Είστε σίγουροι ότι ξέρετε να διαβάζετε τις ετικέτες τροφίμων;

Της Νικολίας Σαλίαϊ*

Η ετικέτα αποτελεί έναν από τους σημαντικότερους και πιο άμεσους τρόπους επικοινωνίας του τροφίμου με τον καταναλωτή. Είναι σημαντική διότι μας παρέχει πληροφορίες που αφορούν το τρόφιμο, όπως είναι τα συστατικά του, τα αλλεργιογόνα, η διατηρησιμότητα του, το βάρος του, η διαθρεπτική του αξία, η ποιότητα του κ.α., με αποτέλεσμα να μας βοηθάει να μπορούμε να επιλέξουμε το ιδανικό για εμάς προϊόν.

Τι ορίζουμε ως ετικέτα τροφίμων;

Ο διεθνώς αποδεκτός ορισμός της ετικέτας των τροφίμων είναι οι ενδείξεις, τα εμπορικά σήματα, τα σύμβολα, το περιγραφικό ή εικονογραφημένο υλικό που περιέχει στην συσκευασία του το τρόφιμο.

Οι πληροφορίες που συναντάμε στις ετικέτες των τροφίμων καθορίζονται από συγκεκριμένες και αυστηρές νομοθεσίες. Εδώ και πολλά χρόνια (από την 13η Δεκεμβρίου 2014) εφαρμόζεται υποχρεωτικά η νέα νομοθεσία [Κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 1169/2011] της Ευρωπαϊκής Ένωσης σχετικά με την παροχή πληροφοριών για τα τρόφιμα στους καταναλωτές. Με την ανωτέρω νομοθεσία θεσπίζονται οι γενικές αρχές, οι απαιτήσεις και οι υποχρεώσεις που διέπουν τις πληροφορίες για τα τρόφιμα και την επισήμανση.

Ας ξεκινήσουμε από την ονομασία πώλησης ενός τροφίμου, όπου είναι η ονομασία που προβλέπεται από τις διατάξεις που ισχύουν στην Ευρωπαϊκή Κοινότητα για το τρόφιμο αυτό και θα πρέπει να προσδιορίζει ακριβώς το περιεχόμενο του.

Η ονομασία του τροφίμου σαφώς συνδέεται με τον κατάλογο των συστατικών. Συγκεκριμένα θα πρέπει να δοθεί η % περιεκτικότητα του συγκεκριμένου συστατικού που σχετίζεται με την ονομασία. Για παράδειγμα εάν η ονομασία ενός προϊόντος είναι ‘’μπάρα βρώμης‘’, τότε θα πρέπει στον κατάλογο των συστατικών να αναγράφεται η % περιεκτικότητα του συγκεκριμένου συστατικού.

Τι σημαίνει όμως η σειρά των συστατικών;

Ο κατάλογος των συστατικών περιλαμβάνει όλα τα συστατικά του τροφίμου, κατά φθίνουσα σειρά περιεκτικότητας ως προς το βάρος, όπως καταγράφηκαν κατά τη στιγμή της χρησιμοποίησής τους στην παρασκευή του τροφίμου. Δηλαδή το συστατικό που αναγράφεται πρώτο είναι εκείνο που υπάρχει σε μεγαλύτερη ποσότητα στο τρόφιμο, ενώ εκείνο που αναγράφεται τελευταίο υπάρχει σε μικρότερη ποσότητα.

Τι να προσέξει κανείς σε περίπτωση αλλεργίας;

Στον κατάλογο των συστατικών συναντάμε επίσης και τα αλλεργιογόνα, είτε με πιο έντονη γραμματοσειρά, είτε με σύμβολα/ εικόνες είτε σε ξεχωριστή ευδιάκριτη γραμμή όπου αναγράφονται αναλυτικά. Αυτό συμβαίνει διότι ένα κομμάτι του συνολικού πληθυσμού ταλαιπωρείται από τροφικές αλλεργίες και δυσανεξίες, για αυτό θα πρέπει να ενημερώνετε μέσω της ετικέτας αν μπορεί να καταναλώσει το συγκεκριμένο τρόφιμο ή όχι.

Σε όλες τις ετικέτες των τροφίμων είναι υποχρεωτικό να αναγράφονται οι ουσίες που προκαλούν αλλεργίες ή δυσανεξίες. Επομένως αν έχουμε αλλεργία ή δυσανεξία σε ένα τρόφιμο τότε θα πρέπει να διαβάσουμε πολύ προσεκτικά την ετικέτα. Βέβαια αξίζει να σημειωθεί ότι πολλές φορές τα αλλεργιογόνα δεν τα συναντάμε μόνο σαν συστατικά στις ετικέτες των τροφίμων αλλά μπορεί να υπάρχουν σαν ίχνη.

Αξίζει να αναλύσουμε περαιτέρω τα αλλεργιογόνα, διότι όταν οι ουσίες που προκαλούν αλλεργίες ή δυσανεξίες ή προϊόντα τους αποτελούν μέρος των συστατικών του προϊόντος αυτά θα πρέπει να επισημαίνονται ξεχωριστά. Για παράδειγμα ‘’περιέχει σησάμι‘’. Μπορεί όμως να υπάρχει η υποψία του αλλεργιογόνου  οπότε μπορεί να υπάρχει σήμανση όπως για παράδειγμα ‘’επεξεργάζεται σε μονάδα όπου χειρίζεται σησάμι’’, άσχετα αν το προϊόν δε περιλαμβάνει το σησάμι ως συστατικό.  Επίσης μπορεί να συναντήσουμε και την περίπτωση του ‘’ίσως να περιέχει‘’. Αν λοιπόν συναντήσουμε κάτι από τα παραπάνω και είμαστε αλλεργικοί ή παρουσιάζουμε κάποια δυσανεξία τότε δεν θα πρέπει να καταναλώσουμε το συγκεκριμένο τρόφιμο.

