Συμπτώματα που μπορεί να δείχνουν πρόβλημα στην καρδιά

Γράφει ο Παπαδογιάννης Αθανάσιος (Ιατρός – Καρδιολόγος)*

Υπάρχουν συμπτώματα που καλό θα είναι να μην τα αγνοήσετε, γιατί μπορεί να σας δείχνουν ότι έχετε κάποιο πρόβλημα με την καρδιά σας.

Τα καρδιαγγειακά νοσήματα αποτελούν μία σημαντική αιτία νοσηρότητας και θνητότητας τις τελευταίες δεκαετίες. Ωστόσο, με την πρόοδο και την εξέλιξη των θεραπευτικών εφαρμογών, πολλές καταστάσεις και παθήσεις που παλαιότερα ήταν μοιραίες και θανατηφόρες, πλέον είναι, σε αρκετά μεγάλο βαθμό, ελεγχόμενες και ιάσιμες.

Επομένως, είναι σημαντικό να αναγνωριστούν συμπτώματα τα οποία πιθανόν να υποδηλώνουν καρδιαγγειακή πάθηση και να ακολουθήσει ιατρική εκτίμηση. Άλλωστε, είναι προτιμότερο να διαγνωστεί κάποιο πρόβλημα σε αρχόμενο στάδιο, όπου και η παρέμβαση ή η θεραπεία είναι πιο αποτελεσματική, αλλά και η πάθηση δεν εξελίσσεται.

Ας μην ξεχνάμε πως, όπως είπε ο Ιπποκράτης “κάλλιον του θεραπεύειν το προλαμβάνειν”. Παρακάτω θα δούμε ορισμένα συχνά συμπτώματα καρδιακών παθήσεων.

  1. Πόνος στην πλάτη

Πρόκειται για σύμπτωμα που συσχετίζεται από μεγάλο μέρος του πληθυσμού με “ύποπτο πόνο για έμφραγμα”. Η αλήθεια είναι πως είναι πιθανό ο πόνος της πλάτης να οφείλεται και σε έμφραγμα μυοκαρδίου, αλλά αυτή είναι μία από τις διάφορες αιτίες.

Αρχικά να αναφερθεί πως σε κάθε πόνο αξιολογούνται διάφορα χαρακτηριστικά του πόνου. Συγκεκριμένα, λαμβάνονται πληροφορίες για την ποιότητα και το χαρακτήρα του πόνου (αν ο πόνος είναι σαν “σφίξιμο”, “κάψιμο”, “βάρος”), η εντόπιση, ο τρόπος έναρξης και υποχώρησης και τέλος, η διάρκεια του πόνου.

Σχετικά με τον χαρακτήρα του πόνου, όταν αναφέρεται ως “σφίξιμο”, “κάψιμο” ή “σχίσιμο”, τότε χρήζει άμεσης εκτίμησης από καρδιολόγο ή και μετάβασης στο νοσοκομείο. Όσον αφορά την εντόπιση, όταν ο πόνος εντοπίζεται σαφώς με ένα ή δύο δάχτυλα, τότε είναι αρκετά πιθανό να οφείλεται σε μυοσκελετική αιτιολογία (ειδικά τους θερινούς μήνες με τη χρήση κλιματιστικών ή όταν έχει προηγηθεί απότομη κίνηση, όπως η άρση βάρους).

Ο τρόπος έναρξης μας δίνει σημαντικές πληροφορίες, γιατί όταν εμφανίζεται αιφνιδίως, είναι πολύ έντονος και δεν υποχωρεί με αναλγητικά, επίσης είναι ύποπτος και χρειάζεται ιατρική εκτίμηση. Η διάρκεια του πόνου είναι αρκετά διαφωτιστική. Πόνος ο οποίος διαρκεί δευτερόλεπτα ή 1 – 2 αναπνοές, πιθανόν οφείλεται σε μυοσκελετική πάθηση, ενώ πόνος με διάρκεια 2 – 10 λεπτών ή και παραπάνω χρήζει περαιτέρω ελέγχου.

Ορισμένες παθήσεις που προκαλούν πόνο στην πλάτη είναι η θλάσεις μυών, η ρήξη μεσοσπονδυλίου δίσκου, ο έρπης ζωστήρας, το έμφραγμα μυοκαρδίου, το ανεύρυσμα και ο διαχωρισμός αορτής.

H αυξομείωση του βάρους απειλεί την καρδιά

  1. Πόνος στο χέρι

Ακόμα ένα σύμπτωμα που έχει συσχετιστεί με καρδιολογικό πρόβλημα κι όχι άδικα, καθώς αρκετά συχνά συνοδεύει ανάλογες παθήσεις. Ωστόσο, τόσο στο συγκεκριμένο σύμπτωμα, όσο και σε κάθε άλλο σύμπτωμα αξιολογούνται διάφορα σημαντικά στοιχεία από το ιστορικό και την κλινική εικόνα του ατόμου που το παρουσιάζει.

Έτσι, διαφορετικά θα αξιολογηθεί ο πόνος στο χέρι σε ένα άτομο 45 ετών, με υπέρταση, διαβήτη, που καπνίζει και διαφορετικά σε ένα άτομο 20 ετών, που δεν καπνίζει και δεν πάσχει από κάποιο νόσημα και πονάει στο χέρι μετά από αρκετή ώρα γυμναστικής.

Σε κάθε περίπτωση, βέβαια, πραγματοποιείται ο απαιτούμενος έλεγχος.

Ο πόνος στο χέρι που είναι ύποπτος για καρδιακή πάθηση είναι πόνος που παρουσιάζεται συνήθως στο αριστερό χέρι (αλλά και στο δεξιό ή ακόμη και στα δύο) και ιδιαίτερα στην έσω πλευρά (την πλευρά του χεριού που “κοιτάει” το σώμα μας, αλλιώς την αποκαλούμε και ωλένια επιφάνεια λόγω του οστού που αποκαλείται ωλένη και βρίσκεται στη “μέσα” πλευρά), συνοδεύει συμπτώματα όπως πόνος στο στήθος (ιδιαίτερα σφίξιμο ή κάψιμο), έντονη εφίδρωση και εμφανίζεται μετά από ήπια άσκηση (όπως το βάδισμα), μετά από βαρύ γεύμα, συναισθηματική φόρτιση ή έκθεση σε κρύο ρεύμα αέρα.

