Αφυδάτωση: Πως επηρεάζει την αθλητική απόδοση και το μυαλό μας

Γράφει η Σοφιά Νικολαϊδου*

Το νερό αποτελεί τη πιο σημαντική φυσική «πηγή» για τη διατήρηση της ζωής στη γη. Τα 2/3 της επιφάνειας της γης καλύπτονται από το υγρό στοιχείο ενώ το περίπου το 75% του ανθρώπινου σώματος αποτελείται από νερό.

Το νερό έχει πολύ σημαντικό ρόλο στον ανθρώπινο οργανισμό καθώς βοηθά σε πολλές μεταβολικές διεργασίες όπως τη μεταφορά, τη διάλυση και την απορρόφηση πολλών θρεπτικών συστατικών. Πιο συγκεκριμένα το νερό:

  • Λειτουργεί σαν «λιπαντικό» για την σωστή  λειτουργία  των αρθρώσεων μας.
  • Ενυδατώνει τους ιστούς του σώματος μας.
  • Διαλύει όλα τα θρεπτικά συστατικά και αποβάλει τις τοξίνες από τον οργανισμό μας.
  • Μεταφέρει όλα τα θρεπτικά συστατικά και το οξυγόνο στο αίμα μας.

Τα υγρά, ιδιαίτερα το νερό, είναι σημαντικά θρεπτικά συστατικά για τους αθλητές. Η αθλητική απόδοση μπορεί να επηρεαστεί από το τι, πόσο και πότε καταναλώνει υγρά ο αθλητής. Τα υγρά βοηθούν στη ρύθμιση της θερμοκρασίας του σώματος και τείνουν να αντικαθιστούν τις απώλειες του ιδρώτα κατά τη διάρκεια της άσκησης. Η θερμοκρασία και η υγρασία του περιβάλλοντος, είναι δυο σημαντικοί παράγοντες που μπορεί να επηρεάσουν το ποσοστό εφίδρωσης του αθλητή καθώς και τη ποσότητα πρόσληψης υγρών που απαιτείται.

Τι μπορεί να προκαλέσει όμως η απώλεια υγρών στους αθλητές;

Οι μεγάλες απώλειες υγρών, κυρίως μέσω του ιδρώτα, σε αθλητές, μπορεί να είναι πολύ σημαντικές λόγω της αυξημένης έντασης, της εξωτερικής θερμοκρασίας, του σωματικού βάρους, ακόμα και λόγω του αθλητικού εξοπλισμού που υποβάλλονται οι αθλητές.

Οι επιβλαβείς επιδράσεις της αφυδάτωσης (απώλεια υγρών) στην αθλητική απόδοση είναι ένα αρκετά σημαντικό κεφάλαιο, καθώς σύμφωνα με μελέτες η αφυδάτωση συνδέεται άμεσα με τη μειωμένη απόδοση αερόβιας και αναερόβιας άσκησης, αλλά και τη μείωση της μυϊκής δύναμης και αντοχής. Πιο συγκεκριμένα, οι μελέτες εντόπισαν προβλήματα μειωμένης κινητικότητας σε αθλήματα όπως το μπάσκετ/ποδόσφαιρο, το γκόλφ, και το surfing. Επιπλέον, εντοπίστηκε μείωση μνήμης, πνευματικής διαύγειας αλλά και διακυμάνσεις στη κατάσταση διάθεσης του αθλητή.

Τι γίνεται όμως με την υπερ ενυδάτωση;

Γεγονός είναι ότι το φαινόμενο αυτό είναι σπάνιο, όμως δεν παύει να αποτελεί κίνδυνο, κυρίως για τους αθλητές που ασχολούνται με αγωνίσματα άντοχής, όπως ο μαραθώνιος, το τρίαθλο, το σπάρταθλο κ.ά.

Επιπλέον, θα ήταν καλό να αναφερθεί πως η κατανάλωση μεγάλων όγκων υγρών είναι πιθανό να προκαλέσει γαστρεντερικές διαταραχές (ναυτία και έμετο), παρεμποδίζοντας με αυτό τον τρόπο την επίδοση του αθλητή.  Αυτό συμβαίνει σε περιπτώσεις που ο χρόνος που διατίθεται για την κατανάλωση υγρών είναι περιορισμένος ή τα υγρά πρόσληψης είναι υψηλής θερμιδικής αξίας, όπως για παράδειγμα το γάλα, καθώς χρειάζεται περισσότερος χρόνος για γαστρεντερική εκκένωση και την απορρόφησή του από το έντερο.

