Μέλι: Όλα τα είδη της υπερτροφής της Ελληνικής φύσης

Μέλι: Όλα τα είδη της υπερτροφής της Ελληνικής φύσης

Γράφει η Εβιτα Σιατιτσα*

Μέλι ακούω και το μυαλό μου ταξιδεύει κατευθείαν σε ζεστούς λουκουμάδες πλημμυρισμένους με άφθονο μέλι ή ακόμη σε ζεστές φέτες φρέσκου ψωμιού με μέλι που πάντα είχαν την τιμητική τους στο οικογενειακό πρωινό. Ποιος άλλωστε δεν θα ζήλευε οτιδήποτε περιέχει αυτό το γλυκό έδεσμα; Οι λάτρεις του πολλοί, οι μη λάτρεις του νομίζω ελάχιστοι.

Ποια είναι η ιστορία αυτού του γνωστού σε όλους γλυκού πειρασμού, πως παράγεται και τι είδη μελιού υπάρχουν; Λεπτομέρειες που ίσως αγνοούμε όσο και αν μας συνεπαίρνει η γλυκιά του γεύση.

Το μέλι είναι ένα κολλώδες υλικό, με ιδιαίτερα ευχάριστο άρωμα. Όπως ίσως γνωρίζετε παράγεται από τις μέλισσες οι οποίες μαζεύουν το νέκταρ των φυτών, το μετατρέπουν σε μέλι, το οποίο αποτελεί και την τροφή τους, και το αποθηκεύουν στις κηρήθρες τους.

Θα μπορούσαμε να χωρίσουμε το μέλι σε δύο ,μεγάλες κατηγορίες:

  • Το μέλι που παράγεται από το νέκταρ των λουλουδιών και αποκαλείται για το λόγο αυτό ανθόμελο και
  • Το μέλι των μελιτωμάτων, που παράγεται από το χυμό του πεύκου, της ελάτης και άλλων δασικών φυτών.

Ξεκινώντας από το ανθόμελο ποια είναι τα άνθη εκείνα από τα οποία παίρνουμε μέλι;

Θυμάρι

Η παραγωγή του ανέρχεται περίπου στο 10% της συνολικής παραγωγής μελιού στην Ελλάδα. Δεν είναι λίγοι αυτοί που θεωρούν ότι από το θυμάρι παράγεται το καλύτερο και πιο γευστικό μέλι. Το συναντάμε συχνά στα ελληνικά νησιά, όπου το θυμάρι αφθονεί.

Έχει μεγάλη αντοχή και έτσι κρυσταλλώνει σε διάστημα 6-18 μηνών από την παραγωγή του.

Χρώμα Θρεπτική αξία
Το θυμαρίσιο μέλι έχει ένα ανοιχτό κεχριμπαρένιο χρώμα. Μάλιστα το θυμαρίσιο μέλι της Aττικής και των Kυκλάδων είναι πιο ανοιχτό από το θυμαρίσιο μέλι της Kρήτης και των Δωδεκανήσων που είναι σκούρο πορτοκαλί. Το θυμαρίσιο μέλι διαθέτει τονωτικές και αντισηπτικές ιδιότητες, ενώ συνίσταται για την πρόληψη ή/και αντιμετώπιση λοιμωδών, πεπτικών και αναπνευστικών παθήσεων. Είναι πλούσιο σε μέταλλα όπως ο χαλκός και ο σίδηρος, ενώ περιέχει και βόριο.

Πορτοκαλιά

Το μέλι των εσπεριδοειδών σε συνδυασμό με το μέλι των άλλων οπωροφόρων αποτελεί το 25% της ελληνικής παραγωγής. Το μέλι που παράγεται από τα άνθη της πορτοκαλιάς είναι ιδιαίτερα αρωματικό και γευστικό.

Μειονέκτημά του είναι πως όντας αρκετά ευαίσθητο κρυσταλλώνει μέσα σε λίγους μόνο μήνες από την παραγωγή του.