Αντιθέτως, πόνος που εμφανίζεται μετά από αρκετή χρήση του χεριού, όπως σε χειρωνακτική εργασία ή σε άθληση, είναι πιο πιθανό να οφείλεται σε άλλες αιτίες, εκτός των καρδιακών, όπως είναι τα μυοσκελετικά προβλήματα.

Ωστόσο, είναι σημαντικό να τονιστεί πως σε ορισμένες περιπτώσεις είναι δυνατό να μην υπάρχουν άλλα συμπτώματα ενδεικτικά καρδιολογικού προβλήματος και να εμφανίζεται μόνο πόνος στο χέρι. Σε κάθε περίπτωση, απαιτείται αξιολόγηση από καρδιολόγο.

  1. Πρήξιμο στα πόδια

Το πρήξιμο στα πόδια ή οίδημα στα κάτω άκρα είναι μία αρκετά συχνή αιτία επίσκεψης σε καρδιολόγο, κι αυτό γιατί έχει συνδεθεί με την παρουσία καρδιακής ανεπάρκειας.

Όντως, αρκετά συχνά οφείλεται σε καρδιακή ανεπάρκεια, αλλά υπάρχουν κι άλλες αιτίες πρόκλησης οιδημάτων. Και σε αυτό το σύμπτωμα αξιολογούνται ορισμένα επιπλέον στοιχεία που βοηθούν στον προσανατολισμό της διερεύνησης που θα ακολουθήσει. Το πιο βασικό στοιχείο είναι αν το πρήξιμο εμφανίζεται στο ένα (ετερόπλευρο) ή και στα δύο (αμφοτερόπλευρο) κάτω άκρα.

Το πρήξιμο που εντοπίζεται στο ένα κάτω άκρο οφείλεται κυρίως σε εν τω βάθει φλεβοθρόμβωση (θρόμβωση), λεμφοίδημα ή φλεγμονή της περιοχής.

Αντιθέτως, το πρήξιμο και των δύο κάτω άκρων είναι δυνατό να οφείλεται σε καρδιακή ανεπάρκεια (συνοδεύεται από δύπνοια), νεφρική ανεπάρκεια (μπορεί να υπάρχει διαταραχή της όρεξης ή του επιπέδου συνείδησης), ηπατική ανεπάρκεια (πιθανόν να υπάρχει ιστορικό κατάχρησης αλκοόλ, κίρρωσης), φλεβική ανεπάρκεια, χρήση φαρμάκων (όπως είναι τα Μη Στεροειδή Αντιφλεγμονώδη Φάρμακα, γνωστά ως ΜΣΑΦ και οι αναστολείς διαύλων ασβεστίου – κατηγορία φαρμάκων που χορηγούνται συχνά στην αρτηριακή υπέρταση) και στην εγκυμοσύνη.

Καθημερινές συνήθειες που “ζορίζουν” την καρδιά μας

  1. Δυσφορία στο στήθος

Πρόκεται για το πλέον συνδεδεμένο με καρδιολογικό πρόβλημα, σύμπτωμα. Ορισμένες φορές μπορεί να αναφέρεται ως πόνος στο στήθος και άλλες τα άτομα να περιγράφουν την ενόχληση ως δυσφορία. Όπως αναφέρθηκε και προηγουμένως, είναι σημαντικό να αξιολογηθούν τα χαρακτηριστικά της δυσφορίας και να συνεκτιμηθούν με το άτομο που τα εμφανίζει.

Έτσι, δυσφορία στο στήθος που εμφανίζεται έπειτα από ήπια άσκηση, από βαρύ γεύμα, συναισθηματική φόρτιση ή έκθεση σε κρύο ρεύμα αέρα, που έχει διάρκεια 2 – 10 λεπτών και υποχωρεί με την ανάπαυση ή τη λήψη υπογλωσσίων, είναι αρκετά ύποπτη ως καρδιολογικής προέλευσης.

Θωρακική δυσφορία που διαρκεί περισσότερο, μέχρι και ώρες, μπορεί να οφείλεται σε στηθάγχη, έμφραγμα μυοκαρδίου, διαχωριστικό ανεύρυσμα ή σε μη οργανικά αίτια. Επίσης, η εμφάνιση δυσφορίας σε άτομο με παράγοντες καρδιαγγειακού κινδύνου (όπως κάπνισμα, αρτηριακή υπέρταση, σακχαρώδης διαβήτης, αυξημένη χοληστερίνη, θετικό οικογενειακό ιστορικό για έμφραγμα μυοκαρδίου σε μικρή ηλικία – <65ετών) εκλαμβάνεται ως ύποπτη καρδιακής πάθησης.

Αντιθέτως, δυσφορία διάρκειας δευτερολέπτων, που εντοπίζεται με ακρίβεια, αναπαράγεται με την πίεση ή την αναπνοή και περιγράφεται ως “τσίμπημα”, μας απομακρύνει από καρδιολογικό πρόβλημα.

Ορισμένες αιτίες, που είναι πιθανό να προκαλέσουν δυσφορία είναι το οξύ έμφραγμα μυοκαρδίου, η στηθάγχη, η περικαρδίτιδα, η πνευμονική εμβολή, το διαχωριστικό ανεύρυσμα αορτής, η γαστροοισοφαγική παλινδρόμηση, το έλκος, η χολοκυστίτιδα, μυοσκελετικά προβήματα.

  1. Δύσπνοια

Η δύσπνοια είναι το αίσθημα δυσκολίας στην αναπνοή και εμφανίζεται συχνά σε νοσήματα της καρδιάς και των πνευμόνων. Επειδή μπορεί να εμφανιστεί και σε υγιή άτομα, ανάλογα και με το επίπεδο φυσικής κατάστασης, θεωρείται παθολογική όταν συμβαίνει σε ηρεμία ή σε επίπεδο φυσικής δραστηριότητας που δεν θα αναμενόταν να συμβεί.