Ζούμε στην εποχή όπου σχεδόν όλοι μετράνε θερμίδες

Τα πρόσθετα των τροφίμων

Tα πρόσθετα τροφίμων, τα γνωστά μας ως “E” που μας προκαλούν ταραχή και άγχος επίσης τα συναντάμε στον κατάλογο των συστατικών. Τι είναι όμως τα πρόσθετα τροφίμων;

Είναι φυσικές ή συνθετικές ουσίες που προστίθενται σκόπιμα στα τρόφιμα για να εκτελέσουν ορισμένες τεχνολογικές λειτουργίες. Σύμφωνα με την νομοθεσία είναι κάθε ουσία που συνήθως δεν καταναλώνεται αυτή καθ’ εαυτή ως τρόφιμο και δεν χρησιμοποιείται συνήθως ως χαρακτηριστικό συστατικό τροφίμων, είτε έχει θρεπτική αξία είτε όχι.

Η προσθήκη των πρόσθετων στο τρόφιμο γίνεται κατά την παρασκευή, τη μεταποίηση, την προετοιμασία, την επεξεργασία, τη συσκευασία, τη μεταφορά ή την αποθήκευση αυτού του τροφίμου έχει ως αποτέλεσμα, ή αναμένεται εύλογα να έχει ως αποτέλεσμα, ότι η ουσία ή παράγωγα αυτής καθίστανται άμεσα ή έμμεσα συστατικό αυτών των τροφίμων. Τα πιο κοινά πρόσθετα είναι οι χρωστικές, τα συντηρητικά, τα αντιοξειδωτικά, οι γαλακτωματοποιητές, οι σταθεροποιητές, οι πηκτικοί παράγοντες, τα βελτιωτικά γεύσεων, οι ρυθμιστές οξύτητας κ.α.

Πολλές φορές στις ετικέτες των τροφίμων αναγράφει ότι δεν περιέχει κάποια πρόσθετα, για παράδειγμα ‘’χωρίς συντηρητικά‘’, αυτό δεν σημαίνει σαφώς ότι το συγκεκριμένο τρόφιμο δεν περιέχει χρωστικές, γαλακτωματοποιητές κ.ο.κ. για αυτό πρέπει πάντα να διαβάζεις των κατάλογο των συστατικών, και να μην δίνεις τόσο έμφαση στο μάρκετινγκ του προϊόντος.

Θερμίδες στη Διατροφική Ετικέτα

Ζούμε στην εποχή όπου σχεδόν όλοι μετράνε θερμίδες. Τις θερμίδες λοιπόν θα τις βρούμε στην διατροφική δήλωση, η οποία καθίσταται υποχρεωτική για όλα τα προσυσκευασμένα τρόφιμα (με εξαιρέσεις για ορισμένες κατηγορίες τροφίμων).

Την διατροφική δήλωση των τροφίμων την συναντάμε συνήθως σε μορφή πίνακα και υποχρεωτικά περιλαμβάνει:

  • την ενεργειακή αξία, και
  • ποσότητες λιπαρών, κορεσμένων λιπαρών, υδατανθράκων, σακχάρων, πρωτεϊνών και αλατιού.

Η περιεκτικότητα αυτών των συστατικών δίνεται ανά 100g ή ml τροφίμου υποχρεωτικά, ενώ μπορεί να δίνεται προαιρετικά και ανά μερίδα προϊόντος, το οποίο μας βοηθάει να κατανοήσουμε καλύτερα ποια είναι η διατροφική αξία ανά μερίδα που θα καταναλώσουμε.

Παράδειγμα 

Διατροφική Αξία Ανά 100g Ανά μερίδα (χ) g
Ενέργεια kJ / kcal kJ / kcal
Λιπαρά

εκ των οποίων κορεσμένα

g

g

g

g

Διαιτητικές ίνες g g
Πρωτεΐνες g g
Αλάτι g g

Είναι δυνατό να προστεθούν και άλλες συμπληρωματικές πληροφορίες για την ποσότητα και άλλων θρεπτικών ουσιών, όπως τα πολυακόρεστα και τα μονοακόρεστα λιπαρά οξέα, τη χοληστερόλη, τις βιταμίνες, τα ανόργανα άλατα (μέταλλα και ιχνοστοιχεία) κ.α.

Πολλές φορές στην διατροφική δήλωση συναντάμε και τις Προσλαμβανόμενες Ποσότητες Αναφοράς (RI) για ενέργεια και επιλεγμένες θρεπτικές ουσίες σε ενήλικες.

Τι είναι οι Προσλαμβανόμενες Ποσότητες Αναφοράς (RI);

Οι RI εμφανίζουν πόσες θερμίδες, λιπαρά, κορεσμένα λιπαρά, σάκχαρα, και αλάτι περιέχεται σε κάθε μερίδα των προϊόντων που προτιμάτε και τι αντιπροσωπεύει η κάθε ποσότητα ως ποσοστό των καθημερινών διατροφικών αναγκών ενός μέσου υγιούς ενήλικα.

Αξίζει να σημειωθεί ότι οι ανάγκες ενός ατόμου από πλευράς ενέργειας και θρεπτικών συστατικών ποικίλλει ανάλογα με την ηλικία, το βάρος, το ύψος, το φύλο και το επίπεδο φυσικής δραστηριότητας. Για αυτό οι πληροφορίες, που παρέχονται μέσω των RI αποτελούν απλώς και μόνο έναν οδηγό και δεν θα πρέπει να εκλαμβάνονται ως εξατομικευμένη συμβουλή.

Τι πρέπει να γνωρίζουμε για τους Ισχυρισμούς Υγείας;

Ολοένα και περισσότερο συναντάμε πλέον τους ισχυρισμούς διατροφής – υγείας, πρόκειται δηλαδή για κάθε ισχυρισμό που δηλώνει, υπονοεί ή οδηγεί στο συμπέρασμα ότι υπάρχει σχέση μεταξύ κατηγορίας τροφίμων, τροφίμου, ή συστατικού του και της υγείας. Ορισμένα παραδείγματα ισχυρισμών υγείας είναι:

  • ΠΛΟΥΣΙΟ ΣΕ (Θρεπτική Αξία)
  • ΠΗΓΗ (Θρεπτική Αξία)
  • ΥΨΗΛΟ ΣΕ (Θρεπτική Αξία)
  • ΦΥΣΙΚΗ ΠΗΓΗ (Θρεπτική Αξία)
  • LIGHT (Θρεπτική Αξία)
  • ΠΕΡΙΕΧΕΙ (Θρεπτική Αξία)
  • ΕΜΠΛΟΥΤΙΣΜΕΝΟ ή ΕΝΙΣΧΥΜΕΝΟ ΣΕ (Θρεπτική Αξία)

Προτείνω να μην εστιάζεις μόνο στους ισχυρισμούς υγείας, αλλά να εξερευνείς αναλυτικά την ετικέτα που έχεις στα χέρια σου γιατί πολλές φορές τα προϊόντα δεν είναι τόσο αθώα όσο νομίζουμε.