Χρώμα Θρεπτική αξία
Διαθέτει ένα ανοιχτό ξανθό χρώμα, ενώ η κρυστάλλωση μπορεί να το κάνει σχεδόν άσπρο. Το μέλι των εσπεριδοειδών έχει την υψηλότερη περιεκτικότητα ψευδαργύρου συγκριτικά με τα υπόλοιπα μέλια. Λόγω της ευαισθησίας του είναι καλό να καταναλώνεται σε σύντομο χρονικό διάστημα από την παραγωγή του και να προφυλάσσεται από υψηλές θερμοκρασίες προκειμένου να παραμένει αναλλοίωτη η θρεπτική του αξία.

 Ρείκι

Πρόκειται για έναν μικρό αειθαλή θάμνο που τον συναντάμε σε αφθονία στις ημιορεινές περιοχές της Ηπειρωτικής Ελλάδας. Από το φυτό αυτό παράγεται το ρεικόμελο που θεωρείται από κάποιους το πιο υγιεινό μέλι. Το μέλι αυτό κρυσταλλώνει γρήγορα, μέσα σε μόλις 1-3 μήνες από την παραγωγή του.

Χρώμα Θρεπτική αξία
Έχει σκούρο ξανθό χρώμα, το οποίο αλλάζει σε κοκκινωπό καθώς περνάει ο καιρός. Λέγεται πως το ανοιξιάτικο ρεικόμελο έχει μεγάλη περιεκτικότητα σε σίδηρο. Επίσης φημίζεται για τις θεραπευτικές του ιδιότητες που είναι παρόμοιες με αυτές του βοτάνου.

Κουμαριά

Το μέλι που παράγεται από αυτή χαρακτηρίζεται από μια ελαφρώς υπόπικρη γεύση και γι’ αυτό το λόγο έχει και μικρή εμπορική αξία. Συνήθως το αφήνουν μέσα στην κυψέλη για το ξεχειμώνιασμα του μελισσιού.

Θρεπτική αξία
Το μέλι από κουμαριά χαρακτηρίζεται από τη χαμηλότερη περιεκτικότητα σε σάκχαρα, σε σύγκριση με τα υπόλοιπα μέλια.

Καστανιά

Το μέλι που μας δίνει η καστανιά διαθέτει μια απαλή, ελαφρώς πικρή γεύση και έντονο άρωμα. Η συλλογή του αρχίζει το Μάιο και συνεχίζεται μέχρι τον Ιούλιο. Είναι ένα αρκετά ανθεκτικό μέλι καθώς κρυσταλλώνει αργά, μέσα σε 1-2 χρόνια.

Χρώμα Θρεπτική αξία
Μπορεί να το βρούμε από ανοιχτό έως σκούρο καφέ και συχνά κοκκινωπό, ανάλογα με την προέλευσή του. Το καστανόμελο είναι πλούσιο σε ιχνοστοιχεία και αμινοξέα. Θεωρείται ότι έχει εφιδρωτικές ιδιότητες και ενθαρρύνει την κυκλοφορία του αίματος.

Ηλιάνθος

Ένα ευαίσθητο μέλι που κρυσταλλώνει σε μόλις έναν με δύο μήνες από την παραγωγή του.

Χρώμα Θρεπτική αξία
 Το μέλι που παράγεται από τον ηλίανθο είναι ανοιχτόχρωμο ενώ στην κρυσταλλική του μορφή γίνεται κιτρινωπό. Είναι πλούσιο σε πολυφαινόλες οι οποίες ως αντιοξειδωτικές ουσίες που είναι βοηθούν στην καταπολέμηση του οξειδωτικού στρες

Βαμβάκι

Κρυσταλλώνει μέσα σε ένα δύο μήνες από την παραγωγή του.

Χρώμα
Ανοιχτόχρωμο μέλι που μετατρέπεται σε ασπριδερό μετά την κρυστάλλωσή του.