Η δύσπνοια καρδιακής αιτιολογίας εμφανίζεται κατά την άσκηση ή και κατά την ηρεμία, ενώ μπορεί να εμφανιστεί όταν ξαπλώνει το άτομο και υποχωρεί με την έγερση (αναφέρεται ως ορθόπνοια). Επίσης, είναι πιθανό να εμφανιστεί δύσπνοια κάποιες ώρες μετά την κατάκλιση, που αφυπνίζει το άτομο και υποχωρεί με την έγερση.

Τα συγκεκριμένα χαρακτηριστικά σε συνδυασμό με την εύκολη κόπωση, την αδυναμία, τη ζάλη, το πρήξιμο στα πόδια σε άτομο με ιστορικό εμφράγματος, υπέρτασης ή διαβήτη, καθιστούν αναγκαία την καρδιολογική εκτίμηση. Ορισμένα άλλα αίτια δύσπνοιας είναι η πνευμονική εμβολή, το πνευμονικό οίδημα, το άσθμα, η πνευμονία, η σοβαρή αναιμία, η εγκυμοσύνη, το άγχος.

  1. Ζάλη

Η ζάλη είναι ένα σχετικά άτυπο σύμπτωμα, δηλαδή δεν υποδηλώνει μία συγκεκριμένη πάθηση, αλλά μπορεί να οφείλεται σε μία πλειάδα παθήσεων. Ζάλη εμφανίζεται όταν ο εγκέφαλος λαμβάνει λανθασμένες πληροφορίες για τον προσανατολισμό και την κίνηση του σώματος από την ακοή και την όραση.

Εκδηλώνεται σε όλες τις ηλικίες, ανεξαρτήτως φύλου, ωστόσο είναι ανησυχητική όταν οδηγεί σε απώλεια συνείδησης και πτώση, με ενδεχόμενο τραυματισμό του ατόμου. Παρουσιάζεται συχνότερα σε ηλικιωμένα άτομα, κι αυτό ερμηνεύεται από το γεγονός της λήψης φαρμάκων αλλά και τα διαφορετικά επίπεδα αυτορρυθμιστικών μηχανισμών (αντανακλαστικών μηχανισμών του σώματος που ρυθμίζουν την αρτηριακή πίεση).

Οι καρδιαγγειακές παθήσεις που μπορεί να εκδηλωθούν με ζάλη είναι ορισμένες αρρυθμίες, βαλβιδοπάθειες (όπως η στένωση αορτής), η στένωση των καρωτίδων.

Ορισμένα άλλα αίτια ζάλης είναι ο ορθοστατική υπόταση, η λήψη φαρμάκων (διουρητικών, αντιυπερτασικών, αντικαταθλιπτικών κ.α.), το άγχος, οι νευρολογικές παθήσεις (π.χ. νόσος Parkinson), ο ίλιγγος, η σκλήρυνση κατά πλάκας, η αναιμία.

Τσιμπήματα στην καρδιά: Τι προβλήματα μπορεί να φανερώνουν;

  1. Πόνος στο λαιμό

Ο πόνος στο λαιμό, με μία πρώτη ματιά δεν είναι τόσο πιθανό να οφείλεται σε καρδιακή πάθηση. Όμως, συγκεκριμένα στοιχεία αυτού μας προσανατολίζουν προς την εξέταση της καρδιάς.

Η εμφάνιση πόνου στο λαιμό  που χαρακτηρίζεται ως “σφίξιμο” ή “αίσθηση πνιγμού” σε συνδυασμό με χαρακτηριστικά που έχουν αναφερθεί προηγουμένως, όπως είναι η δυσφορία/πόνος στο στήθος με χαρακτήρα “σφιξίματος” ή “καψίματος”,  πόνος στο χέρι, κρύος ιδρώτας που εκδηλώνονται μετά από ήπια άσκηση, βαρύ γεύμα, συναισθηματική φόρτιση ή έκθεση σε ψυχρό ρεύμα αέρα είναι αρκετά πιθανό να οφείλεται σε καρδιακή πάθηση και συγκεκριμένα να αποτελεί εκδήλωση στεφανιαίας νόσου (στηθάγχη ή και έμφραγμα μυοκαρδίου).

Όταν, μάλιστα, εμφανίζεται σε άτομο με παράγοντες καρδιαγγειακού κινδύνου (κάπνισμα, αρτηριακή υπέρταση, σακχαρώδης διαβήτης, αυξημένη χοληστερίνη) ενισχύεται ακόμη περισσότερο η πιθανότητα να είναι καρδιακής προέλευσης.

Ωστόσο, είναι σημαντικό να τονιστεί πως σε ορισμένες περιπτώσεις είναι δυνατό να μην υπάρχουν άλλες εκδηλώσεις και να εμφανίζεται μόνο πόνος στο λαιμό που περιγράφεται ως σφίξιμο. Σε κάθε περίπτωση, απαιτείται αξιολόγηση από καρδιολόγο.

  1. Ροχαλητό

Τα τελευταία χρόνια έχει γίνει γνωστή η σημασία του ποιοτικού ύπνου στην υγεία μας και η πρόκληση καρδιαγγειακών, αναπνευστικών αλλά και συνολικά δυσμενών επιπτώσεων στη υγεία μας σε περίπτωση διαταραχών του ύπνου.

Και στην περίπτωση του ροχαλητού απαιτείται η αξιολόγηση συγκεκριμένων χαρακτηριστικών, προκειμένου να συνδεθεί με καρδιαγγειακές διαταραχές. Αρχικά, να τονιστεί πως για τα χαρακτηριστικά αυτά θα ερωτηθεί κυρίως ο/η σύντροφος του ατόμου, γιατί, όπως είναι εύλογο, είναι εκείνοι που μπορούν να δώσουν περισσότερες πληροφορίες.