Και επειδή κάθε μέρα όλο και περισσότερο δεχόμαστε βομβαρδισμό διαφημίσεων όσο αφορά τις ετικέτες των τροφίμων, οι συμβολισμοί ποιότητας μπορεί σε ορισμένες περιπτώσεις να μας διαφωτίσουν. Τα σήματα ποιότητα Π.Ο.Π (Προστατευόμενη Ονομασία Προέλευσης) και Π.Γ.Ε (Προστατευόμενη Γεωγραφική Ένδειξη) αναφέρονται στο προϊόν και μπορεί να αποτελέσει ένα αξιόλογο κριτήριο επιλογής. Όμως πολλές φορές πάνω στις ετικέτες των τροφίμων αναγράφονται συστήματα ποιότητα (ISO 22000, IFS, BRC κ.ο.κ) που αναφέρονται στην εταιρεία παραγωγής και όχι στο προϊόν όπως πολλοί πιστεύουν.

Βιολογικά Τρόφιμα στην Ετικέτα του Τροφίμου

Τέλος θα ήθελα να αναφερθώ στα βιολογικά τρόφιμα που έχουν εισέλθει δυναμικά στην ζωή μας, και μπορούμε να τα αναγνωρίσουμε από τις αντίστοιχες ετικέτες πιστοποίησης που φέρουν. Τα βιολογικά προϊόντα, προκύπτουν από καλλιέργεια στην οποία απαγορεύεται η χρήση κάθε χημικού φυτοφάρμακου – λιπάσματος και ορμόνης. Η χρήση της λέξης «βιολογικό» σε ετικέτες, ρυθμίζεται αυστηρά, από τη νομοθεσία της Ε.Ε.

Γνωρίζω ότι δεν είναι λίγοι οι άνθρωποι που «μπερδεύονται» κατά την ανάγνωση μιας διατροφικής ετικέτας. Όμως αν δεν ενδιαφερθείς εσύ για το τρόφιμο που θα επιλέξεις να καταναλώσεις, τότε ποιος θα το κάνει;

* Η Νικολία Σαλίαϊ είναι Τεχνολόγος Τροφίμων με Μεταπτυχιακό Δίπλωμα Ειδίκευσης στην Φυσικοχημεία. Εργάζεται ως Σύμβουλος Καινοτομίας και Ανάπτυξης νέων προϊόντων, αλλά και ως Υπεύθυνη Διασφάλισης Ποιότητας σε βιομηχανίες και βιοτεχνίες τροφίμων στη Κρήτη. Το άρθρο της δημοσιεύτηκε στο mednutrition.gr

Previous ArticleNext Article

Πώς θα μειώσετε τον κίνδυνο θρόμβωσης με τη βοήθεια της διατροφής;

Της Νίκης Κουτσίκου*

Αν και η θρόμβωση μπορεί να αποτελεί μία νόσο όχι τόσο γνωστή σε πολλούς, είναι γεγονός ότι ευθύνεται για το 25% των θανάτων παγκοσμίως. Εάν βρίσκεστε σε ομάδα υψηλού κινδύνου για θρόμβωση υπάρχουν καλά νέα για εσάς, καθώς μπορείτε μέσω μιας σωστής και ισορροπημένης διατροφής να μειώσετε τον κίνδυνο αυτό.

Τι είναι η θρόμβωση;

Θρόμβωση είναι ο σχηματισμός θρόμβων, δηλαδή πηγμάτων αίματος στις αρτηρίες ή στις φλέβες, με αποτέλεσμα να παρεμποδίζεται η φυσιολογική ροή του αίματος. Οφείλεται στη συσσώρευση των αιμοπεταλίων, στο αυξημένο ιξώδες του αίματος και στη διαταραγμένη ινωδόλυση, δηλαδή τη λύση του θρόμβου.

Από τις σοβαρότερες εκδηλώσεις της δημιουργίας θρόμβων είναι το οξύ έμφραγμα του μυοκαρδίου, το αγγειακό εγκεφαλικό επεισόδιο και η φλεβική θρομβοεμβολική νόσος

Βρίσκεστε σε ομάδα υψηλού κινδύνου;

Αυξημένο κίνδυνο για καρδιαγγειακή νόσο έχετε εάν:

  • Καπνίζετε
  • Έχετε αυξημένη συγκέντρωση λιπιδίων στο αίμα
  • Πάσχετε από σακχαρώδη διαβήτη
  • Είστε υπερτασικοί
  • Έχετε συσσωρευμένο λίπος στον κορμό (κοιλιακή παχυσαρκία)

Ενώ αυξημένο κίνδυνο για φλεβική θρομβοεμβολική νόσο έχετε εάν:

  • Φέρετε κάποιο τραύμα ή κάταγμα
  • Υποβάλλεστε σε μεγάλο ορθοπαιδικό χειρουργείο
  • Υποβάλλεστε σε ογκολογικό χειρουργείο
  • Λαμβάνετε από του στόματος αντισυλληπτικά δισκία ή θεραπεία ορμονικής υποκατάστασης
  • Είστε έγκυος ή στην περίοδο της λοχείας
  • Πάσχετε από θρομβοφιλία
  • Έχετε υποστεί στο παρελθόν φλεβική θρομβοεμβολή

Θρόμβωση και Διατροφή

Επιστημονικά δεδομένα έχουν δείξει ότι:

  1. Η αντικατάσταση του «κακών» κορεσμένων λιπαρών οξέων, που βρίσκονται σε τρόφιμα ζωικής προέλευσης, από τα ω-3 λιπαρά οξέα των ψαριών και τα μονοακόρεστα λιπαρά οξέα του ελαιολάδου μειώνει τη δραστηριότητα των αιμοπεταλίων.
  2. Η αντικατάσταση των τροφίμων υψηλού γλυκαιμικού δείκτη από τρόφιμα τα οποία δεν ανεβάζουν απότομα τα επίπεδα της γλυκόζης στο αίμα προστατεύει από το σχηματισμό θρόμβων, προάγοντας τη σωστή λειτουργία της ινωδόλυσης.
  3. Μία δυτικού τύπου δίαιτα, πλούσια σε τρόφιμα ζωικής προέλευσης όπως κρέας, αυγά και εντόσθια, παρέχει μεγάλες ποσότητες χολίνης, ένα συστατικό των κυτταρικών μεμβρανών το οποίο σχετίζεται με αυξημένο κίνδυνο θρόμβωσης.
  4. Η μέτρια κατανάλωση αλκοόλ και ιδιαιτέρως κόκκινου κρασιού φαίνεται ότι δρα προστατευτικά. Για αυτό πιθανώς ευθύνεται η ρεσβερατρόλη, ένα αντιοξειδωτικό συστατικό της φλούδας των σταφυλιών.
  5. Τρόφιμα με αντιθρομβωτικές ιδιότητες είναι: τα μούρα, το κακάο, ο καφές, το σκόρδο, το ακτινίδιο, το κρεμμύδι, ο χυμός κόκκινων σταφυλιών, η τομάτα και ο κουρκουμάς.

H υιοθέτηση μιας μεσογειακού τύπου διατροφής προστατεύει έναντι της θρόμβωσης και σχετίζεται με μικρότερη θνητότητα από καρδιαγγειακά νοσήματα

Αντιπηκτική αγωγή και διατροφή

Η αντιπηκτική αγωγή χορηγείται με σκοπό τη μείωσης της πηκτικής ικανότητας του αίματος. Σε αυτήν ανήκουν τα κουμαρινικά αντιπηκτικά, τα οποία ανταγωνίζονται τη βιταμίνη Κ. Η συγκεκριμένη βιταμίνη συμμετέχει στην ενεργοποίηση της διαδικασίας πήξης του αίματος. Επομένως, εάν λαμβάνετε τέτοιου είδους αντιπηκτικά πρέπει να έχετε μία σταθερή πρόσληψη της βιταμίνης Κ από τη διατροφή, καθώς η αυξημένη πρόσληψή της μπορεί να μειώσει την αποτελεσματικότητα της αγωγής. Στα τρόφιμα με μεγάλη περιεκτικότητα βιταμίνης Κ ανήκουν τα πράσινα φυλλώδη λαχανικά, όπως οι λαχανίδες, το σπανάκι, τα πράσινα φύλλα των παντζαριών, τα σέσκουλα, το μπρόκολο, το λάχανο, τα γογγύλια, τα παντζάρια και το άισμπεργκ, ενώ από τα φυτικά έλαια, το σογιέλαιο και το κραμβέλαιο έχουν τη μεγαλύτερη περιεκτικότητα της βιταμίνης.

Διαβάστε επίσης: Γιατί το λίπος γύρω από την κοιλιά «απειλεί» την καρδιά σας;

* Η Νίκη Κουτσίκου είναι Ιατρός και Κλινική Διαιτολόγος-Διατροφολόγος. Αποφοίτησε από την Ιατρική Σχολή του Πανεπιστημίου Πατρών και στη συνέχεια από το τμήμα Επιστήμης Διαιτολογίας-Διατροφής του Χαροκοπείου Πανεπιστημίου. Το άρθρο της δημοσιεύτηκε στο mednutrition.gr

4 λόγοι που η σοκολάτα είναι ευεργετική για τους δρομείς

Θέλετε να βρείτε μια λιχουδιά που να μην νιώθετε ενοχές όταν την τρώτε αλλά μάλιστα, να ισχύει το ακριβώς αντίθετο και να λειτουργεί ενισχυτικά στην προπόνησή σας; Κι όμως, υπάρχει μια τέτοια: η σοκολάτα.

«Η σοκολάτα έχει δύο ιδιότητες που την καθιστούν καλή για την προπόνηση: τους υδατάνθρακες και τα αντιοξειδωτικά», λέει η προπονήτρια Νάταλι Ρίζο. Γενικότερα, οποιοσδήποτε τύπος σοκολάτας, λευκής, γάλακτος ή μαύρης έχει μια καλή ποσότητα υδατανθράκων, λόγω της περιεκτικότητάς της σε ζάχαρη.

Και όσο πιο σκούρα είναι η σοκολάτα, τόσο καλύτερη επιλογή, αφού περιέχει λιγότερα γραμμάρια ζάχαρης. Επιπλέον, η μαύρη σοκολάτα έχει περισσότερα αντιοξειδωτικά από τη σοκολάτα γάλακτος.

Διαβάστε παρακάτω τους τρόπους που η σοκολάτα μπορεί να ενισχύσει την προπόνηση σας:

Αυξάνεται η αεροβική σας ικανότητα

Πολλές έρευνες έχουν διαπιστώσει ότι η κατανάλωση μαύρης σοκολάτας μπορεί να βοηθήσει στο να χρησιμοποιείτε πιο αποτελεσματικά το οξυγόνο. Ο λόγος είναι πως, σύμφωνα με διάφορους ερευνητές, η επικικατίνη, μια ουσία που βρίσκεται στο κακάο, μπορεί να βοηθήσει τα τα κύτταρά σας να λειτουργούν πιο αποτελεσματικά.