Ψευδοακακία

Το λουλούδι της γνωστής σε όλους μας ακακίας με τα αγκάθια, που φύεται παντού, μας δίνει μέλι με απαλή γεύση και εξαίσιο άρωμα. Το μέλι αυτό θεωρείται πολύ καλής ποιότητας με το μειονέκτημα ότι κρυσταλλώνει γρήγορα.

Χρώμα Θρεπτική αξία
Είναι ανοιχτόχρωμο ενώ με το πέρασμα του χρόνου σκουραίνει. Είναι πάρα πολύ γλυκό, γιατί έχει από τις υψηλότερες συγκεντρώσεις σακχάρων (φρουκτόζη) που συναντάμε στα ανθόμελα. Έχει επίσης χαμηλή περιεκτικότητα σε ένζυμα.

Και κάπως έτσι περνάμε στη δεύτερη μεγάλη κατηγορία μελιού, το μέλι των μελιτωμάτων που μας δίνουν τα δασικά φυτά. Ποια είναι αυτά;

Πεύκο

Ιδιαίτερα διαδεδομένο στην Ελλάδα το πευκόμελο αποτελεί περίπου το 65% της συνολικής παραγωγής. Έχει έντονη γεύση αλλά λόγω της χαμηλής συγκέντρωσης σακχάρων δεν είναι ιδιαίτερα γλυκό. Το μέλι αυτό ανήκει στις ποικιλίες μελιού που δεν κρυσταλλώνουν. Συλλέγεται κυρίως από τον Αύγουστος έως τον Οκτώβριο. Το πευκόμελο που παράγεται στην Ελλάδα και στην Τουρκία θεωρούνται τα καλύτερα του κόσμου.

Χρώμα Θρεπτική αξία
Το χρώμα του πευκόμελου είναι χαρακτηριστικό και πιο σκούρο από το θυμαρίσιο. Εκείνο μάλιστα που παράγεται την άνοιξη είναι πιο ανοιχτόχρωμο και πιο διαυγές από εκείνο που παράγεται το φθινόπωρο. Tο πευκόμελο θεωρείται μέλι υψηλής θρεπτικής αξίας. Έχει χαμηλή συγκέντρωση σε σάκχαρα ενώ είναι πλούσιο σε μέταλλα και ιχνοστοιχεία όπως ασβέστιο, μαγνήσιο, ψευδάργυρο, σίδηρο και χαλκό.

Έλατο

Υπολογίζεται ότι το 5% περίπου του μελιού που παράγεται στην Ελλάδα είναι από έλατο. Το αγαπημένο αυτό δέντρο μας δίνει μέλι με έντονη γεύση. Όπως και το πευκόμελο έχει χαμηλή περιεκτικότητα σε γλυκόζη και έτσι έχει το ατού ότι δεν κρυσταλλώνει σχεδόν ποτέ.

Χρώμα Θρεπτική αξία
Ποικίλλει ανάλογα με την περιοχή προέλευσής του. Έτσι, το μέλι ελάτης από τη Bυτίνα Αρκαδίας ξεχωρίζει λόγω των κρεμ ανταυγειών που δημιουργούνται στο εσωτερικό του και λέγεται «Bανίλια ελάτης». Γενικά, το μέλι ελάτης έχει έντονα μελί χρώμα, σε άλλες περιοχές πιο σκούρο και σε άλλες πιο ανοιχτό. Όπως και το πευκόμελο έχει χαμηλή περιεκτικότητα σε γλυκόζη και είναι πλούσιο σε ιχνοστοιχεία όπως κάλιο, μαγνήσιο, φώσφορο και σίδηρο.

Βελανιδιά

Το μέλι της θεωρείται το πιο σπάνιο και έχει ιδιαίτερη γεύση. Η διαδικασία συλλογής του ξεκινά τον Ιούνιο και μπορεί να φτάσει έως τα τέλη Αυγούστου με αρχές Σεπτεμβρίου.