Έτσι, αρκετά συχνά επεισόδια ροχαλητού σε συνδυασμό με επεισόδια άπνοιας (επεισόδια όπου φαίνεται πως σταματάει η αναπνοή και το άτομο αφυπνίζεται για να πάρει αναπνοή) είναι ενδεικτικά συνδρόμου άπνοιας στον ύπνο. Πρόκειται για μία διαταραχή που εμφανίζεται συνήθως σε άτομα με παχυσαρκία, σε καπνιστές, σε άτομα που καταναλώνουν αλκοόλ, σε άνδρες, σε άτομα μεγαλύτερης ηλικίας, σε σκελετικές ανωμαλίες του φάρυγγα.

Ορισμένα επιπλέον στοιχεία από το ιστορικό που μπορούν να βοηθήσουν είναι τα συμπτώματα όπως το αίσθημα κόπωσης κατά την ημέρα, η πρωινή κεφαλαλγία, το δύσκολο πρωινό ξύπνημα, η ημερήσια υπνηλία, ακόμη και το παρ’ ολίγον τροχαίο λόγω ύπνου κατά την οδήγηση.

Η παρουσία αυτών των χαρακτηριστικών επιβάλλει την αξιολόγηση από ειδικό (συνήθως πνευμονολόγο, αλλά και ΩΡΛ για την αξιολόγηση ανωμαλιών του φάρυγγα) και περαιτέρω διερεύνηση με ειδικά ερωτηματολόγια αλλά και με μελέτη ύπνου. Το σύνδρομο αποφρακτικής άπνοιας μπορεί να οδηγήσει σε αναπνευστικές, καρδιαγγειακές και νευρολογικές διαταραχές. Αποτελεί σημαντική αιτία υπέρτασης, αρρυθμιών (και ιδίως κολπικής μαρμαρυγής), υπερλιπιδαιμίας, μειωμένης ανοχής στη γλυκόζη.

  1. Ιδρώτας

Τα χαρακτηριστικά του ιδρώτα που μας κινητοποιούν προς την αναζήτηση καρδιολογικής πάθησης είναι η εμφάνιση ψυχρού ιδρώτα (αναφέρεται και ως ψυχρή εφίδρωση), ειδικά σε συνδυασμό με άλλα συμπτώματα.

Έτσι, ο πόνος/δυσφορία στο στήθος, ο πόνος στο χέρι, ο πόνος στην πλάτη, ο πόνος στο λαιμό που εμφανίζονται σε ήπια άσκηση, μετά από βαρύ γεύμα, συναισθηματική φόρτιση, έκθεση σε ψυχρό ρεύμα αέρα και συνοδεύεται από ψυχρή εφίδρωση είναι αρκετά ύποπτα για καρδιολογική πάθηση και συγκεκριμένα για στηθάγχη ή και οξύ έμφραγμα μυοκαρδίου.

Ακόμα, να τονιστεί πως είναι σημαντικό όταν εμφανίζονται τέτοια συμπτώματα σε άτομα με παράγοντες καρδιαγγειακού κινδύνου (κάπνισμα, υπέρταση, σακχαρώδης διαβήτης, αυξημένη χοληστερίνη). Σε κάθε περίπτωση, τα συγκεκριμένα χαρακτηριστικά καθιστούν σημαντική την αξιολόγηση από καρδιολόγο.

  1. Αρρυθμίες

Πρόκειται για ένα μεγάλο κεφάλαιο της καρδιολογίας με ευρύ φάσμα εκδηλώσεων από τις καλοήθεις “αθώες” έκτακτες συστολές έως τις κακοήθεις αρρυθμίες που είναι απειλητικές για τη ζωή. Και για τις αρρυθμίες ισχύουν όσα έχουν αναφερθεί προηγουμένως, σχετικά με τον τρόπο προσέγγισης και διερεύνησης.

Αξιολογούνται πληροφορίες από το ιστορικό του ατόμου, το οικογενειακό ιστορικό (ερώτηση για καρδιακή ανακοπή στην οικογένεια) αλλά και στοιχεία σχετικά με την αρρυθμία. Χαρακτηριστικά τα οποία είναι υπέρ της καλοήθους αιτίας είναι η εμφάνιση των αρρυθμιών σε νέο άτομο, χωρίς παράγοντες καρδιαγγειακού κινδύνου (κάπνισμα, αρτηριακή υπέρταση), σε συνθήκες άγχους και η περιγραφή αυτών ως “τσιμπήματα“, “φτερούγισμα” ή “αίσθημα κενού”.

Από την άλλη πλευρά, η εμφάνιση αρρυθμιών σε άτομο με καρδιολογικό ιστορικό, όπως είναι το παλαιό έμφραγμα μυοκαρδίου ή η παρουσία καρδιακής ανεπάρκειας, αλλά και η εκδήλωση συγκοπής είναι στοιχεία που χρήζουν εξονυχιστικού ελέγχου.

Ο έλεγχος σχεδόν πάντα περιλαμβάνει, πέρα από την κλινική εξέταση, το ηλεκτροκαρδιογράφημα (ΗΚΓ), το Triplex καρδιάς και την τοποθέτηση Holter ρυθμού ή τη δοκιμασία κοπώσεως. Πιθανόν να χρειαστεί και περαιτέρω εξειδικευμένος, ακόμη και επεμβατικός, έλεγχος (όπως η ηλεκτροφυσιολογική μελέτη).

Αυτή η διατροφή εξασφαλίζει υγιή καρδιακή λειτουργία

  1. Πόνος στα κάτω άκρα

Η αρτηριοσκλήρυνση είναι μία διαταραχή που επηρεάζει όχι μόνο τα αγγεία της καρδιάς (τα στεφανιαία αγγεία), αλλά και τα υπόλοιπα αγγεία του σώματος, οδηγώντας σε μία νόσο που αναφέρεται ως περιφερική αρτηριοπάθεια. Προσβάλλονται συνηθέστερα οι αρτηρίες των κάτω άκρων και χαρακτηρίζεται από παρουσία αθηρωματικής πλάκας που οδηγεί σε μείωση του αυλού, μειωμένη ροή αίματος και ισχαιμία των κάτω άκρων.

Το κύριο σύμπτωμα με το οποίο εκδηλώνεται η περιφερική αρτηριοπάθεια είναι ένα αίσθημα συσφιγκτικού πόνου (κράμπας), αδυναμίας ή εύκολης κόπωσης κατά τη βάδιση ορισμένης απόστασης και υποχωρεί με την ανάπαυση (το σύμπτωμα αναφέρεται ως διαλείπουσα χωλότητα).