Ποιες είναι οι συστάσεις κατανάλωσης υγρών σε αθλητές;

Βάση της Αμερικάνικης Ακαδημίας Αθλητικής Ιατρικής (ACSM) για την Αντικατάσταση Άσκησης και Υγρών έχουμε τις εξής συστάσεις:

  • 400-600ml υγρών, 1,5-2 ώρες πριν την άσκηση.
  • 150-300ml υγρών, ανά 15-20 λεπτά (κατά τη διάρκεια)
  • και 1.5L υγρών για κάθε απώλεια σωματικού κιλού μετά την άσκηση.

Ποια κριτήρια πρέπει να έχει ένα ρόφημα για τους αθλητές κατά την άσκηση;

Η πρόσληψη υγρών κατά τη διάρκεια της άσκησης θα ήταν καλό να πληροί τις παρακάτω προϋποθέσεις:

  • Καλή γεύση
  • Κρύο ρόφημα (Τα κρύα υγρά τείνουν να αποβάλλονται γρηγορότερα από το στομάχι σε σύγκριση με τα υγρά σε θερμοκρασία σώματος)
  • Χαμηλής θερμιδική αξίας
  • Να προσφέρει τόνωση και απόδοση

*Η Σοφία Νικολαίδου είναι Κλινικός Διαιτολόγος & Διατροφολόγος και Pilates Instructor. Μπορείτε να διαβάσετε άρθρα της στο www.meddiet.gr ή να επικοινωνήσετε μαζί της στο [email protected]


ΠΗΓΕΣ

BEJDER., J., HOFFMANN., M., F., ASHENDEN., M., NORDSBORG., N., B., KARSTOFT., K., MORKEBERG., 2016. Acute hyperhydration reduces athlete biological passport OFF-hr score., Scand J Med Sci Sports., vol., 3., pp., 338-47.

DANIELLE., M., C., DESBROW., B., & IRWIN., C., 2017., The Effect of Fluid Intake Following Dehydration on Subsequent Athletic and Cognitive Performance: a Systematic Review and Meta-analysis. Sports Med Open., vol.,  3., pp., 13.

LAURA K PURCEL., 2013., Sport nutrition for young athletes. Paediatr Child Health. Vol., 4., pp., 200–202.

NUCCIO., R., P., BARNES., K., A., CARTER., J., M., BARKER., L., B., 2017., Fluid Balance in Team Sport Athletes and the Effect of Hypohydration on Cognitive, Technical, and Physical Performance. Sports Med. Vol., 17., pp., 738

Previous ArticleNext Article

Βάλτε στόχους, δώστε την ψυχή σας, τρέξτε με πάθος στο 2020

Μια ακόμα χρονιά μας αφήνει. Μια χρονιά που μας κάνει μεγαλύτερους και σοφότερους. Περάσαμε πολλές όμορφες στιγμές.

Μπαίνοντας στον τέταρτο χρόνο λειτουργίας αυτής της ιστοσελίδας ανακαλύπτουμε για μια ακόμα φορά ότι είμαστε στην αρχή.

Έχουμε ακόμα πολλά να δώσουμε και πολλά περισσότερα να πάρουμε. Το έχουμε γράψει πολλές φορές. Το runnfun.gr είστε εσείς.

Η στήριξη και η αγάπη σας μας δίνει δύναμη να συνεχίσουμε. Η παρέα μας μεγαλώνει χρόνο με το χρόνο.

Οι συναντήσεις μας ακόμα πιο πυκνές. Στους δρόμους γράφεται η ιστορία του δρομικού κύματος που τα τελευταία χρόνια έχει παρασύρει ακόμα περισσότερους.

Φέτος καταφέραμε και πετύχαμε όλους μας τους στόχους. Συμμετείχαμε σε μεγάλους αγώνες σε όλη την Ελλάδα. Από την Ξάνθη και τα Γιάννενα, στη Θεσσαλονίκη, τη Λάρισα, τη Λαμία, την Επίδαυρο, τη Μάνη, την Καλαμάτα και το Ρέθυμνο.

Από τη Σκύρο και τις Σπέτσες, στην Ύδρα, τη Σύρο, τον Πόρο και τη Ρόδο και πόσοι αγώνες ακόμα.

