Αρακάς: Μια εξαιρετική τροφή για την… καραντίνα 198

Της Τάλιας Ευαγγέλου & της Χριστίνας Φοντόρ*

Τα μπιζέλια ανήκουν στην οικογένεια των Leguminosae και καλλιεργείται για τα νωπά, κατεψυγμένα ή κονσερβοποιημένα σπέρματά του (αρακάς).

Ο αρακάς πρέπει να καταναλώνεται όταν είναι φρέσκος και τρυφερός (24 ώρες μετά τη συγκομιδή του χάνει το 20% των θρεπτικών συστατικών του). Αν δεν είστε σίγουροι ότι είναι φρέσκος προτιμήστε τον κατεψυγμένο γιατί καταψύχεται 3-4 ώρες μετά την συγκομιδή του.

Τραχανάς: Αναλλοίωτος από την αρχαιότητα και… αθλητικός!

Ποια είναι η θρεπτική αξία του αρακά;

Ο αρακάς αποτελεί πλούσια πηγή φυτικών ινών, αλλά και φυτικών πρωτεϊνών. Περιέχει μεγάλο φάσμα βιταμινών και ιχνοστοιχείων όπως φολλικό οξύ και βιταμίνη Κ, εξίσου και το πράσινο χρώμα τους, καθώς και βιταμίνη A και C. Επίσης, έχει συσχετιστεί με ισχυρή αντιοξειδωτική δράση η οποία οφείλεται στην περιεκτικότητα του σε φυτοχημικά (όπως είναι οι πολυφαινόλες), τα οποία προστατεύουν τον οργανισμό από το οξειδωτικό στρες και τις ελεύθερες ρίζες. Παρόλα αυτά, ο αρακάς αποτελεί τρόφιμο με υψηλό γλυκαιμικό δείκτη, ως αποτέλεσμα η κατανάλωση του από άτομα με διαβήτη, προ – διαβήτη και αντίσταση στην ινσουλίνη πρέπει να γίνεται με μέτρο. Περιέχει αρκετό κάλιο που ρυθμίζει το ενδοκυττάριο υγρό, λίγο νάτριο, φώσφορο, ο οποίος είναι σημαντικός για την ομαλή λειτουργία της καρδιάς, των νεφρών και του νευρικού συστήματος, καροτίνη, η οποία προστατεύει των οργανισμό από τις ελεύθερες ρίζες και πολλές φυτικές ίνες για την καταπολέμηση της δυσκοιλιότητας και καρκίνου του παχέως εντέρου. Συγκεκριμένα, μισό φλυτζάνι ψημένου αρακά αποδίδει περίπου 80 θερμίδες.

Διατροφική αξία του αρακά (μαγειρεμένου) ανά 100γρ.
Ενέργεια (kcal) 84
Πρωτεΐνες (g) 5,4
Λίπος (g) 0,2
Υδατάνθρακες (g) 15,6
Φυτικές ίνες (g) 5,5
Σάκχαρα (g) 5,9

Πηγή: USDA National Nutrient Database for Standard Reference 1 April 2018

Ποια η περιεκτικότητα του αρακά σε πρωτεΐνες; 

Ο αρακάς όπως έχουμε αναφέρει και πιο πάνω περιέχει επαρκής ποσότητες πρωτεΐνης. Πιο συγκεκριμένα, 1 φλυτζάνι ψημένου αρακά περιέχει περίπου 8-9γρ. πρωτεΐνες. Έρευνες έχουν δείξει πως, τα προϊόντα του αρακά τείνουν να είναι υψηλότερα σε αμινοξέα όπως αργινίνη, βαλίνη και μεθειονίνη, και χαμηλότερα σε γλουταμικό οξύ και κυστεΐνη, σε σύγκριση με τα φασόλια σόγιας.

Τι να προσέξετε στην κατανάλωση του αρακά;

Αξίζει να αναφερθεί ότι ο αρακάς λόγω της υψηλής περιεκτικότητάς του σε πρωτεΐνη, κάλιο και φωσφόρο, δεν αποτελεί κατάλληλη τροφή για ασθενείς με οξεία και χρόνια νεφρική ανεπάρκεια. Να καταναλωθεί με προσοχή από τα άτομα με διαβήτη και ουρικό οξύ. Συνιστάται σε άτομα με αυξημένη αρτηριακή πίεση (κάλιο), δυσκοιλιότητα (φυτικές ίνες) και αυξημένα επίπεδα χοληστερόλης (φυτικές στερόλες).