Η εμφάνιση τέτοιων συμπτωμάτων καθιστά αναγκαία την περαιτέρω διερεύνηση, όχι μόνο λόγω της πιθανότητας ύπαρξης περιφερικής αρτηριοπάθειας, αλλά και επειδή συχνά συνδυάζεται με υπέρταση και στεφανιαία νόσο (ειδικά σε άτομα με παράγοντες καρδιαγγειακού κινδύνου)

  1. Στυτική δυσλειτουργία

Η στυτική δυσλειτουργία ορίζεται ως η αδυναμία επίτευξης ή και διατήρησης ικανοποιητικής στύσης κατά τη διάρκεια της σεξουαλικής επαφής. Παρατηρείται στο 40% των ανδρών μετά την ηλικία των 40 και αυξάνεται προοδευτικά με την ηλικία. Παρουσιάζει κοινούς παράγοντες κινδύνου με τα καρδιαγγειακά νοσήματα (κάπνισμα, υπέρταση, διαβήτης, υπερλιπιδαιμία) και κοινούς μηχανισμούς.

Η στυτική δυσλειτουργία αποτελεί δείκτη γενικευμένης αγγειακής νόσου και το σημαντικό είναι πως, συνήθως, προηγείται χρονικά της εκδήλωσης στεφανιαίας νόσου κατά 3 – 5 έτη. Επομένως, η εκδήλωση στυτικής δυσλειτουργίας καθιστά σημαντική την καρδιολογική προσέγγιση του ατόμου.

Συμπέρασμα

Όπως γίνεται κατανοητό, τα συμπτώματα που δείχνουν πιθανά προβλήματα στη καρδιά, είναι δυνατό να ποικίλλουν και είναι πιθανό να οφείλονται σε μία ποικιλία νοσημάτων. Να θυμόμαστε πως σε κάθε εμφάνιση συμπτωμάτων, είναι μεγάλης σημασίας η αποφυγή του πανικού και η εκτίμηση από ιατρό, ώστε μέσα από τη λήψη ιστορικού, την κλινική εξέταση και τον έλεγχο που θα ακολουθήσει να οδηγηθεί σε μία σωστή διάγνωση και αντιμετώπιση.

Διαβάστε επίσης: Ποιες πρωτεΐνες δυναμώνουν τους μύες και την καρδιά;

Πηγή: www.fmh.gr

Ακολουθήστε το Run 'n Fun στο Google News

Previous ArticleNext Article

Όλα όσα θα χρειαστείς για την απόλυτη χιονοδρομική απόδραση

Προτού ξεκινήσεις τις εξορμήσεις στο βουνό, δες παρακάτω τι πρέπει να τσεκάρεις για να είσαι σωστά προετοιμασμένος για την απόλυτη χιονοδρομική απόδραση.

Ο χειμώνας πλέον έχει μπει για τα καλά, και ο πυρετός για χιονοδρομία έχει φτάσει στα ύψη!

Όλα τα κανάλια, τα ραδιόφωνα, τα ενημερωτικά sites μέσα μιλούν για το κρύο που επελαύνει στη χώρα και παράλληλα ξεκινούν οι προετοιμασίες για απόδραση στα πιο όμορφα χιονοδρομικά κέντρα της χώρα μας. Μπορεί ο χειμώνας φέτος να άργησε να κάνει την εμφάνιση του, όμως πλέον βρίσκεται εδώ για να μας χαρίσει συγκίνηση και χαμόγελα για ακόμα μία σεζόν. Εξάλλου, όπως λένε και οι παλιοί του αθλήματος, μπορεί τα χιόνια να ήρθαν αργά, αλλά θα φύγουν και αργά.

Για 2η συνεχόμενη χρονιά το Χιονοδρομικό Κέντρο Παρνασσού θα υποδεχτεί το Red Bull Homerun, τη μαζικότερη ski & snowboard κατάβαση για ερασιτέχνες και pro. Ετοίμασε τον εξοπλισμό σου και θα τα πούμε στο βουνό!

Προτού όμως ξεκινήσεις τις εξορμήσεις στο βουνό πρέπει να ξέρεις ότι η προετοιμασία που απαιτείται για μια χειμερινή απόδραση είναι μεγάλη και πολύπλευρη. Πάμε να δούμε παρακάτω τι χρειάζεται.

Το σωστό ντύσιμο απαιτεί 3 layers ρούχων

Κατ’ αρχάς αναφερόμενοι στον ατομικό μας εξοπλισμό και συγκεκριμένα στο ρουχισμό, κοιτάμε πάντα να συμπληρώνουμε τα γνωστά 3 layers ρούχων.

Ξεκινάμε φορώντας ένα ισοθερμικό πάνω από το εσώρουχο μας. Μπορεί να το έχουμε σε 2 κομμάτια (μπλούζα, παντελόνι) ή σε one piece. Πάνω από αυτό φοράμε κάτι ζεστό, ένα fleece ή ένα πουπουλένιο βεστάκι. Τέλος, πάνω όλα φοράμε την αδιάβροχη (κατά προτίμηση Gore-Tex) σαλοπέτα μας καθώς και το ανάλογο μπουφάν – μεμβράνη. Δεν ξεχνάμε να πάρουμε 2 – 3 ζευγάρια κάλτσες υδρόφοβες. Αυτό, βέβαια, προϋποθέτει πώς έχουμε δοκιμάσει το fit της μπότας μας με τις συγκεκριμένες κάλτσες, έχοντας τις φορεμένες στο σαλόνι του σπιτιού μας για 30-40 λεπτά. Έτσι θα καταλάβουμε αν αντιμετωπίζουμε προβλήματα με τις συγκεκριμένες μπότες, αν πονάει κάπου το πόδι, αν μουδιάζει κτλ

Τρίπτυχο γάντια – σκουφί – γυαλιά (ή μάσκα)

Το σκουφί και τα γάντια είναι πλήρως απαραίτητα καθώς τα χέρια και το κεφάλι είναι από τα βασικότερα σημεία απώλειας θερμότητας του σώματος, ενώ τα γυαλιά είναι εξίσου σημαντικά καθώς η ακτινοβολία του ήλιου σε υψόμετρα κοντά στα 2.000 μέτρα είναι πολύ υψηλή.