Χρώμα Θρεπτική αξία
Το μέλι που παράγεται από τη βελανιδιά είναι σκούρου χρώματος (σχεδόν μαύρο) και οι μελισσοκόμοι συχνά το αποκαλούν μέλι «μελούρα» ή «μέλι από δέντρο». Έχει σημαντική αντιοξειδωτική δράση.

Στην αγορά συχνά συναντάμε και άλλα σπάνια είδη μελιού:

  • Μέλι από τριφύλλι: προέρχεται κυρίως από τις μεγάλες πεδιάδες καλλιεργειών του Θεσσαλικού κάμπου και της Μακεδονίας
  • Μέλι από ηλιοτρόπιο (ή αγριοσουσαμιά ή αγριοβαμβακιά): είναι ανοιχτόχρωμο κίτρινο, διαθέτει διακριτικό άρωμα και γεύση που αφήνει την αίσθηση πορτοκαλιού. Είναι το πιο παχύρρευστο μέλι από όλα τα ανθόμελα στην Ελλάδα.
  • Μέλι από ευκάλυπτο: μέλι με ζωηρό άρωμα και γεύση ευκάλυπτου
  • Μέλι από δεντρολίβανο: διαθέτει φινετσάτο άρωμα και γεύση ενώ είναι αρκετά ρευστό.
  • Μέλι από ακακία: αραιό, με εξαιρετικά λεπτό άρωμα και γεύση ακακίας.
  • Μέλι ελαιοκράμβης: συμπαγές μέλι, με υφή σαν γλυκό βανίλια και γεύση που, παρά την πυκνότητά της, διαλύεται γρήγορα στο στόμα, αφήνοντας μια περίεργη δροσιά και μια πολύ γλυκιά ελαιώδη γεύση.
  • Μέλι από παλιούρι: παράγει μέλι με φωτεινό κίτρινο χρώμα και άριστη ποιότητα.

Διαβάστε ακόμα: Superfoods που ανεβάζουν διάθεση και ενεργοποιούν τον μεταβολισμό


*H Σιατίτσα Εβίτα είναι Διαιτολόγος – Διατροφολόγος με επιπλέον μεταπτυχιακή εξειδίκευση στην κλινική διαιτολογία. Έχει διατελέσει επιστημονικός συνεργάτης του Χαροκοπείου Πανεπιστημίου Αθηνών από το 2008 έως το 2016 και σήμερα διατηρεί διαιτολογικό γραφείο στο Αγρίνιο Αιτωλοακαρνανίας. Το άρθρο δημοσιεύτηκε στο www.mednutrition.gr


Previous ArticleNext Article

Στιγμιαίος καφές ή καφές φίλτρου; Ποιος είναι πιο ελαφρύς;

Στιγμιαίος καφές ή καφές φίλτρου; Ποιος είναι πιο ελαφρύς;

Γράφει η Ελένη Τσαχάκη*

Φαντάσου ότι είσαι μπροστά από το ντουλάπι που βάζεις τα υλικά για τον καφέ, ή ακόμα στο ράφι του σουπερ-μαρκετ και δεν ξέρεις τι να επιλέξεις: στιγμιαίο ή καφέ φίλτρου; Ποιος από τους δύο έχει περισσότερα αντιοξειδωτικά; Ποιος από τους δύο είναι πιο ελαφρύς;

Πάμε λοιπόν να δούμε ποιος θα βγει νικητής σε αυτόν τον «αγώνα»!

1. Θες αντιοξειδωτικά;

Τότε επίλεξε στιγμιαίο καφέ!

1 ποτήρι κρύου φραπέ ή 1 κούπα ζεστού στιγμιαίου καφέ, σου δίνουν περισσότερα αντιοξειδωτικά από την αντίστοιχη ποσότητα καφέ φίλτρου

Πιο συγκεκριμένα, με 1 ποτήρι ή 1 κούπα στιγμιαίο καφέ λαμβάνεις 860mg αντιοξειδωτικών, ποσότητα ισοδύναμη ή και μεγαλύτερη από αυτή των φρούτων που καταναλώνεις μέσα στην ημέρα σου.

