακροπρόθεσμος σχεδιασμός ώστε μετά τα 18 να φτάνουν στην κορύφωση κ.λπ).

Ο αθλητισμός υψηλού επιπέδου είναι πολύ ευεργετικός για τους αθλητές εφόσον ο προπονητής ακολουθεί την ουμανιστική σχολή, ενδιαφέρεται για την εξέλιξη του ατόμου και όχι για την επίτευξη του αθλητικού στόχου. Ετσι η αθλητική επιτυχία που δεν είναι αυτοσκοπός αλλά είναι το φυσικό αποτέλεσμα μίας κοινής πορείας αυτογνωσίας και αριστείας και των δύο και αυτά δεν είναι θεωρητικά αλλά έχουν αποδειχθεί πολλές φορές στην πορεία σε εθνικό και διεθνές επίπεδο.

Mε ειλικρινή εκτίμηση

Γιάννης Ψαρέλης, BSc, MSc, MBA

Triathlon Lab – Ιδρυτής

Email : [email protected]

Κινητό : 6937170260

www.triathlonwor.gr

www.triathlon.gr

www.roadrunning.gr

www.cyclingworld.gr

www.athensjournal.gr

Ακολουθήστε το Run 'n Fun στο Google News

Previous ArticleNext Article

Απώλεια λίπους και γράμμωση σε 10 βήματα

Του Νίκου Καφετζόπουλου*

Η απώλεια λίπους και η γράμμωση δεν είναι κάτι εύκολο, αλλά θέλει συστηματική προσπάθεια. Ας δούμε ποια είναι τα συστατικά εκείνα της διατροφής που μπορούν να σας βοηθήσουν να πετύχετε το στόχο της απώλειας λίπους και της γράμμωσης του σώματος σας.

Μια αυστηρή δίαιτα από μόνη της δεν είναι σίγουρα η λύση, γιατί θα έχει ως επακόλουθο την αναπόφευκτη απώλεια μυικής μάζας και σίγουρα δεν θα έχετε το αποτέλεσμα που περιμένετε. Τι πρέπει να κάνετε:

1: Κάντε παράλληλα άσκηση

Το τρέξιμο είναι ένας από τους απλούστερους τρόπους για να κάψετε λίπος εύκολα, αφού όχι μόνο βοηθά στην καύση του, αλλά επιπλέον ενισχύει τον μεταβολισμό και αυξάνει την προσκόλληση σας στο πρόγραμμα διατροφής. Τα βάρη έχουν εξίσου καλά αποτελέσματα γιατί εκτός από την ανάπτυξη της μυικής μάζας έχουν και την ικανότητα να αυξάνουν τον μεταβολισμό για ώρες μετά.

Υποκατάστατα ζάχαρης: Τα υπέρ και τα κατά

2: Κοιμηθείτε καλά

Η έλλειψη ύπνου είναι ικανή να γκρεμίσει τις προσπάθειές σας να χάσετε λίπος, δεδομένου ότι η έκκριση γκρελίνης προκαλεί έντονη επιθυμία για ζάχαρη και άλλα λιπαρά τρόφιμα. Επίσης η κόπωση την επόμενη μέρα θα σας κάνει πιο υποτονικούς και λιγότερο δραστήριους με αποτέλεσμα την επιβράδυνση του μεταβολισμού σας. Μη ξεχνάτε τέλος, ότι όσο πιο αργά κοιμηθείτε, τόσο αυξάνονται και οι πιθανότητες για μια βραδινή επιδρομή στο ψυγείο.

3: Ενυδάτωση

Το νερό είναι φυσικός καταστολέας της όρεξης. Ο εγκέφαλος πολύ συχνά δεν μπορεί να κάνει διάκριση μεταξύ των αισθημάτων της πείνας και της δίψας ή η διάκριση αυτή είναι θολή και συγκεχυμένη. Έτσι έλλειψη νερού μπορεί να οδηγήσει σε αχρείαστη πρόσληψη τροφής. Επιπλέον δεν πρέπει να ξεχνάμε ότι η σωστή ενυδάτωση βελτιώνει την σωματική, την πνευματική απόδοση, ακόμα και την ευεξία μας.