Μαζί ταξιδέψαμε παντού. Με οδηγό την αγάπη μας για το τρέξιμο, το ποδήλατο και την κολύμβηση, το πάθος μας για τη δουλειά μας και τη δική σας προτροπή.

Το δεύτερο περιοδικό 42195 που πήρατε στα χέρια σας ξανά από το περίπτερό μας στην έκθεση του Μαραθωνίου της Αθήνας ταξίδεψε μέχρι και εκτός συνόρων.

Το πρώτο, το περυσινό, βραβεύτηκε από τους συναδέλφους μας σαν μια από τις καλύτερες δημοσιογραφικές δουλειές εκτός ποδοσφαίρου και μπάσκετ.

Και όλα αυτά τα χρωστάμε σε εσάς. Τους πιστούς μας φίλους, το αγαπημένο μας κοινό. Που για άλλη μια φορά μας έφερε στην κορυφή και που συνεχίζει να μας σπρώχνει να πάμε ακόμα πιο ψηλά.

Το ευχαριστώ είναι λίγο.

Ετοιμαζόμαστε για τη νέα χρονιά με νέους στόχους. Ακόμα μεγαλύτερους. Με εκπλήξεις. Η κούραση δεν μας καταβάλει. Ο δικός μας υπερμαραθώνιος, αυτός της ενημέρωσης, είναι ένας αγώνας χωρίς τερματισμό. Υγεία να ΄χουμε.

Για εμάς τους δρομείς, άλλωστε δεν υπάρχει κάτι πιο σημαντικό.

Την υγειά μας να έχουμε, να τρέχουμε, να γουστάρουμε, να χαμογελάμε. Και πάντα να βρισκόμαστε.

Οι παρέες γράφουν ιστορία. Το 2020 είναι γεμάτο προκλήσεις. Είμαστε έτοιμοι και είμαστε σίγουροι ότι είστε και εσείς.

Μην ξεχνάτε να βάζετε στόχους. Δεν έχει σημασία αν θα τους πετύχετε. Σημασία έχει το ταξίδι, οι άνθρωποι, τα συναισθήματα. Προχωρήστε μπροστά. Οι δυσκολίες δεν μπορούν να σας κάμψουν. Τρέξτε με πάθος στο 2020. Δώστε την ψυχή σας σε ότι κάνετε. Δεν θα το μετανιώσετε. Και στο τέλος της ημέρας, ότι και να έχει συμβεί ένα μεγάλο χαμόγελο θα είναι ζωγραφισμένο στο πρόσωπό σας. Και αυτό είναι κάτι που δεν μπορεί να σας πάρει κανείς.

Χρόνια καλά σε όλους…

Τα υγιεινά λιπαρά είναι απαραίτητα για όσους τρέχουν

Γράφει ο Γιάννης Χρύσου

Τα τελευταία χρόνια το τρέξιμο έχει μπει στην καθημερινότητά μας. Η εικόνα ανθρώπων να τρέχουν σε γήπεδα, σε πάρκα ή ακόμα και στον δρόμο είναι, πλέον, γνώριμη σε όλους.

Η αλλαγή αυτή είναι αποτέλεσμα καλύτερης ενημέρωσης σχετικά με την προαγωγή της υγείας αλλά και μίας γενικότερης στροφής προς έναν πιο υγιεινό τρόπο ζωής, που περιλαμβάνει και πιο σωστές διατροφικές συνήθειες.

Άλλωστε η διατροφή και η άσκηση είναι έννοιες αλληλένδετες, καθώς και οι δύο στοχεύουν στην επίτευξη φυσιολογικού βάρους, στην προαγωγή της υγείας και στη βελτίωση της αθλητικής απόδοσης.

Καθοριστικός παράγοντας που επηρεάζει την αθλητική απόδοση είναι, φυσικά, η διατροφική πρόσληψη λίπους. Το λίπος, ως γνωστόν, αποτελεί αναπόσπαστο «συστατικό» της καθημερινής διατροφής όσων γυμνάζονται, ενώ σύμφωνα με έρευνες των τελευταίων 5 ετών, τα πολυακόρεστα λιπαρά οξέα φαίνεται να συμβάλουν θετικά στη βελτίωση της αθλητικής απόδοσης και όχι μόνο.