2. Ποιος καφές είναι πιο ελαφρύς;

Μία μερίδα καφέ φίλτρου περιέχει 115-175 mg καφεΐνης, ενώ ίση ποσότητα στιγμιαίου καφέ σου δίνει 65-100mg καφεΐνης. Εάν επομένως ως ελαφρύ χαρακτηρίζουμε τον καφέ με τη λιγότερη καφεΐνη, τότε νικητής βγαίνει ο στιγμιαίος!

Μάλιστα πρόσφατη μελέτη στο Γεωπονικό Πανεπιστήμιο έδειξε ότι ο στιγμιαίος καφές φαίνεται να μη δρα αρνητικά στο στομάχι σε υγιείς ενήλικες

Φαίνεται λοιπόν ότι ο στιγμιαίος καφές περιέχει ποσότητα καφεΐνης που μπορούμε εύκολα να προσδιορίσουμε ανάλογα με την ποσότητα καφέ που τελικά θα χρησιμοποιήσουμε, ενώ αντίθετα στον καφέ φίλτρου δεν έχουμε αυτή τη δυνατότητα, καθώς παίζει σημαντικό ρόλο ο τρόπος και το μέρος παρασκευής, όπως για παράδειγμα εκτός σπιτιού.

3. Χειμώνα, καλοκαίρι: στιγμιαίος VS φίλτρου σημειώσατε 1

Η θερμοκρασία του περιβάλλοντος αποτελεί έναν σημαντικό παράγοντα που επηρεάζει συχνά τις επιλογές των ροφημάτων που θα καταναλώσουμε. Τους χειμερινούς μήνες η ζήτηση των ζεστών ροφημάτων είναι μεγαλύτερη συγκριτικά με το καλοκαίρι. Ο στιγμιαίος καφές, λοιπόν, μας δίνει τη δυνατότητα να τον φτιάξουμε είτε ζεστό με τη μορφή του νες είτε κρύο ως φραπέ, προκειμένου να τον καταναλώσουμε οποιαδήποτε περίοδο του χρόνου. Σε αντίθεση με τον καφέ φίλτρου, ο οποίος καταναλώνεται μόνο ζεστός.

4. Εύκολη συνταγή και για του πιο αρχάριους

Δεν πειράζει που δεν είσαι master- barista, γιατί μπορείς να φτιάξεις τον στιγμιαίο εύκολα και γρήγορα. Ο καφές φίλτρου έχει το μειονέκτημα ότι χρειάζεται να έχεις μία πολύ καλή μηχανή καφέ, αλλά και να επιλέξεις και το κατάλληλο χαρμάνι. Ο στιγμιαίος καφές από την άλλη, έχει το βασικό πλεονέκτημα ότι δε χρειάζεσαι κάποιο εξειδικευμένο εξοπλισμό!

Τι θα χρειαστείς;

Ένα κουτάλι για να μετρήσεις τα γραμμάρια, τον αγαπημένο σου στιγμιαίο καφέ και από εκεί και πέρα:

  • Εάν επιλέξεις την εκδοχή του ζεστού νες, ζέστανε το νερό σε ένα μπρίκι ή στο μάτι της κουζίνας σου
  • Αν διαλέξεις την κρύα εκδοχή (φραπέ), μπορείς είτε με το πιο απλό shaker, είτε με ένα ηλεκτρικό μιξεράκι να έχεις εξαιρετικό αποτέλεσμα!

Ακόμα αναρωτιέσαι ποιον καφέ θα επιλέξεις; Ξεκίνα τη μέρα σου με τον αγαπημένο φραπέ των Ελλήνων και θυμήσου να τον απολαύσεις με την καλύτερη παρέα!