4: Αυξήστε τις πρωτεΐνες

Για να προστατέψετε τον μυϊκό σας ιστό, συμπληρώστε τη διατροφή σας με άπαχο κρέας, ξηρούς καρπούς, γιαούρτι με χαμηλά λιπαρά. Θα σας βοηθήσει να μείνετε χορτάτοι για μεγαλύτερο χρονικό διάστημα και να περιορίσετε τις “junk” επιλογές σας.

5: Αποφύγετε το αλκοόλ

Μείνετε μακριά από το αλκοόλ, γιατί το μόνο που θα καταφέρετε είναι να προσθέσετε 100-150 θερμίδες ανά ποτό (300-400 θερμίδες τα κοκτέιλ), οι οποίες και μετατρέπονται απ’ ευθείας σε σπλαχνικό λίπος.

6: Αποφύγετε το φαγητό εκτός σπιτιού

Όσο πιο πολύ προτιμάτε το σπιτικό φαγητό, τόσο καλύτερα θα πάτε. Οι μερίδες στα εστιατόρια μπορεί να είναι διπλάσιες και τριπλάσιες από αυτές που χρειάζετε το δικό σας σώμα. Αρκεί να σκεφτείτε ότι μια μακαρονάδα σε εστιατόριο μπορεί να ξεπερνά τις 1.200 θερμίδες, χωρίς τα παρελκόμενα.

7: Να τρώτε λιγότερο, αλλά όχι υπερβολές

Καταναλώνοντας λιγότερες από 1000 θερμίδες την ημέρα προκαλείτε το σώμα σας να ξεκινήσει την αποθήκευση λίπους και την επιβράδυνση του μεταβολισμού με σκοπό την επιβίωση. Αυτό μπορεί να σας βοηθήσει να χάσετε κάποιο αρχικό βάρος, αλλά μόλις αρχίσετε να τρέφεστε κανονικά, θα το κερδίσει όλο πίσω και με το παραπάνω. Σίγουρα το έχετε ξανακούσει.

Έτσι θα κάνετε υγιεινή διατροφή με μικρό κόστος

8: Δείπνο, το μικρότερο γεύμα της ημέρας

Βασική και εύκολη συμβουλή. Αν το καταφέρνετε, δύσκολα θα ξεπερνάτε τα ενεργειακά όρια σας και το πιο πιθανό είναι τελικά να αποφεύγετε την καθημερινή μικρή εναπόθεση λίπους, η οποία όσο περνάει ο καιρός γίνεται κάτι περισσότερο από εμφανής. Βραδινό κανονικό με ασφάλεια μπορούν να καταναλώνουν μόνο αθλητές.

9: Επιλέξτε φρούτα

Τα φρούτα αποτελούν ιδανικά σνακ, καθώς θα σας γεμίσουν με βιταμίνες και ενέργεια. Αν θέλετε να κάψετε λίπος, επιλέξτε τα έναντι των χυμών, οι οποίοι προσδίδουν περισσότερες θερμίδες, λιγότερες φυτικές ίνες και μικρότερο κορεσμό. Εννοείται ότι αποφεύγετε και άλλα συνηθισμένα σνακ, όπως κριτσίνια, κρακεράκια, μπισκοτάκια, αναψυκτικά με ζάχαρη, τυποποιημένους χυμούς, ζαχαρούχα ice tea κλπ. Ειδικά για άτομα με χαμηλή φυσική δραστηριότητα, το σνακ δεν μπορεί να είναι κάτι περισσότερο από 1-2 μικρά φρούτα.

10: Γευματίστε πριν πεινάσετε και σταματήστε πριν χορτάσετε

Καταναλώστε 3 κυρίως γεύματα και 1-2 σνακ την ημέρα μόνο αν πεινάτε. Τα σνακ δεν είναι υποχρεωτικό να γίνονται, βοηθούν όμως κάποια άτομα να φτάνουν στο τραπέζι με ελεγχόμενη όρεξη. Ξεκινήστε πάντα με την σαλάτα, τρώτε με αργό ρυθμό για να αντιληφτείτε εγκαίρως το κορεσμό και σηκωθείτε αμέσως από το τραπέζι.

Το λίπος δεν φεύγει τοπικά, αλλά συνολικά. Συνδυάστε τα παραπάνω με ένα σωστό πρόγραμμα γυμναστικής αλλά να θυμάστε το εξής: Οι κοιλιακοί φτιάχνονται στη κουζίνα σας, όχι στο γυμναστήριο!