Δεν είναι κακό να έχουμε μαζί μας ένα ζευγάρι έξτρα γάντια και σκουφί, σε περίπτωση που κάποιος δικός μας τα χρειαστεί, ή αν χάσουμε τα δικά μας, πράγμα σύνηθες στο βουνό. Μέσα σε όλα αυτά προσθέτουμε το κράνος μας, κάτι πλήρως απαραίτητο για τα πρώτα, αλλά και τα μετέπειτα χιονοδρομικά μας βήματα.

Ο εξοπλισμός μας

Έχουμε φροντίσει από πριν την αναχώρηση να φτιάξουμε τις δέστρες των ski ή του snb ώστε να ταιριάζει με τις μπότες μας, για να μην χρειαστεί να ψάχνουμε κατσαβίδια όταν θα είμαστε στο βουνό. Επιπλέον, εξοπλιζόμαστε με ένα σακίδιο στο οποίο θα έχουμε μέσα βασικά πράγματα για τη χιονοδρομική μας ημέρα όπως αντηλιακή κρέμα, παγούρι με νερό, κάποια snacks, ένα ζεστό ρόφημα κτλ. Μέσα σε αυτό μπορούμε να έχουμε και κερί, ώστε να κάνουμε ένα γρήγορο κέρωμα του κάτω μέρους των ski μας ή του snowboard, πριν ξεκινήσουμε να χιονοδρομούμε.

Φροντίζουμε να εξοπλίσουμε το αυτοκίνητο μας με μπάρες οροφής ώστε να έχουμε την δυνατότητα να προσαρμόσουμε σε αυτές τα ειδικά ski racks, με τα οποία μπορούμε να μεταφέρουμε με άνεση και ασφάλεια τον εξοπλισμό μας πάνω από τα αυτοκίνητο. Επίσης, εφοδιάζουμε το αυτοκίνητο μας με αντιολισθητικές αλυσίδες ή ακόμα καλύτερα, με χιονολάστιχα.

Στην περίπτωση που μας εξυπηρετούν οι αντιολισθητικές αλυσίδες, είναι εξαιρετικής σημασίας να κάνουμε μια πρόβα τοποθέτησης κάτω από το σπίτι μας, σε ζεστό περιβάλλον, ώστε να εξοικειωθούμε πλήρως με τη διαδικασία. Αν δε το κάνουμε, όταν θα έρθει η πραγματική ανάγκη να τις τοποθετήσουμε, με χιόνια στο δρόμο και πολύ κρύο, αν δεν είμαστε οικείοι με την τοποθέτηση τους, τα πράγματα θα είναι πολύ δύσκολα.

Τέλος, φροντίζουμε να γεμίσουμε το ρεζερβουάρ του συστήματος πλύσης των τζαμιών του αυτοκινήτου με αντιπαγωτικό υγρό, διότι αν βρεθούμε σε περιβάλλον με αρνητικές θερμοκρασίες και δεν το έχουμε βάλει, θα παγώσει το σύστημα πλύσης των τζαμιών, κάτι που καθιστά ιδιαίτερα επικίνδυνη την οδήγηση μας.

Πάντα χρειάζεται μία καλή παρέα

Φροντίζουμε πάντα να κινούμαστε στο βουνό μαζί με παρέα, βλέποντας πάντα ο ένας τον άλλον. Αν χρειαστεί ή αν επιλέξουμε να κινηθούμε μόνοι μας, τότε ενημερώνουμε τους δικούς μας για το που θα είμαστε. Τα χιονοδρομικά κέντρα και οι εγκαταστάσεις τους, βρίσκονται σε ορεινά μέρη όπου οι συνθήκες του καιρού μπορούν να αλλάξουν άρδην.

Πηγή: redbull.com.gr

Ακολουθήστε το Run 'n Fun στο Google News

Οι φυσιολογικοί σφυγμοί ανά ηλικία και πόσο διαφέρουν των αθλητών

Ankush Minda on Unsplash

Την καρδιακή συχνότητα την μετράμε με τους σφυγμούς μας, ακουμπώντας τα δάχτυλά μας στον καρπό ή στον λαιμό.

Όταν η καρδιά χτυπά στέλνοντας αίμα στην αορτή, δημιουργείται ένα κύμα πίεσης που εξαπλώνεται στις αρτηρίες του σώματος με σχετικά μεγάλη ταχύτητα, περίπου 150-175 εκατοστά το δευτερόλεπτο. Αυτό διαστέλλει τα αρτηριακά τοιχώματα και γίνεται αντιληπτό ψηλαφώντας την πίεση του αίματος με τη μορφή του σφυγμού.

Όλα τα ζώα έχουν καρδιά η οποία όμως μπορεί να χτυπά με πολύ διαφορετικό ρυθμό ανάλογα με το είδος. Σε γενικές γραμμές, όσο μικρότερο είναι το μέγεθος ενός ζώου τόσο πιο πιθανό είναι η καρδιά του να χτυπάει πιο συχνά σε κατάσταση ηρεμίας. Η καρδιά ενός καναρινιού χτυπάει 1.000 φορές το λεπτό, ενός ποντικιού 670 φορές, ενός περιστεριού 180 φορές και μιας τοξοκέφαλης φάλαινας περίπου 10 φορές. Υπάρχουν βέβαια και εξαιρέσεις, για παράδειγμα, έχει βρεθεί μια αράχνη της οποίας η καρδιά χτυπάει μόνο 9 φορές το λεπτό.