Διαβάστε επίσης: Πως ο στιγμιαίος καφές μπορεί να βελτιώσει την προπόνησή σου;

*Η Τσαχάκη Ελένη είναι Διαιτολόγος-Διατροφολόγος, απόφοιτη του Αλεξάνδρειου Τεχνολογικού Εκπαιδευτικού Ιδρύματος Θεσσαλονίκης. Παρέχει τις υπηρεσίες της στο διαιτολογικό της γραφείο στα Νότια Προάστια Αττικής, ενώ από το 2016 εργάζεται στο τμήμα εταιρικής επικοινωνίας του medNutrition.

Ποιες τροφές βοηθούν την μυϊκή ανάπτυξη και υγεία

Ποιες τροφές βοηθούν την μυϊκή ανάπτυξη και υγεία

Η σκληρή και συνεχής προπόνηση δεν είναι αρκετή από μόνη της να μας βοηθήσει να αποκτήσουμε και να διατηρήσουμε την μυϊκή μάζα που ονειρευόμαστε.

Ο συνδυασμός της άσκησης και της διατροφής είναι αυτός που θα μας δώσει γρηγορότερα τα αποτελέσματα που θέλουμε.

Η σωστή διατροφή θα λειτουργήσει θετικά σε όλους όσους, είτε θέλουν να διατηρήσουν μια καλή φυσική κατάσταση είτε θέλουν να επιτύχουν μυϊκή ενδυνάμωση. Παρακάτω αναφέρουμε τις καλύτερες και αποτελεσματικότερες τροφές που θα μας βοηθήσουν να αποκτήσουμε περισσότερη μυϊκή μάζα και δύναμη σε συνδυασμό με την προπόνηση.

Σολομός

Αποτελεί πηγή θρεπτικών συστατικών καθώς δεν περιέχει μόνο πρωτεΐνη υψηλής ποιότητας αλλά περιέχει μακράς αλύσου ω-3 λιπαρά οξέα όπως το εικοσαπεντανοϊκό και εικοσιδιεξαενοϊκό οξύ. Τα ω-3 λιπαρά οξέα είναι γνωστά για την ικανότητα τους να βελτιώσουν την υγεία της καρδιά, όμως έχουν μια επιπλέον δράση η οποία έχει να κάνει με το ότι αναστέλλουν την αποδόμηση των μυών, αυξάνοντας παράλληλα την αναβολική ικανότητα των αμινοξέων. Εάν δεν μας αρέσει το ψάρι καλό θα ήταν να παίρνουμε ένα συμπλήρωμα ιχθυελαίου ώστε να επωφεληθούμε από τα οφέλη αυτά, όμως δεν ξεχνάμε πως είναι προτιμότερη η ισορροπημένη διατροφή από τα συμπληρώματα.

Φακές

Οι φακές θα πρέπει να αποτελούν το μυστικό σας όπλο για την ενδυνάμωση και διατήρηση των μυών σας. Ένα φλιτζάνι μαγειρεμένες φακές περιέχουν 18γρ πρωτεΐνης και 40γρ υδατάνθρακα. Επιπρόσθετα, αποτελούν μια ενδιαφέρουσα επιλογή καθώς μπορούν να καταναλωθούν είτε μόνες τους, είτε με καστανό ρύζι, είτε σε μια σαλάτα.

Αυγά

Τα αυγά είναι πλούσια σε θρεπτικά συστατικά όπως η υψηλής ποιότητας πρωτεΐνη, τα εννέα απαραίτητα αμινοξέα, η χολίνη και η βιταμίνη D. Για αυτό τον λόγο αποτελούν μια πολύ σωστή επιλογή που δεν είναι επιβλαβής για την υγεία σας όπως έχουν δείξει αρκετές μελέτες.

Cottage cheese

Αποτελεί καθαρή πηγή καζεΐνης. Η καζεΐνη είναι μια πρωτεΐνη η οποία αφομοιώνεται αργά, κάτι που σημαίνει πως είναι ιδανική για την συντήρηση των μυών σας. Το τρόφιμο αυτό μπορεί να αποτελέσει μια υγιεινή επιλογή σνακ αλλά και να συνοδεύσει το κυρίως γεύμα σας. Επίσης το cottage cheese αποτελεί εξαιρετική πηγή θρεπτικών συστατικών όπως η βιταμίνη Β12 και το ασβέστιο.

