Από τι κινδυνεύουμε αν δεν κοιμόμαστε τουλάχιστον 7 ώρες τη μέρα;

Από τι κινδυνεύουμε αν δεν κοιμόμαστε τουλάχιστον 7 ώρες τη μέρα;

Γράφει η Παρασκευή Κουστουράκη*

Ο ύπνος, αν και οι μηχανισμοί του βρίσκονται ακόμη υπό διερεύνηση, είναι εξαιρετικά ζωτικός για την ανθρώπινη ζωή. Πρόκειται για μια περίοδο φυσικής και νοητικής ανάπαυσης, κατά τη διάρκεια της οποίας η ικανότητα λήψης αποφάσεων και η συνειδητότητα μερικώς ή ολικώς αναστέλλονται. Ταυτόχρονα, οι σωματικές λειτουργίες επιβραδύνονται. Ορμονικά η διαδικασία του ύπνου ελέγχεται, κυρίως, από δύο ορμόνες, την μελατονίνη και την αδενοσίνη.

Είναι εντυπωσιακό το γεγονός ότι δαπανάμε το 30% της ζωής μας για να κοιμηθούμε, ενώ πολλά ζώα καταλήγουν στο θάνατο εάν στερηθούν το ύπνο για λίγες εβδομάδες.

Ο ύπνος είναι βασικό συστατικό επιτυχίας για όσους αθλούνται.

Συνέπειες της έλλειψης ύπνου στην υγεία

Οι συνέπειες της έλλειψης ύπνου στην υγεία φαίνεται να είναι πολλαπλές. Mερικοί μόνο από τους τομείς που επηρεάζονται, είναι οι εξής:

  1. Γνωστική λειτουργία
  2. Συναισθηματική ευεξία
  3. Δραστηριότητα του συμπαθητικού νευρικού συστήματος
  4. Ανοχή στη γλυκόζη
  5. Ορμονικά επίπεδα

Τι συμβαίνει όταν ο ύπνος διαρκεί λιγότερο από 7 ώρες;

Εάν ο ύπνος διαρκεί λιγότερο από 7 ώρες ημερησίως φαίνεται να αυξάνεται ο κίνδυνος για καρδιοαγγειακά νοσήματα, όπως υπέρταση και υπερχοληστερολαιμία, ενώ παχυσαρκία και φλεγμονή πιθανότατα σχετίζονται και αυτές με έλλειψη και διαταραχές στον ύπνο.

Πότε είμαστε σίγουροι ότι έχουμε εξασφαλίσει επάρκεια ύπνου;

Ο ύπνος θεωρείται επαρκής όταν κατά τη διάρκεια της ημέρας δεν υπάρχει υπνηλία ή δυσλειτουργικότητα. Η ακριβής διάρκεια του ποικίλει από άτομο σε άτομο και επηρεάζεται από πολλούς παράγοντες, π.χ. η ηλικία. Για τους περισσότερους ενήλικες 7-8 ώρες ύπνου ημερησίως αρκούν. Το 1998 μόλις το 12% των ενηλίκων στις ΗΠΑ ανέφερε διάρκεια ύπνου μικρότερη των 6 ωρών. Στην μελέτη NHANES που πραγματοποιήθηκε κατά τα έτη 2007-2010 το αντίστοιχο ποσοστό ήταν 37.3%, ενώ μόλις το 60.4% ανέφεραν διάρκεια ύπνου 7-9 ώρες.

Ποια η σχέση ύπνου και διατροφής;

Σύμφωνα με επιστημονικά δεδομένα, όσοι κοιμούνται λιγότερο, είναι πιο πιθανό να καταναλώνουν πυκνοθερμιδικά τρόφιμα, περισσότερες θερμίδες από λιπαρά τρόφιμα και επεξεργασμένους υδατάνθρακες, ενώ ταυτόχρονα παρουσιάζουν μικρές καταναλώσεις φρούτων και λαχανικών. Επιπλέον, η έλλειψη πρωινού γεύματος, η κατανάλωση του κυρίως γεύματος αργά το βράδυ, το τσιμπολόγημα καθώς η έλλειψη διατροφικής ποιότητας πιθανότατα να οδηγούν σε “έναν κακό ύπνο”.

Ποιο είναι το συμπέρασμα;

Βελτιώνοντας λοιπόν την ποιότητα της διατροφής μας και υιοθετώντας ένα διατροφικό μοντέλο με πρωινό, μικρά και συχνά γεύματα, φρούτα, λαχανικά, μη επεξεργασμένους υδατάνθρακες και χαμηλή ποσότητα λιπαρών αυξάνουμε τις πιθανότητες να απολαύσουμε έναν ποιοτικό ύπνο. Όσον αφορά τη σχέση συγκεκριμένων τροφών και θρεπτικών συστατικών με την ποιότητα του ύπνου τα επιστημονικά δεδομένα είναι ακόμη λίγα και απαιτείται περαιτέρω μελέτη.