Ξεθολώνει το μυαλό σας

Υπάρχει ένας λόγος που το να τρώτε σοκολάτα σας κάνει να νιώθετε εκπληκτικά: το κακάο περιέχει σεροτονίνη, που ρυθμίζει τη διάθεση. Όσο πιο σκούρα είναι η σοκολάτα, τόσο περισσότερο ευεργετική είναι στον συγκεκριμένο τομέα, σύμφωνα με μια πρόσφατη έρευνα της Ισπανίας. Συγκεκριμένα, μια πρόσφατη μελέτη από εκεί διαπίστωσε ότι οι άνθρωποι που έτρωγαν συχνά μαύρη σοκολάτα είχαν 70% λιγότερες πιθανότητες να παρουσιάσουν συμπτώματα κατάθλιψης σε σχέση με τους υπόλοιπους. «Το να τρώτε μαύρη σοκολάτας πριν την προπόνηση θα σας δημιουργήσει θετική και ανατροφοδοτούμενη συμπεριφορά. Σε τέτοιο βαθμό που από ένα σημείο και μετά δεν θα μπορείτε να διαπιστώσετε αν ο ενθουσιασμός προέρχεται από τη σοκολάτα ή την προπόνηση», λέει ο επαγγελματίας προπονητής Ράιαν Τζόνσον.

Τρέχετε πιο μακρινές αποστάσεις

Η καφεΐνη που βρίσκεται στη μαύρη σοκολάτα μπορεί να σας επιτρέψει να τρέχετε περισσότερο. Άλλωστε, μια σχετική μελέτη διαπίστωσε ότι η κατάποση της καφεΐνης ενισχύει τόσο τη δύναμη όσο και την αντοχή. Επιπλέον, η κατανάλωση καφεΐνης με υδατάνθρακες – ένας συνδυασμός που υπάρχει στη σοκολάτα – μπορεί να βοηθήσει στην τόνωση της αποκατάστασης μυών μετά από μια σκληρή προπόνηση.

Μειώνονται οι φλεγμονές

Τα αντιοξειδωτικά της σοκολάτας, γνωστά ως φλαβονοειδή, βοηθούν στη μείωση των φλεγμονών. Ενώ η μαύρη σοκολάτα έχει περισσότερα φλαβονοειδή από τη σοκολάτα γάλακτος και οι δύο περιέχουν τις επιθυμητές ενώσεις. Δεδομένου ότι η συνεχής προπόνηση προκαλεί οξεία φλεγμονή στους μύες και τις αρθρώσεις, η κατανάλωση σοκολάτας πριν ή μετά από μια προπόνηση μπορεί να βοηθήσει στη μείωση της φλεγμονής και του ελαφρού πόνου που σχετίζεται με αυτό.

Διαβάστε επίσης: Οι ευεργετικές ιδιότητες του σοκολατούχου γάλακτος μετά την προπόνηση

Τελικά ο καφές πειράζει το στομάχι;

Photo by andrew welch on Unsplash

Της Εβίτα Σιατίτσα*

Αν έστω και μία φορά αναρωτηθήκατε αν ο καφές ενοχλεί στο στομάχι, που είμαι σίγουρη πως θα το έχετε κάνει, τότε αυτό το άρθρο θα σας δώσει τις απαντήσεις που αναζητάτε και θα ξεδιαλύνει τον διάσημο μύθο γύρω από τον καφέ. Πόσες φορές δεν κατηγορήσατε τον καφέ για αυτόν τον έντονο στομαχόπονο που σας ταλαιπωρεί από το πρωί ή πόσες φορές φοβηθήκατε να πιείτε δεύτερο ή τρίτο καφέ μήπως και σας πειράξει στο στομάχι;

Ας πάρουμε τα πράγματα με τη σειρά

Αρχικά έχουμε την τιμή μία μελέτη που εκπονήθηκε στην Ελλάδα και συγκεκριμένα στο Γεωπονικό πανεπιστήμιο, να απαντά σε αυτό ακριβώς το ερώτημα που θέσαμε αρχικά. Τα αποτελέσματα λοιπόν αυτής της έρευνας έδειξαν ότι η κατανάλωση καφέ δεν προκάλεσε κάποιο είδος γαστρεντερικής δυσλειτουργίας αλλά ούτε και κάποια δυσφορία σχετιζόμενη με το στομάχι. Αντί αυτού μάλιστα φάνηκε ότι πιθανώς η κατανάλωση καφέ ασκεί και αγχολυτική δράση καθώς διεγείρει την εγρήγορση, μετριάζοντας το ψυχοφθόρο και αντιπαραγωγικό στρες. Εύρημα πολύ ενδιαφέρον θα έλεγα ειδικά τη στιγμή που η εποχή που ζούμε και οι ρυθμοί ζωής συχνά πάνε κόντρα στη διαχείριση του άγχους μας.

Ας δούμε όμως κάποια πράγματα και για την διαδικασία παραγωγής του καφέ

Πόσο «φυσικά» παράγεται; Αρκετά φυσικά θα μπορούσαμε να πούμε με μεγάλη μας χαρά και ανακούφιση, κάτι που είναι πολύ θετικό για το στομάχι μας!

Ποια είναι λοιπόν τα βασικά βήματα παραγωγής του καφέ;

Η όλη διαδικασία ξεκινά ουσιαστικά με τη συλλογή των σπόρων της καφέας ή καφεόδεντρου. Από τους σπόρους αυτούς θα επιλεχθούν στη συνέχεια οι καλύτεροι, βήμα σημαντικό και ουσιαστικό για την τελική ποιότητα του καφέ. Οι σπόροι αυτοί καβουρδίζονται, ψήνονται δηλαδή, και ανάλογα με τη θερμοκρασία και τη διάρκεια του ψησίματος, διαφοροποιείται το χρώμα και η γεύση του καφέ. Επόμενο βήμα αποτελεί το άλεσμα του «ψημένου» καφέ. Όταν πρόκειται για στιγμιαίο καφέ η διαδικασία δεν σταματά στην άλεση αλλά υπάρχουν άλλα δύο βήματα πριν το τελικό προϊόν. Το πρώτο είναι αυτό του φιλτραρίσματος όπου με λίγα λόγια αφαιρείται το «κατακάθι» του καφέ που σε άλλη περίπτωση θα βλέπαμε για παράδειγμα στο φλιτζάνι του ελληνικού καφέ μας. Και για να ολοκληρωθεί η διαδικασία κλείνουμε με την αφυδάτωση του προϊόντος ώστε να πάρουμε τους γνώριμους σε όλους μας κόκκους του στιγμιαίου καφέ. Τόσο απλά λοιπόν και με τόσο σαφή και συγκεκριμένα βήματα έχουμε το τελικό προϊόν του καφέ στα χέρια μας…ή μάλλον στο στομάχι μας! Τα δύο

δε επιπλέον αυτά βήματα στη διαδικασία παραγωγής του στιγμιαίου καφέ θα λέγαμε ότι προστατεύουν ακόμη περισσότερο το στομάχι μας καθώς έχει αφαιρεθεί πλήρως το «δύσπεπτο» κατακάθι κάνοντας τον καφέ μας πιο ευκολο-χώνευτο.