Στον άνθρωπο, η καρδιά ενός εμβρύου 10ης εβδομάδας χτυπάει 170 φορές το λεπτό και ενός νεογέννητου βρέφους 130 φορές όσο και ενός 12άμηνου μωρού. Στην ηλικία των 5 ετών διαπιστώνονται 96 σφυγμοί ανά λεπτό, στην πρώιμη εφηβεία πέφτουν στους 78-83 και στην ενηλικίωση φτάνουν τους 70. Η γυναικεία καρδιά είναι κατά 2-3 σφυγμούς ταχύτερη φτάνοντας τους 71 το λεπτό ενώ οι άνδρες έχουν 69. Κατά την εγκυμοσύνη, η καρδιά της γυναίκας μπορεί να δίνει 6 χτύπους παραπάνω.

Σύμφωνα με μια μεγάλη αμερικανική μελέτη που δημοσιεύθηκε το 2011 και μέτρησε την καρδιακή συχνότητα σε 35.302 υγιή άτομα το διάστημα 1999-2008, διαπίστωσε ότι μετά την ενηλικίωση οι σφυγμοί σταθεροποιούνται στους 65-75 παλμούς για το υπόλοιπο της ζωής [1]. Το παρακάτω διάγραμμα δείχνει τον μέσο όρο των καρδιακών παλμών ανά ηλικία στους άνδρες ενώ παρόμοιο είναι και το αντίστοιχο διάγραμμα για τις γυναίκεςΈνα 5% των ανθρώπων έχει γύρω στους 50-55 καρδιακούς παλμούς ενώ ένα άλλο 5% έχει γύρω στους 90.

Οι μέσοι σφυγμοί ανά ηλικία στους άνδρες [1].

Ως φυσιολογικές τιμές συνήθως χαρακτηρίζονται αυτές που βρίσκονται πέριξ των μέσων όρων. Συχνά όμως οι μέσες τιμές δεν είναι οι άριστες. Αυτό συμβαίνει επειδή προκύπτουν από μεγάλα δείγματα ανθρώπων τα οποία περιλαμβάνουν τους πάντες άρα και αυτούς που έχουν κακές συνήθειες τρόπου ζωής ή διατροφής. Στην παραπάνω πολυπληθή μελέτη, η μέση τιμή βρέθηκε πως ήταν 72 χτύποι ανά λεπτό αλλά αυτή είναι μάλλον “τσιμπημένη” καθώς στο δείγμα περιλαμβάνονται αυτοί που καπνίζουν, πίνουν πολύ αλκοόλ, πίνουν πολύ καφέ, είναι υπέρβαροι ή παχύσαρκοι, κάνουν καθιστική ζωή, έχουν έλλειψη ύπνου και υψηλά τριγλυκερίδια, καταστάσεις που συνδέονται με αυξημένο καρδιακό ρυθμό.

Άλλες μελέτες έχουν δείξει ότι η καρδιά ενός μέσης φυσικής κατάστασης νεαρού άνδρα χτυπά 66 φορές το λεπτό αλλά αν καπνίζει πρέπει να προστεθούν 6 χτύποι – τόσοι πρέπει να προστεθούν και σε μια γυναίκα που καπνίζει. Η καρδιά των παχύσαρκων μπορεί να δίνει 8-10 χτύπους παραπάνω αλλά αυτό εξαρτάται από τον αριθμό των περιττών κιλών.

Λαμβάνοντας υπόψη αυτές τις καταστάσεις, το συμπέρασμα είναι ότι ο “υγιής” μέσος όρος είναι πιθανότατα γύρω στους 60-65 σφυγμούς. Θα έλεγε λοιπόν κανείς ότι με βάση τα στοιχεία από τις πιο σύγχρονες μελέτες, ότι ένα εύρος ±10 σφυγμών γύρω από το μέσο όρο, δηλαδή από 55 μέχρι 75 είναι η φυσιολογική καρδιακή συχνότητα στους ενήλικες σε κατάσταση ηρεμίας.

Σημαντικοί αριθμοί για την υγεία σας που πρέπει να γνωρίζετε

Καρδιακή συχνότητα και κίνδυνος θανάτου

Μια μέτρηση γύρω στους 60 σφυγμούς ανά λεπτό είναι ικανοποιητική αλλά δεν είναι η τέλεια. Τα στατιστικά στοιχεία δείχνουν πως για κάθε 10 παραπάνω χτύπους το λεπτό, ο κίνδυνος θανάτου από κάθε αιτία αυξάνεται κατά 17%. Δηλαδή ένας άνθρωπος που έχει 65 χτύπους το λεπτό έχει 34% αυξημένη πιθανότητα θανάτου σε σχέση με έναν άνθρωπο που έχει 45 χτύπους το λεπτό. Κι αυτό παρότι το 45 βρίσκεται κάτω από το φυσιολογικό όριο του μέσου ανθρώπου καθώς  συναντάται συνήθως σε αθλητές.

Για το μέσο αγύμναστο άνθρωπο, οι 45 σφυγμοί υποδηλώνουν βραδυκαρδία. Κάτω από 50 σφυγμούς στο μέσο άνθρωπο μπορεί να σημαίνει ότι η καρδιά δεν στέλνει ικανοποιητική ποσότητα αίματος στους ιστούς και μπορεί να υπάρχουν συμπτώματα δύσπνοιας, κόπωσης, ζαλάδας, αίσθημα λιποθυμίας ή ακόμα και στηθάγχη. Αυτό όμως δεν συμβαίνει στους αθλητές διότι έχουν αυξημένο όγκο παλμού, δηλαδή η σύσπαση της καρδιάς τους είναι αρκετά ισχυρή με αποτέλεσμα να μειώνεται ο καρδιακός ρυθμός. Για παράδειγμα, ο Ισπανός ποδηλάτης  Miguel Indurain, ο οποίος κέρδισε πέντε φορές στον γύρο της Γαλλίας, βρέθηκε να έχει 28 σφυγμούς το λεπτό σε κατάσταση ηρεμίας. Το συμπέρασμα είναι ότι τα άτομα που έχουν χαμηλούς σφυγμούς χωρίς να παρουσιάζουν συμπτώματα δεν πρέπει να ανησυχούν, διότι στην πραγματικότητα έχουν μικρότερο κίνδυνο θνησιμότητας.