Ποιες διατροφές βλετιώνουν τον ύπνο μας;

Μέχρι τώρα κάποιες τροφές που ίσως βελτιώσουν τον ύπνο μας είναι οι εξής:

Ψάρια

H κατανάλωση ψαριών, κυρίως λιπαρών, φαίνεται να βοηθάει στη διαδικασία του ύπνου. Η βιταμίνη D, καθώς και άλλα θρεπτικά συστατικά που περιέχουν τα ψάρια, όπως το σελήνιο, το ιώδιο και η πρωτεΐνη, πιθανότατα να αποτελούν την αιτία της σημαντικής αυτής επίδρασή τους.

Γάλα

Περιέχει διάφορα θρεπτικά συστατικά που φαίνονται να σχετίζονται με την ποιότητα του ύπνου. Το ασβέστιο και η μελατονίνη είναι κάποια από αυτά. Επιπλέον, η τρυπτοφάνη που το γάλα περιέχει αποτελεί πρόδρομο συστατικό της σεροτονίνης, ουσίας που ενισχύει το αίσθημα της ηρεμίας και της υπνηλίας.

Τροφές πλούσιες σε σελήνιο

Η έλλειψη σεληνίου σχετίζεται με δυσκολία στον ύπνο. Είναι σημαντικό λοιπόν η διατροφή μας να περιέχει τροφές που περιέχουν σελήνιο, όπως το κρέας, τα θαλασσινά, τα γαλακτοκομικά, οι σπόροι και οι ξηροί καρποί.

Τροφές πλούσιες σε τρυπτοφάνη

Η τρυπτοφάνη αποτελεί πρόδρομο συστατικό της σεροτονίνης, ουσίας που ενισχύει το αίσθημα της ηρεμίας και της υπνηλίας. Βασικές πηγές της τα γαλακτοκομικά, οι ξηροί καρποί, το μέλι, τα αβγά και οι μπανάνες.

Φρούτα και λαχανικά

Φαίνεται ότι μπορούν να βελτιώσουν τον ύπνο αφού περιέχουν βιταμίνες του συμπλέγματος Β, τρυπτοφάνη καθώς και μη επεξεργασμένους υδατάνθρακες. Όλα τα προαναφερόμενα συστατικά φαίνονται να σχετίζονται με καλύτερο και ποιοτικότερο ύπνο.

*Η Παρασκευή Κουστουράκη είναι Διαιτολόγος – Διατροφολόγος με επιπλέον μεταπτυχιακή εξειδίκευση (M.Sc. – MMedSci) στην Κλινική Διατροφή. Διατηρεί διαιτολογικό γραφείο στην Καλλιθέα και ανήκει στους συνεργάτες του medNutrition.


Previous ArticleNext Article

8 τρόφιμα που μοιάζουν με ανθρώπινα όργανα και μας κάνουν καλό!

Υπάρχουν τροφές που το σχήμα τους και η σύστασή τους παραπέμπουν σε ανθρώπινα όργανα. Μάλιστα τα συστατικά τους σε πολλές περιπτώσεις κάνουν καλό στα συγκεκριμένα όργανα και φυσικά στην υγεία μας.

«Εκείνο που διατηρεί την υγεία είναι ισομερής κατανομή και ακριβής μείξη μέσα στο σώμα των δυνάμεων του ξηρού, του υγρού, του κρύου, του γλυκού, του πικρού, του ξινού και του αλμυρού. Την αρρώστια την προκαλεί η επικράτηση του ενός. Η θεραπεία επιτυγχάνεται με την αποκατάσταση της διαταραχθείσας ισορροπίας, με τη μέθοδο της αντίθετης από την πλεονάζουσα δύναμη» έλεγε ο Ιπποκράτης.

Αυτή η ισορροπία μπορεί να επιτευχθεί αν δεν αποκλείουμε τροφές από την καθημερινότητά μας, ακόμα και αν δεν είναι οι… αγαπημένες μας.

Ας δούμε, όμως, τα οφέλη των τροφών στα ζωτικά μας όργανα:

Κόκκινα Φασόλια

Μπορούν να θεραπεύσουν και να βοηθήσουν στη διατήρηση της καλής νεφρικής λειτουργίας και μοιάζουν ακριβώς όπως τα ανθρώπινα νεφρά.

Καρύδια

Μοιάζει με μικρό εγκέφαλο, με αριστερό και δεξί ημισφαίριο, τον άνω και κάτω εγκέφαλο και την παρεγκεφαλίδα. Τα καρύδια βοηθούν στην ανάπτυξη του εγκεφάλου και την εγκεφαλική λειτουργία.

Καρότο

Η διατομή του μοιάζει με του ανθρώπινου μάτιου. Τα καρότα ενισχύουν τη ροή του αίματος στα μάτια και ενισχύουν γενικά την λειτουργία των ματιών.