Διαβάστε επίσης: Η κατάλληλη διατροφή για ενίσχυση του ανοσοποιητικού

* Ο Νίκος Καφετζόπουλος είναι Κλινικός Διαιτολόγος – Διατροφολόγος. Έχει γράψει το βιβλίο “Πρακτικός οδηγός Αθλητικής Διατροφής” και είναι συνεργάτης του runnfun.gr

Ακολουθήστε το Run 'n Fun στο Google News

Η στρατηγική στον Μαραθώνιο είναι το κλειδί της επιτυχίας

Του Στέφανου Φυγετάκη*

blog381

Μαραθώνιος είναι, όλη η προετοιμασία από την πρώτη μέρα της προετοιμασίας, μέχρι και τον τερματισμό. Ο αγώνας είναι η γιορτή, (το κερασάκι στην τούρτα) και όλοι εμείς που τρέχουμε, κομμάτι αυτής της γιορτής! Κάτι όμως υπολείπεται από όλα τα παραπάνω, το τελευταίο κομμάτι: ο ρυθμός και η τακτική που θα ακολουθήσετε.

“Αποταμιεύοντας χρόνο στην τράπεζα” είναι τελικά κακό!

Αν η πρόσφατη οικονομική κρίση μας απέδειξε κάτι, είναι ότι οι τράπεζες είναι διαβολικές. Αστειεύομαι! Ας μιλήσουμε όμως σοβαρά, η θεωρία “αποταμιεύοντας χρόνο στην τράπεζα” τα πρώτα 13 χιλιόμετρα από τον αγώνα, είναι σοβαρά εσφαλμένη. Η τράπεζα θα σου πάρει τα χρήματα και θα σε συντρίψει τα τελευταία 12 χιλιόμετρα όπως συνέβη και στο χρηματιστήριο.

Δεν είμαι σίγουρος πως προέκυψε η συγκεκριμένη θεωρία, αλλά η συγκεκριμένη τακτική οδήγησε στην ισοπέδωση πολλών μαραθωνοδρόμων. Στην πραγματικότητα, η κατάλληλη τακτική ακολουθεί την αντίθετη θεωρία. Για έναν επιτυχή αγώνα, ο ρυθμός θα πρέπει να είναι, τα 5 ή 8 πρώτα χιλιόμετρα, 6-12 δευτερόλεπτα ανά χιλιόμετρο πιο αργός από τον αρχικό ρυθμό που έχεις βάλει στόχο. Δε με πιστεύεις; Σου παραθέτω μια ενδιαφέρουσα στατιστική έρευνα:

Τα περισσότερα παγκόσμια ρεκόρ από τα 1.500μ. έως τον μαραθώνιο δρόμο, έχουν επιτευχθεί με τον εξής τρόπο: τρέχοντας το πρώτο μισό κομμάτι του αγώνα ελαφρά πιο αργά από το δεύτερο μισό. Είναι αλήθεια, ανέτρεξε να τη βρεις αν έχεις τον χρόνο. Με απλά λόγια, αν θέλεις να είσαι σίγουρος ότι θα καταφέρεις να τρέξεις γρήγορα, θα πρέπει να είσαι συντηρητικός τα πρώτα χιλιόμετρα του αγώνα. Η αδρεναλίνη και ο συναγωνισμός θα το κάνει λιγότερο εφικτό, για αυτό χρειάζεται συγκέντρωση. Θα ήταν χρήσιμο να εξασκήσεις την ικανότητα αυτή κατά την διάρκεια της προετοιμασίας σου.

Με ποιους τρόπους; Να συμμετέχεις σε αγώνες λιγότερων χιλιομέτρων ώστε να νιώσεις την αδρεναλίνη και το γρήγορο ρυθμό που σε διακατέχει κατά τη διάρκεια της διαδρομής. Να διατηρείς αυστηρά το ρυθμό σου κατά τη διάρκεια της προπόνησης ώστε η αίσθηση να σου γίνει οικεία. Πώς να κινηθώ στην εκκίνηση του αγώνα; Αφού θα τρέξεις τα πρώτα χιλιόμετρα πιο αργά από τον επιθυμητό ρυθμό, είναι σημαντικό να παραμείνεις χαλαρός ανάμεσα στο πλήθος και μόνο όταν χρειάζεται να προσπερνάς δρομείς. Να μην επιτρέψεις στον εαυτό σου να παρασυρθεί ή να αισθανθεί άβολα στα εμπόδια που με την έναρξη του αγώνα θα εμφανιστούν (ασφυκτικός όγκος δρομέων, αργοί δρομείς).