Με βάση μια μετα-ανάλυση που δημοσιεύθηκε το 2017 γύρω από το θέμα η οποία περιέλαβε 57 μελέτες και πάνω από 134.000 θανάτους ανάμεσα σε 1,8 εκατομμύρια άτομα, υπάρχει θετική συσχέτιση μεταξύ καρδιακού ρυθμού ηρεμίας και κινδύνου θνησιμότητας. Για κάθε αύξηση κατά 10 χτύπους ανά λεπτό, διαπιστώθηκε αύξηση για στεφανιαία νόσο κατά 7%, για αιφνίδιο καρδιακό θάνατο 9%, για καρδιακή ανεπάρκεια 18%, για συνολικά εγκεφαλικά επεισόδια 6%, για καρδιαγγειακές παθήσεις 15%, για καρκίνο 15% και για τη θνησιμότητα από κάθε αιτία 17%. Ο σχετικός κίνδυνος θανάτου από κάθε αιτία απεικονίζεται στο παρακάτω διάγραμμα [2].

Ο οριζόντιος άξονας δείχνει τους σφυγμούς ανάπαυσης (beats per minute) και ο κάθετος άξονας τον σχετικό κίνδυνο θανάτου από κάθε αιτία [2].

Οι σφυγμοί ανάπαυσης συνδέονται με το προσδόκιμο ζωής αλλά δεν είναι κατανοητό το γιατί. Μια σκέψη είναι ότι χτυπώντας πιο συχνά η καρδιά κάποια στιγμή κουράζεται και αυτό έχει δυσμενείς επιπτώσεις. Αν οι καρδιές δύο 20άχρονων ανθρώπων χτυπούν η μία με ρυθμό 65 φορές το λεπτό και η άλλη 95 φορές, η διαφορά ανέρχεται σε 1.800 χτύπους την ώρα, σε 43.200 χτύπους το 24ώρο και σε 15.768.000 το χρόνο. Μετά από 40 χρόνια, η πρώτη καρδιά θα έχει εξοικονομήσει 630 εκατομμύρια χτύπους, δηλαδή μια πορεία 20 ετών.

Το πρόβλημα βέβαια μπορεί να μην εμφανίζεται στην ίδια την καρδιά διότι αποτελεί ένα από τα ισχυρότερα όργανα του σώματος. Μπορεί να υπάρχει επίπτωση στις αρτηρίες οι οποίες φθείρονται περισσότερο καθώς κάθε φορά που η καρδιά συσπάται στέλνει 70 ml  αίματος να συγκρουστούν με τα τοιχώματά των αρτηριών. Να σημειωθεί ότι όπως και στην περίπτωση της αρτηριακής πίεσης, ο καρδιακός ρυθμός φαίνεται να είναι πιο συχνός στους ανθρώπους που έχουν στενότερη αορτή.

Μια άλλη σκέψη είναι ότι ένας γρήγορος καρδιακός ρυθμός υποδεικνύει υπερδιέγερση του αυτόνομου νευρικού συστήματος το οποίο εμπλέκεται σε μια ευρεία ποικιλία καταστάσεων. Οι ανεβασμένοι σφυγμοί ηρεμίας ίσως αντανακλούν μια υπερκινητικότητα στο παρασυμπαθητικό νευρικό σύστημα.

Μείωση σφυγμών τα τελευταία χρόνια

Παρότι σήμερα το φυσιολογικό εύρος σφυγμών μπορεί να θεωρηθεί πως είναι μεταξύ 55-75 ανά λεπτό, παλιότερα, αναφερόταν ως φυσιολογικό το εύρος των 60-100 σφυγμών και στη συνέχεια το εύρος των 60-80 σφυγμών. Σήμερα ωστόσο, πάνω από 80 σφυγμοί ανά λεπτό θεωρούνται μια πτωχή επίδοση.

Πρέπει να σημειωθεί ότι όσο πιο πρόσφατες είναι οι μελέτες τόσο χαμηλότερες τιμές καρδιακών παλμών καταγράφουν, κάτι που έχει προβληματίσει τους ερευνητές. Για παράδειγμα, στη μελέτη Multi-Ethnic Study of Atherosclerosis η οποία περιέλαβε 5.831 άνδρες και γυναίκες ηλικίας 45-84 ετών για πάνω από 10 χρόνια, οι σφυγμοί ανά λεπτό μετρήθηκαν στους 63, κατά μέσο όρο.

Μια πολύ καλή νορβηγική μελέτη, η Tromsø Study, που παρακολούθησε πάνω από 20.000 άτομα από το 1986 βρήκε ότι οι σφυγμοί τους έπεσαν διαχρονικά. Διαπιστώθηκε ότι οι σφυγμοί ηρεμίας στους άνδρες ήταν 73,4 το 1986, 71,4 το 1994, 69,1 το 2001 και 64,7 το 2007. Για τις γυναίκες η πτώση ήταν από τους 78,3 σφυγμούς στους 66,4 το ίδιο χρονικό διάστημα. Μια γαλλική μελέτη επίσης διαπίστωσε ανάλογη πτωτική τάση.

Δεν είναι σαφές γιατί υπάρχει αυτή τη μείωση αλλά είναι πολύ πιθανόν να καταγράφεται η ίδια τάση σε πολλούς πληθυσμούς. Το γεγονός αυτό βρίσκεται υπό διερεύνηση. Μια πιθανή αιτία μπορεί να είναι οι αλλαγές που έχουν συντελεστεί στη διατροφή π.χ. μια δίαιτα χαμηλή σε νάτριο και  υψηλή σε κάλιο (όπως η δίαιτα DASH) έχει αναφερθεί ότι μειώνει τον καρδιακό ρυθμό. Το ίδιο έχει αναφερθεί και για τα ωμέγα-3 λιπαρά (EPA και DHA ) που βρίσκονται στα ψάρια.

Διαβάστε επίσης: Πόσους παλμούς πρέπει να έχουμε όταν γυμναζόμαστε;

Πηγές1Resting Pulse Rate Reference Data for Children Adolescents and Adults United States 1999 2008. 2Resting heart rate and the risk of cardiovascular disease, total cancer, and all-cause mortality – A systematic review and dose response meta-analysis of prospective studies.

Ακολουθήστε το Run 'n Fun στο Google News

x
Send this to a friend