Επτά τροφές-φάρμακα με πολυδιάστατη δράση

Σέλινο

Μοιάζει με τα οστά και στοχεύει ειδικά στην ενδυνάμωση και την αντοχή των οστών. Τα τρόφιμα με νάτριο, όπως το σέλινο τροφοδοτεί με τα απαραίτητα, τις σκελετικές ανάγκες του σώματος.

Αβοκάντο

Στοχεύει στην υγιή και καλή λειτουργία της μήτρας και του τραχήλου της μήτρας της γυναίκας. Το Αβοκάντο βοηθάει τις γυναικείες ορμόνες να έλθουν σε ισορροπία, να ρίξει ανεπιθύμητο βάρος μετά τη γέννα, και την αποτροπή του καρκίνου του τραχήλου της μήτρας.

Σύκα

Υποκαθιστούν τους όρχεις και είναι γεμάτα από σπόρους και κρέμονται ανά ζεύγη, όταν μεγαλώνουν. Τα σύκα αυξάνουν την κινητικότητα των αρσενικών(+) σπερματοζωαρίων, καθώς αυξάνουν και τον αριθμό των σπερματοζωαρίων με αποτέλεσμα να ξεπεραστεί η ανδρική στειρότητα.

Μανιτάρια

Βοηθούν τη βελτίωση της ακοής και είναι ένα από τα λίγα τρόφιμα που περιέχουν βιταμίνη D. Η συγκεκριμένη βιταμίνη είναι σημαντική για υγιή οστά, η οποία ισχυροποιεί ακόμα και τα μικροσκοπικά οστάρια που βρίσκονται μέσα στο αυτί (σ.σ. και μοιάζουν με μανιτάρι) τα οποία μεταδίδουν τον ήχο προς τον εγκέφαλο. Υπάρχει μάλιστα μανιτάρι (σ.σ. Το αυτί του Ιούδα) που έχει το σχήμα του αυτιού.

Γλυκοπατάτες

Οι γλυκοπατάτες μοιάζουν με το πάγκρεας και επιφέρουν ισορροπία στο γλυκαιμικό δείκτη των διαβητικών.

Διαβάστε επίσης: «Μαγικές» τροφές που είναι ιδανικές για όσους αθλούνται

Αυστηρή δίαιτα: Το μεγαλύτερο λάθος όταν θελεις να χάσεις βάρος

Αυστηρή δίαιτα: Ένα από τα μεγαλύτερα λάθη που μπορείς να κάνεις!

Το χειρότερο με τους ανθρώπους που ακολουθούν κάποια αυστηρή δίαιτα ή χημική ή express που κατά καιρούς έχουν διαβάσει στον έντυπο και ηλεκτρονικό Τύπο, δεν είναι ότι δεν θα χάσουν κιλά.

Αυτό είναι πολύ πιθανό να το καταφέρουν. Ταυτόχρονα, ωστόσο, αυτό που θα καταφέρουν είναι να ρίξουν το μεταβολισμό σου σε χαμηλότερα επίπεδα, καθώς ο οργανισμός θα αναγκαστεί να ελαττώσει τις «καύσεις» ώστε να «εξοικονομήσει» ενέργεια για τις βασικές λειτουργίες.

Την ίδια στιγμή, είναι δεδομένο ότι θα χάσουν κιλά γρήγορα και άλλο τόσο σίγουρο ότι θα τα πάρουν πίσω σε ακόμα πιο σύντομο χρονικό διάστημα.

Και αυτό επειδή ο οργανισμός μας φαίνεται ότι προσαρμόζεται καλύτερα με μικρές και σταδιακές αλλαγές! Και φυσικά, ακολουθώντας τέτοιου είδους δίαιτες δεν σε βοηθάει να αλλάξεις τη «φιλοσοφία» σου γύρω από το φαγητό και την άσκηση και άρα να αλλάξεις το σώμα σου.

Τρώμε λιγότερο και να κινούμαστε περισσότερο!

Η βασική αρχή για τη μείωση του βάρους είναι ότι, πρέπει να εξασφαλίζουμε αρνητικό ενεργειακό ισοζύγιο. Με απλά λόγια πρέπει, οι θερμίδες που προσλαμβάνουμε μέσω της διατροφής να είναι λιγότερες από εκείνες που δαπανούμε για τις μεταβολικές ανάγκες και τη σωματική μας δραστηριότητα.

Αυτό μπορεί να γίνει, είτε μειώνοντας τις θερμίδες που παίρνουμε, είτε αυξάνοντας τις θερμίδες που καίμε, ή με συνδυασμό και των δύο. Όμως, οι μελέτες δείχνουν ότι, τα καλύτερα και πιο μακροπρόθεσμα αποτελέσματα έχουμε όταν κάνουμε αλλαγές και στις δύο πλευρές της ζυγαριάς!

Αφήστε λοιπόν τις στερητικές δίαιτες, φάτε σωστά και με μέτρο και ασκηθείτε. Αλλάξτε τρόπο ζωής.

Διαβάστε ακόμα: Πώς θα μειώσετε την τροφή σας χωρίς να αυξηθεί η πείνα σας!

x
Send this to a friend