Η επιτάχυνση, το σταμάτημα και το ξεκίνημα καταναλώνουν περισσότερη ενέργεια. Ενέργεια = Καύσιμα. Όσο περισσότερη ενέργεια καταναλώνεις τα πρώτα χιλιόμετρα, τόσο λιγότερη θα απομείνει για τα τελευταία 10-12. Επέλεξε το σωστό σημείο στο group που ανήκεις και όταν ο αγώνας ξεκινήσει, χαλάρωσε και φύγε με το ρυθμό του πλήθους μέχρι κάποιο άνοιγμα εμφανιστεί μπροστά σου. Ο ρυθμός μετά τα πρώτα 8 χιλιόμετρα Μετά τα 5 ή 8 χιλιόμετρα, αργά και σταδιακά αύξησε γλυκά το ρυθμό σου. Είναι ακόμη χρήσιμο να είσαι αργός και σε αυτά τα χιλιόμετρα αφού η αποθηκευμένη ενέργεια θα σου επιτρέψει να διατηρήσεις το ρυθμό σου τα τελευταία 10 χιλιόμετρα και να αποφύγεις την κατάρρευση. Σε αυτό το σημείο της διαδρομής όταν θεωρήσεις ότι είναι δυνατό και όσο το στομάχι σου μπορεί, θα φας ή θα πιείς. Είναι απαραίτητη «η αποταμίευση ενέργειας στην τράπεζα».

Γιατί να τρέξεις πιο αργά το πρώτο – μισό κομμάτι του αγώνα; Τρέχοντας λίγο πιο αργά τα πρώτα 5 ή 8 χιλιόμετρα, σε σχέση με τον επιθυμητό ρυθμό, λειτουργεί για δύο λόγους: 1) αποθηκεύεις σημαντική ενέργεια που θα σου είναι χρήσιμη τα τελευταία 10-12 χιλιόμετρα και 2) το σώμα απορροφά επιτυχώς ενέργεια και υγρά.

• Θυμήσου το αυτοκίνητο, όσο πιο γρήγορα τρέχει τόσο περισσότερη βενζίνη καταναλώνει. Το σώμα αντιδρά με παρόμοιο τρόπο. Όταν υπερβαίνει τον ρυθμό σου (ορίζεται επιστημονικά ως το αερόβιο κατώφλι), καις σημαντικά περισσότερους υδατάνθρακες. Παρομοίως, κάνοντας ελιγμούς ανάμεσα στους δρομείς τα πρώτα χιλιόμετρα, είναι σαν την οδήγηση μέσα στην πόλη. Είναι κοινώς γνωστό ότι η οδήγηση στην πόλη μειώνει σημαντικά τη βενζίνη στο ντεπόζιτο. Κατά τον ίδιο τρόπο, λειτουργεί και το σώμα.

• Το σώμα έχει την ικανότητα να αποθηκεύει ενέργεια ώστε να τρέχεις με ρυθμό για περίπου 2 ώρες(και ανάλογα την ταχύτητα). Όταν τρέχεις πολύ γρήγορα, χρειάζεται περισσότερους υδατάνθρακες. Το σώμα αργεί να χωνέψει τους υδατάνθρακες. Επίσης όταν το σώμα δέχεται αυξανόμενη πίεση, μειώνει μη απόλυτα απαραίτητες λειτουργίες όπως την λειτουργία της πέψης. Με άλλα λόγια, καθώς καταναλώνεις energy gels,ή άλλους υδατάνθρακες, υπάρχει πιθανότητα να μην τα απορροφάει ο οργανισμός σου – . Η καλύτερη αντιμετώπιση για να αντιμετωπίσεις αυτή την ατυχή δυσλειτουργία του σώματός σου, είναι η κατανάλωση υδατανθράκων διαλυμένους σε νερό από την αρχή του αγώνα(ισοτονικά ποτά). Όταν ακόμα το σώμα αισθάνεται καλά και δε δέχεται πίεση. Αν ξεκινήσεις τον αγώνα πιο αργά, ο οργανισμός θα καταφέρει να απορροφήσει περισσότερους υδατάνθρακες.