Που πηγαίνει η καφεΐνη στο σώμα μας;

Επόμενο «κατηγορητήριο» έρχεται συχνά αυτό για την καφεΐνη. «Η καφεΐνη με ενοχλεί στο στομάχι», ακούμε συχνά κάποιους να λένε. Δύσκολο να συμβαίνει αυτό θα λέγαμε γιατί πολύ απλά η καφεΐνη δεν προλαβαίνει να μείνει και για πολύ ώρα στο στομάχι μας. Αντίθετα φθάνει γρήγορα στο λεπτό έντερο από όπου απορροφάται ταχύτατα με το 99% αυτής να έχει απορροφηθεί στα πρώτα 45 λεπτά από τη στιγμή κατανάλωσης του καφέ. Από εκεί οδηγείται στο ήπαρ όπου και μεταβολίζεται.

Εδώ όμως ενδιαφέρον έχει να αναφέρουμε ότι υπάρχουν άνθρωποι που είναι περισσότερο ή λιγότερο «ευαίσθητοι» στην καφεΐνη

Οι λιγότερο ευαίσθητοι στην καφεΐνη θα μεταβολίσουν γρήγορα τον καφέ, θα νιώσουν άμεσα την τόνωση που προσφέρει αλλά αντίστοιχα η εγρήγορση αυτή θα διαρκέσει λιγότερο, κάτι που τελικά οδηγεί συχνά αυτή την κατηγορία ανθρώπων να πίνουν περισσότερους καφέδες. Από την άλλη όχθη συναντάμε τους περισσότερο ευαίσθητους, αυτούς που θα δηλώσουν/νομίζουν πως τους «πειράζει» ο καφές. Τι συμβαίνει με αυτούς; Τίποτα το περίεργο. Απλώς μεταβολίζουν πιο αργά τον καφέ με αποτέλεσμα να νιώθουν για περισσότερη ώρα την εγρήγορση.

Συμπερασματικά

Μήπως λοιπόν είναι αυτά τα συμπτώματα που μπορεί κάποιος να βιώνει και να θεωρεί πως τον «πειράζει» η καφεΐνη; Αν ανήκετε πράγματι στη δεύτερη αυτή κατηγορία ανθρώπων μπορείτε απλά να μετριάσετε λίγο την ποσότητα των καφέδων που πίνετε ή ενδεχομένως να τον φτιάχνετε πιο ελαφρύ.

Δεν είμαι σίγουρη στο ποια κατηγορία ανήκω, αλλά επειδή σίγουρα κατατάσσομαι στους οπαδούς του καφέ σας χαιρετώ με έναν ζεστό νες στο χέρι και σας εύχομαι καλή συνέχεια!

Διαβάστε επίσης: Καφές και άθληση: Τα οφέλη, τα όρια και οι κίνδυνοι

*H Σιατίτσα Εβίτα είναι Διαιτολόγος – Διατροφολόγος με επιπλέον μεταπτυχιακή εξειδίκευση στην κλινική διαιτολογία. Έχει διατελέσει επιστημονικός συνεργάτης του Χαροκοπείου Πανεπιστημίου Αθηνών από το 2008 έως το 2016 και σήμερα διατηρεί διαιτολογικό γραφείο σε κεντρικό σημείο στην πόλη της Θεσσαλονίκης. Το άρθρο της δημοσιεύτηκε στο mednutrition.gr

Οι ευεργετικές ιδιότητες του νερού με χυμό λεμονιού

Νερό με χυμό λεμονιού: Γιατί μπορεί να γίνει ο καλύτερός σας φίλος;

Eνα ποτήρι νερό με στυμμένο λεμόνι μπορεί να αποδειχθεί ο καλύτερος «φίλος σας». Ειδικά αν αναλογιστεί κανείς πως οι πολυφαινόλες που περιέχονται στο λεμόνι συμβάλουν στην μείωση του βάρους σας και όχι μόνο.

Αν το πιείτε μάλιστα πριν από το γεύμα, νιώθετε γρήγορα το αίσθημα της πληρότητας και αυτό σας κάνει να καταναλώνετε μικρότερες μερίδες φαγητού. Το νερό με λεμόνι είναι επίσης ένας καλός τρόπος να αντικαταστήσετε τον χυμό από πορτοκάλι που πίνετε το πρωί ο οποίος έχει αρκετά περισσότερες θερμίδες.

Ενισχύει το ανοσοποιητικό

Η βιταμίνη C που περιέχει το λεμόνι βοηθά να αντιμετωπίσετε κρυώματα και ιώσεις, ενώ το όξινο περιβάλλον που δημιουργεί στο στομάχι το νερό με χυμό λεμονιού, αποτρέπει τους παθογόνους μικροοργανισμούς από το να βρουν πρόσφορο έδαφος για να δημιουργήσουν μολύνσεις.

Βοηθά στην σωστή πέψη

Τα φλαβονοειδή στο λεμόνι βοηθούν το στομάχι στην πιο αποτελεσματική διάσπαση των τροφών μέσω των οξέων που περιέχονται σε αυτό. Μια μελέτη έδειξε ότι πάνω από το 30% των ανδρών και των γυναικών άνω των 60 ετών είχαν ατροφική γαστρίτιδα, μια κατάσταση που χαρακτηρίζεται από λίγο έως καθόλου οξύ του στομάχου. Σε αυτό ακριβώς έρχεται να βοηθήσει ένα ζεστό ποτήρι νερού με χυμό από λεμόνι.