Άπαχο βοδινό κρέας

Θα πρέπει να αποτελεί την βάση της διατροφής σας εφόσον θέλετε να αποκτήσετε μυϊκή μάζα, διότι περιέχει όλα τα χρήσιμα θρεπτικά συστατικά που θα ευνοήσουν την ανάπτυξη των μυών σας. Κατά μέσο όρο, μια μέση μερίδα 90γρ περιέχει μόνο 154 θερμίδες και σας εφοδιάζει με σημαντικά θρεπτικά συστατικά όπως ο σίδηρος, ο ψευδάργυρος και οι βιταμίνες του συμπλέγματος Β. Όμως το σημαντικότερο που σας προσφέρει είναι η υψηλής ποιότητας πρωτεΐνη, και η υψηλή ποσότητα αμινοξέων που επιδρούν μαζί με την ινσουλίνη στην ανάπτυξη των μυών. Επιπρόσθετα, είναι σημαντικό να τονίσουμε για αυτούς που ταυτόχρονα προσπαθούν να χάσουν βάρος, πως μια μερίδα (90γρ) άπαχου βοδινού κρέατος σας παρέχει ίση ποσότητα πρωτεΐνης όσο και 1,5 φλιτζάνι φασόλια αλλά παρέχοντας τις μισές θερμίδες.

Κοτόπουλο χωρίς πέτσα

Όπως και το βοδινό έτσι και το κοτόπουλο αποτελεί εξαιρετική πηγή πρωτεΐνης υψηλής ποιότητας η οποία είναι σημαντική για την συντήρηση και επανόρθωση των μυών, την υγεία των οστών καθώς και την διατήρηση του βάρους. Θετικό επίσης είναι ότι το κοτόπουλο μπορεί να μαγειρευτεί με διάφορους τρόπους έτσι ώστε να μην το βαρεθείτε.

Διαβάστε ακόμα:Γιατί οι μυς «καταστρέφονται» στην προπόνηση και χτίζονται στην κουζίνα;

Όλα όσα πρέπει να ξέρει ένας δρομέας για την διατροφή του πριν τους αγώνες

Όλα όσα πρέπει να ξέρει ένας δρομέας για την διατροφή του πριν τους αγώνες

Οι περισσότεροι δρομείς γνωρίζουν ότι πρέπει να τρώνε ζυμαρικά, ρύζι, πατάτες και άλλα τρόφιμα με υψηλή περιεκτικότητα σε υδατάνθρακες πριν από έναν μαραθώνιο. Άλλωστε, οι υδατάνθρακες είναι μια πολύ υψηλή πηγή ενέργειας και το μόνο σίγουρο είναι ότι χρειάζεστε πολλή ενέργεια για να καλύψετε τα χιλιόμετρα ενός μαραθώνιου.

Για πολλούς δρομείς ωστόσο είναι ασαφής ο αριθμός των υδατανθράκων που πρέπει να τρώνε, αδιευκρίνιστο πόση ώρα πριν τον αγώνα πρέπει να το κάνουν και γενικότερα, είναι στο σκοτάδι για διάφορες άλλες τέτοιες σημαντικές λεπτομέρειες.

«Πολλές φορές εκπλήσσομαι με το γεγονός ότι πολλοί άνθρωποι που είναι έτοιμοι να τρέξουν σε μαραθώνιο δεν έχουν τραφεί σωστά πριν από αυτόν», λέει η Μονίκ Ράιαν, διατροφολόγος και αθλητική αρθρογράφος για ζητήματα αγώνων δρόμου. «Οι δρομείς των μαραθωνίων τρέχουν πολύ σκληρά για να υποτιμάνε το ζήτημα της διατροφής», τονίζει.