Τι συμβαίνει το τελευταίο – μισό του αγώνα;

Δεν ανήκω στην κατηγορία των προπονητών που θα στα πει αισιόδοξα. Το τελευταίο – μισό κομμάτι του μαραθωνίου είναι δύσκολο. Λυπάμαι, λέω την αλήθεια. Αν ανατρέξουμε στο πλάνο που σχεδιάσαμε για τον αγώνα, θα δεις ότι αν ξεκινήσεις συντηρητικά από την αρχή του αγώνα και καταναλώσεις αρκετά υγρά και υδατάνθρακες, θα τα πας μια χαρά τα τελευταία 10 χιλιόμετρα. Παρ’ όλα αυτά, για επιπλέον βοήθεια κατά τη διάρκεια της διαδρομής, προτείνω απλά και εφαρμόσιμα τρικ για να τονώσεις τη ψυχολογία σου:

• Διατήρησε το μυαλό και το σώμα σου χαλαρό. Επικεντρώσου σε σκέψεις που σου τονώνουν την αυτοπεποίθηση: “Είμαι γρήγορος, αισθάνομαι καλά” ή “Είμαι δυνατός, τα πάω μια χαρά”, ή ότι άλλο εμψυχωτικό έχεις . Κάθε φορά που θα αισθάνεσαι κουρασμένος ή που θα χάνεις το ρυθμό σου, επανέλαβε στον εαυτό σου ότι πρέπει να επανέλθει η συγκέντρωσή σου και ο ρυθμός σου.

• Όταν το σώμα υποφέρει, σκέψου, ότι τρέχεις σαν τον καλύτερο μαραθωνοδρόμο. Το κεφάλι ευθεία, χέρια μπρος και πίσω, δυναμικές δρασκελιές. Όταν οι μυς έχουν αρχίσει να εξαντλούνται, η απεικόνιση του ιδανικού τρεξίματος βοηθάει να διατηρήσεις το ρυθμό σου.

• Όταν χάσεις το ρυθμό σου, αύξησε λίγο τον ρυθμό ώστε να ξυπνήσουν τα πόδια σου. Μερικές φορές μια μικρή αύξηση ταχύτητας(αλλαγή), είναι αρκετή για να ενδυναμώσουν πάλι τα πόδια και ο ρυθμός. Αν το έχεις εξασκήσει κατά τη διάρκεια της προετοιμασίας σου, δε θα σου είναι δύσκολο να το εφαρμόσεις και στον αγώνα.

• Τέλος, χώρισε την απόσταση σε μικρότερα, εφικτά κομμάτια που έχεις ήδη κάνει στην προετοιμασία σου(3X3 χλμ, 4Χ2 χλμ κλπ) στο τελευταίο πες στον εαυτό σου : πάμε!!! τελευταίο κομμάτι, όπως όταν ακριβώς είσαι κουρασμένος και το λες στην προπόνηση!

Να το χαρείς

Καταλαβαίνω ότι πρόκειται για μια κλισέ φράση, αλλά είναι αλήθεια. Να θυμηθείς όταν νιώσεις την κούραση στον αγώνα, ότι το τρέξιμο και ο αγώνας είναι διασκέδαση και απόλαυση. Εφόσον, έχεις κάνει καλή προετοιμασία και ακολουθήσεις την σωστή τακτική , θα τα πας περίφημα! Απόλαυσε την πρόκληση και την ατμόσφαιρα του αγώνα. Ο αγώνας είναι γιορτή και οι αθλητές που τρέχουμε το σημαντικότερο κομμάτι της!

Διαβάστε ακόμα: Η διατροφή πριν τον Μαραθώνιο (Μέρος 2ο)


* Ο Στέφανος Φυγετάκης είναι καθηγητής Φυσικής αγωγής, προπονητής δρόμων αποστάσεων, μέλος του αθλητικού τομέα στον Αυθεντικό μαραθώνιο για πολλά χρόνια και δρομέας μεγάλων αποστάσεων.

Ακολουθήστε το Run 'n Fun στο Google News

x
Send this to a friend