Ένα από τα τρόφιμα που περιέχει πολυακόρεστα λιπαρά οξέα – πραγματικά πολύτιμη τροφή για όσους θέλουν να ακολουθήσουν μια ισορροπημένη διατροφή, ιδιαίτερα κατά τη διάρκεια της άσκησης – είναι το σουσάμι!

Πρόσφατη μελέτη, μάλιστα, που δημοσιεύθηκε στο επιστημονικό περιοδικό Frontiers of Physiology και πραγματοποιήθηκε στο Εργαστήριο Σπουδών Επίδρασης της Φυσικής Άσκησης στην Απόδοση και στην Υγεία σε συνεργασία με το Τμήμα Τεχνολογίας Τροφίμων στην Βραζιλία, προσφέρει ακόμη πιο ενθαρρυντικά συμπεράσματα για το σουσάμι.

Στο πλαίσιο της μελέτης, αξιολογήθηκε η επίδραση της συμπληρωματικής χορήγησης σουσαμιού σε ημι-επαγγελματίες παίκτες ποδοσφαίρου, βάσει βιοχημικών δεικτών που σχετίζονται με τη μυϊκή κόπωση, την εξάντληση και την αθλητική απόδοση μέσω της αερόβιας ικανότητας.

Στα αποτελέσματα φάνηκε ξεκάθαρα ότι τα πολυακόρεστα λιπαρά, τα μικροστοιχεία και τα αντιοξειδωτικά του σουσαμιού συνέβαλαν στην προστασία των μυών από το οξειδωτικό στρες και από τη συσσώρευση γαλακτικού οξέος αλλά και στη βελτίωση της αερόβιας ικανότητας των αθλητών!

Το σουσάμι είναι μία από τις πηγές των υγιεινών λιπαρών στην διατροφή, όπως φυσικά και τα προϊόντα του, το ταχίνι και ο χαλβάς. Το ταχίνι περιέχει το σύνολο των θρεπτικών συστατικών του σουσαμιού, όπως βιταμίνες του συμπλέγματος Β, σίδηρο και μαγνήσιο, πρωτεΐνες φυτικής προέλευσης, ω-3 και ω-6 λιπαρά οξέα καθώς και φυτοσυστατικά με ισχυρή αντιοξειδωτική δράση.

Τα τελευταία χρόνια, το ταχίνι αποτελεί μέρος της καθημερινής διατροφής ολοένα και περισσότερων ανθρώπων, είτε λόγω της υψηλής θρεπτικής του αξίας, ή λόγω της ιδιαίτερης και πλούσιας γεύσης του!

Περισσότερες λεπτομέρειες σχετικά με την δράση και τον ρόλο των συστατικών του σουσαμιού και του ταχινιού παρακάτω:

  • Οι βιταμίνες του συμπλέγματος Β συμμετέχουν στην παραγωγή ενέργειας και στον μεταβολισμό των υδατανθράκων.
  • Ο σίδηρος συμβάλλει στην παραγωγή ερυθροκυττάρων και στη μεταφορά οξυγόνου στους ιστούς που το χρειάζονται.
  • Το μαγνήσιο συμβάλλει στη φυσιολογική μυϊκή συστολή και λειτουργία.
  • Η πρωτεΐνη συμβάλλει στην αναδόμηση και συντήρηση του μυϊκού ιστού.
  • Τα πολυακόρεστα λιπαρά οξέα συμβάλλουν στην καλή εγκεφαλική, νευρική και μυϊκή λειτουργία, αλλά και στη βελτιωμένη νευρομυϊκή συναρμογή.
  • Οι αντιοξειδωτικές ουσίες συμβάλλουν στην αντιμετώπιση του οξειδωτικού στρες, το οποίο αυξάνεται κατά την άσκηση, ενώ συμβάλλουν και στην προστασία των κυττάρων.
  • Οι σύνθετοι υδατάνθρακες συμβάλλουν στην παροχή ενέργειας, είτε με τη μορφή της γλυκόζης στο αίμα, ή αναπληρώνοντας τις αποθήκες γλυκογόνου μετά την άσκηση.

Διαβάστε επίσης: Χαλβάς: Ποιος είναι ο ιδανικός για όσους αθλούνται; 

* Γράφει ο Γιάννης Χρύσου, Κλινικός Διαιτολόγος & Διατροφολόγος

x

Send this to a friend