Σας κρατά ενυδατωμένους

Για όσους δεν μπορούν να πίνουν σκέτο νερό, αν δοκιμάσουν αυτό που έχει γεύση από λεμόνι, ίσως τους δοθεί κίνητρο για να πίνουν μεγαλύτερες ποσότητες. Μην ξεχνάτε πως ημερησίως θα πρέπει να καταναλώνετε επαρκείς ποσότητες υγρών, ανάλογα με τα κιλά σας και τις δραστηριότητές σας.Ένα καλό τεστ έχει να κάνει με την όψη στα ούρα. Αν είναι πολύ κίτρινα ή σκούρα, αυτό σημαίνει πως πρέπει να ενυδατώνεστε περισσότερο.

Σας κάνει νεότερους

Μια μελέτη έδειξε πως η βιταμίνη C που περιέχει το λεμόνι συμβάλει στην μείωση των ρυτίδων. Επίσης καταπολεμά τις ελεύθερες ρίζες και προστατεύει το δέρμα από διάφορες παθήσεις. Παράλληλα η ενυδάτωση του ροφήματος σας δίνει μια εμφάνιση πιο νεανική.

Ενισχύει την λειτουργία στο συκώτι

Μένοντας ενυδατωμένοι ενισχύετε παράλληλα τις λειτουργίες του συκωτιού το οποίο λειτουργεί σαν «φίλτρο» στο σώμα σας. Μην ξεχνάτε πως το συκώτι βοηθά να αποβάλλετε τις τοξίνες από τον οργανισμό σας.

Ενισχύει τα επίπεδα στο κάλιο

Συνηθίζουμε να συνδέουμε το κάλιο με τις μπανάνες, ωστόσο το λεμόνι αποτελεί μια εξίσου καλή πηγή. Είναι ένα στοιχείο απαραίτητο στην λειτουργία των κυττάρων και στο μεταβολισμό, όπως και στη μετάδοση των νευρικών σημάτων.

 Ενισχύει τον μεταβολισμό

Ξεκινώντας την μέρα σας με ένα ποτήρι νερού με λεμόνι, ενισχύετε τον μεταβολισμό σας και παίρνετε ενέργεια. Πίνοντας τρία ποτήρια μέσα στην ημέρα τα αποτελέσματα θα είναι ακόμη καλύτερα, ενώ παράλληλα το αίσθημα πληρότητας θα σας αποτρέψει από την κατανάλωση μεγάλων μερίδων τροφής. Με τον τρόπο αυτό θα μειώσετε σταδιακά το βάρος σας.

Διαβάστε ακόμα: Διατροφικοί κανόνες που θα αλλάξουν ριζικά τη ζωή σας!

Ζωμός από κόκαλα: To απόλυτο Superfood για όλους!

Αθλητές υψηλού επιπέδου και ερευνητές διαιτολόγοι μιλούν για τα οφέλη του ζωμού από κόκαλα και πλέον λένε ξεκάθαρα ότι πρόκειται για το επόμενο «superfood» που έρχεται για να κάτσει στο… θρόνο και να αναλάβει τα ηνία.

Ο καλύτερος ζωμός γίνεται με τον βρασμό των οστών των πουλερικών ή το βόειο κρέας. Όμως η διαδικασία δεν είναι τόσο απλή, αφού μιλάμε για βρασμό μέχρι το κόκαλο να σπάσει. Μόλις τα κόκαλα βράσουν, σε ορισμένες περιπτώσεις μιλάμε ακόμα και για 48 ώρες, τότε απελευθερώνουν όλα εκείνα τα θρεπτικά συστατικά δεν μπορεί να βρει κανείς σε μια τυπική δίαιτα, όπως για παράδειγμα το πόσιμο κολλαγόνο το οποίο καμία σχέση δεν έχει με ότι πωλείται στην αγορά.

Παλιό κόλπο

Δεν είναι νέο κόλπο, αλλά καμιά φορά τα παλιά είναι τα καλύτερα. Πλέον πόλοι είναι οι elite αθλητές που έχουν εντάξει στη δίαιτά τους τους ζωμούς, διότι αφενός έχουν αντφλεγμονώδη δράση, ενώ πρόκειται για μια σοβαρή πηγή πρωτεΐνης.

Για παράδειγμα οι Λος Άντζελες Λέικερς στο ΝΒΑ, χρησιμοποιούν ειδικές συνταγές και περιλαμβάνουν απαραίτητα στο διαιτολόγιο των αθλητών τον ζωμό.

«Ο καθένας ψάχνει για ένα μαγικό ελιξίριο ή κάποια άλλα τρικ αλλά ο ζωμός των οστών είναι κάτι που δεν μπορεί να αντικατασταθεί με τίποτα», τόνισε η Δρ. Cate Shanahan, διευθύντρια διατροφής των Λέικερς και εξηγεί: «Ο ζωμός γίνεται από την αγορά των βιολογικών κοτόπουλων ελευθέρας βοσκής, αφαίρεσης των οστών τους τα οποία οι σεφ της ομάδας τα βράζουν για περισσότερο από οκτώ ώρες».

Ο ζωμός περιέχει θειική χονδροϊτίνη και γλυκοζαμίνη που βοηθούν στην αντιμετώπιση των φλεγμονών, στην αρθρίτιδα και τον πόνο στις αρθρώσεις.

Η αναπτυσσόμενη αγορά είναι πολύ μεγάλη για να αγνοήσει το θέμα και είναι δεδομένο ότι σε λίγο καιρό θα μπορείτε να βρείτε και στο εμπόριο σε επιλεγμένα καταστήματα και στην Ελλάδα, ενώ ήδη κυκλοφορεί στο εξωτερικό.

Τι περιέχει

Ένα φλιτζάνι οργανικού ζωμού οστών κοτόπουλου που πωλείται στο εμπόριο περιέχει με βάση την ετικέτα του 35 θερμίδες, 9 γραμμάρια πρωτεΐνης και 95 mg νατρίου. Όλα τα άλλα στην ετικέτα είναι μηδενικά.