Τα χαρακτηριστικά των υδατανθράκων

Όταν τρώτε ένα πιάτο μακαρόνια, οι περισσότεροι υδατάνθρακες αποθηκεύονται ως γλυκογόνο στους μύες και στο συκώτι. «Το γλυκογόνο είναι η πιο εύκολα προσβάσιμη μορφή ενέργειας του σώματός σας, αλλά δεν είναι η μόνη πηγή», λέει η Ράιαν. Κατά τη διάρκεια ενός μαραθωνίου καίτε τόσο γλυκογόνο όσο και λίπος. Αλλά όσον αφορά το τελευταίο, το σώμα σας πρέπει να εργαστεί πολύ σκληρότερα για να το μετατρέψει σε καύσιμο.

Όταν εξαντλείται το γλυκογόνο κατά τη διάρκεια μιας κούρσας, ουσιαστικά «χτυπάτε ταβάνι» και το σώμα σας πρέπει να επιβραδύνει καθώς το λίπος μετατρέπεται σε ενέργεια. Ο Μπέντζαμιν Ραποπόρτ, ένας ερασιτέχνης μαραθωνοδρόμος έπεσε θύμα του εν λόγω φαινομένου στον Μαραθώνιο της Νέας Υόρκης του 2005 και ύστερα από αυτό αποφάσισε να μελετήσει πώς να το αποφύγει στο μέλλον.

«Το να ενισχύετε τον οργανισμό σας με τη σωστή ποσότητα γλυκογόνου δεν σας κάνει να τρέχετε πιο γρήγορα, αλλά σας επιτρέπει να κάνετε τη σωστή συντήρηση δυνάμεων και να αποφύγετε την κατάρρευση», λέει.

Κάντε τις σωστές επιλογές

«Είμαι πολύ μονότονος. Τρώω ρύζι για πρωινό, για μεσημεριανό και για βραδυνό», λέει ο Ραποπόρτ. Φυσικά, τα πράγματα δεν χρειάζεται να είναι τόσο περιοριστικά. Το πλιγούρι βρώμης, το ψωμί, οι τηγανίτες, οι βάφλες, το γιαούρτι και ο χυμός αποτελούν επιλογές που μπορούν εύκολα να χωνευτούν.

Επίσης, πολλά φρούτα έχουν υψηλή περιεκτικότητα σε υδατάνθρακες, αλλά ταυτόχρονα είναι και υψηλά σε φυτικές ίνες, κάτι που σημαίνει πως μπορεί να προκαλέσουν καούρες στο στομάχι.

«Οι μπανάνες είναι μια επιλογή με χαμηλές ίνες», λέει η αθλητική διατροφολόγος Ιλάνα Κατζ. «Μπορείτε επίσης να ξεφλουδίσετε τα μήλα, τα ροδάκινα και τα αχλάδια για να μειώσετε το περιεχόμενο των ινών τους», τονίζει. Επίσης δίνει στους πελάτες της την άδεια να απολαύσουν λευκό ψωμί και ψητές πατάτες χωρίς τη φλούδα, καθώς πρόκειται για δυο τροφές που χωνεύονται πολύ εύκολα.

Πόσο πρέπει να τρώτε

 «Δεν μπορείτε να γεμίσετε τους μύες με γλυκογόνο μόνο με ένα γεύμα, γι’ αυτό θα πρέπει να ξεκινήσετε το μια ανάλογη διατροφή δύο ή τρεις ημέρες πριν τον αγώνα σας», λέει η Ράιαν. Το γλυκογόνο θα συσσωρευτεί στους μύες σας ενώ τρέχετε.

Γενικά, το 85 με 95% των θερμίδων που προσλαμβάνετε κάθε μέρα πρέπει να προέρχεται από υδατάνθρακες εκείνη την περίοδο. Η Ράιαν συνιστά να τρώτε περίπου τέσσερα γραμμάρια υδατανθράκων για κάθε κιλό σωματικού βάρους.

Διαβάστε ακόμα: Δέκα συμβουλές διατροφής αποκλειστικά για δρομείς

Send this to a friend