Σχεδόν κανείς πλέον δεν διαφωνεί ότι πρόκειται για μια υγιεινή επιλογή για όλους τους ανθρώπους, αλλά ακόμα μια πολύ ενδιαφέρουσα επιλογή για τους δρομείς που συνεχώς δοκιμάζουν τα όριά του σώματός τους.

«Δεν είναι μια θαυματουργή θεραπεία, όπως μερικά καταστήματα λένε αλλά εξακολουθεί να είναι ένα καλό και θρεπτικό φαγητό», τονίζει ο διαιτολόγος Dawn Jackson Blatner στην Huffington Post. «Είναι ενυδατικός, περιέχει αντιφλεγμονώδη και κολλαγόνο, πρωτεΐνη η οποία μπορεί να βοηθήσει δικά μας κόκαλα, τις αρθρώσεις, το δέρμα και φυσικά την υγεία μας συνολικά».

Διαβάστε ακόμα:  10 superfoods της… διπλανής πόρτας που σας αδυνατίζουν! 

Τι σημαίνει για τον οργανισμό η έλλειψη καλίου;

Τα τρία «εγκλήματα» που κάνουν οι αρχάριοι δρομείς!

Το κάλιο είναι απαραίτητο για τη σωστή λειτουργία όλων των κυττάρων, των ιστών και των οργάνων του σώματος. Η ημερήσια ανάγκη σε θρεπτικά συστατικά είναι τα 4.700 mg ή 3,5 γραμμάρια αλλά το σώμα μας δεν μπορεί να δημιουργήσει αποθέματα, άρα πρέπει κάθε ημέρα να λαμβάνουμε αυτή την απαραίτητη ποσότητα.

Το κάλιο είναι ιδιαίτερα σημαντικό για έναν δρομέα και αυτό διότι το κάλιο αποβάλλεται μέσω του ιδρώτα και η ανεπάρκεια του μπορεί να οδηγήσει σε συμπτώματα από κούραση μέχρι και σε σοβαρές μυϊκές κράμπες. Θεωρείται ο πιο σημαντικός ηλεκτρολύτης, διότι το κάλιο είναι απαραίτητο για τη διατήρηση της ισορροπίας του νερού του σώματος σου.

Αυτή η λειτουργία είναι σημαντική δεδομένου ότι το σώμα σας αποτελείται από 70% νερό. Επιπλέον, το κάλιο παίζει σημαντικό ρόλο στη διατήρηση του καρδιακού ρυθμού, στις μυϊκές συσπάσεις και τη λειτουργία των νεύρων.

Δείτε παρακάτω ποιες τροφές θα σας τρoφoδοτήσουν με κάλιο:

Πεπόνι

Το πεπόνι προσφέρει 473 mgκαλίου ανά φλιτζάνι -καθώς και περισσότερο από το 85% των ημερήσιων αναγκών σας για βιταμίνη C. Μη το φατε σκέτο μετά την προπόνηση. Προσθέστε το σε φρουτοσαλάτα με γιαούρτι ή σε πράσινη σαλάτα με λίγο ελαιόλαδο ώστε η βιταμίνη C θα βοηθήσει στην απορρόφηση σιδήρου από τα πράσινα λαχανικά.

Γλυκοπατάτες

Οι γλυκοπατάτες και όχι οι μπανάνες, είναι πρώτες σε περιεκτικότητα καλίου στο διατροφικό βασίλειο. Μια γλυκοπατάτα περιέχει 694 mg καλίου και μόνο 131 θερμίδες. Εκτός από το κάλιο, προσφέρουν φυτικές ίνες, βήτα-καροτένιο και υδατάνθρακες για ενέργεια, στους τυχερούς που θα τις εντάξουν στη διατροφή τους.

Μπανάνα

Η μπανάνα που όλοι καταφεύγουν, όταν οι εξετάσεις δείξουν χαμηλό κάλιο στον οργανισμό, έχει δικαιολογημένα αυτή τη φήμη, αφού μια μεσαία μπανάνα περιέχει 400 μγ καλίου. Εκτός αυτού, όπως όλες οι τροφές, που έχουν πολλά να δώσουν, έτσι και η μπανάνα παρέχει στον οργανισμό καλούς υδατάνθρακες, χορταίνει και ενισχύει τη λειτουργία του μεταβολισμού.

Ψάρι

Τα σαρκώδη ψάρια, όπως είναι ο μπακαλιάρος και ο τόνος, ο σολομός, προσφέρουν, σε όσους τα καταναλώνουν, 500 μγ κάλιο για κάθε 85 γραμμάρια. Επίσης, καλές ποσότητες καλίου προσφέρει και η πέστροφα.

Μύδια

Σε κονσέρβα ή ακόμα καλύτερα, φρέσκα, τα μύδια όχι μόνο έχουν μπόλικο κάλιο αλλά και ακόμα περισσότερη βιταμίνη B12. Περισσότερη από κάθε άλλη τροφή για την ακρίβεια.

Φασόλια

Τα άσπρα φασόλια είναι οι πλουσιότερη πηγή καλίου, ανάμεσα στη μεγάλη οικογένεια των οσπρίων. Χωρίς αυτό να σημαίνει πως η φάβα, οι γίγαντες και οι φακές δεν είναι επίσης καλές πηγές και είναι σημαντικό να θυμόμαστε πως όλα τα όσπρια κάνουν καλό στην καρδιά και θα πρέπει να είναι βασικό κομμάτι της διατροφής μας, αν δεν είναι ήδη.

Κοτόπουλο

Άπαχο, νόστιμο και πλούσιο –μεταξύ άλλων θρεπτικών στοιχείων– και σε κάλιο.

Ντομάτες

Η αγαπημένη βάση για τις καλοκαιρινές μας σαλάτες και σάλτσες είναι άριστη πηγή καλίου τόσο ωμή όσο και μαγειρεμένη.

Πράσινα φυλλώδη λαχανικά

Το σπανάκι, το μπρόκολο, τα λαχανάκια Βρυξελλών και ο αρακάς είναι εξαιρετικές πηγές καλίου. Λαχανικά λοιπόν…

x

Send this to a friend