Η κατανάλωση του αρακά, έχει οφέλη στην υγεία μας;

Ο αρακάς είναι τρόφιμο με χαμηλή περιεκτικότητα σε λιπαρά και θερμίδες, ως εκ τούτου, συνήθως περιλαμβάνεται σε διάφορες δίαιτες, λόγω της ευκολίας που έχει η κατανάλωση του στη διαχείριση του σωματικού βάρους. Παρόλο που η κατανάλωση του δεν προσδίδει πολλές θερμίδες, ο αρακάς είναι ένα πολύ θρεπτικό τρόφιμο καθώς περιέχει φολλικό οξύ και καροτενοειδή, που ασκούν αντιοξειδωτική δράση που δεσμεύει τις ελεύθερες ρίζες και τοξίνες στον οργανισμό. Παράλληλα, μας προσφέρει ασβέστιο, μαγνήσιο, σίδηρο, κάλιο και φώσφορο.

Τα όσπρια βοηθούν στο αδυνάτισμα και μειώνουν τη χοληστερόλη!

Επιπρόσθετα, έχει παρατηρηθεί πως η κατανάλωση αρακά συστήνεται ιδιαίτερα σε άτομα με αυξημένη αρτηριακή πίεση και υψηλά επίπεδα χοληστερόλης αλλά και σε αυτούς που υποφέρουν από δυσκοιλιότητα.

Μελέτες έχουν δείξει πως τα μπιζέλια προλαμβάνουν τον καρκίνο του στομάχου (λόγω της υψηλής περιεκτικότητας σε πολυφαινόλες).

Τέλος, ο αρακάς φαίνεται να έχει ευεργετική δράση για την καρδιά αφού περιέχει πολλές αντιοξειδωτικές και αντιφλεγμονώδεις δράσεις καθώς οι σημαντικές ποσότητες βιταμίνης Β1 και Β2, Β3 και Β6 που περιέχει, μειώνουν τα επίπεδα ομοκυστεΐνης, ενός παράγοντα κινδύνου για τις καρδιακές παθήσεις.

Πώς μπορώ να μαγειρέψω τον αρακά;

Ο αρακάς μπορεί να μαγειρευτεί με διάφορους τρόπους. Ο πιο ευρέως τρόπος μαγειρέματος είναι ο παραδοσιακός λαδερός αρακάς συνήθως με πατάτες ή λαχανικά. Επίσης τον αρακά τον συναντάμε συχνά σε βρασμένη μορφή μέσα σε σαλάτες ή σε ρύζι. Μια γνωστή παραλλαγή είναι να μαγειρευτεί λεμονάτος με κρέας αντί για κοκκινιστό. Μια άλλη εναλλακτική θα μπορούσε να γίνει σε σούπα βελουτέ ή σε ένα νόστιμο πουρέ λαχανικών. Νερόβραστος και περιχυμένος με λίγο ελαιόλαδο αποτελεί ένα πολύ υγιεινό συνοδευτικό για άπαχο κρέας ή κοτόπουλο ή ψάρι.

Τι κερδίζεις με μια κουταλιά ταχίνι την ημέρα;

Τελικά, ο αρακάς παχαίνει;

Ως αμυλούχο λαχανικό έχει ενοχοποιηθεί αρκετές φορές πως παχαίνει ή περιέχει «ζάχαρη» και πρέπει η κατανάλωση του να αποφεύγετε. Όμως ποια είναι η πραγματικότητα;

Ο αρακάς ως αμυλούχο λαχανικό δεν μπορεί να καταναλώνετε απεριόριστα καθώς το άμυλο που περιέχει δεν το καθιστά τόσο ελεύθερο σε θερμίδες όσο τα λαχανικά. Θα μπορούσε να συγκριθεί με την πατάτα ή το καλαμπόκι έτσι η κατανάλωση του ως συνοδευτικό μιας άπαχης πρωτεΐνης (κοτόπουλο, άπαχο χοιρινό, ψάρι) θα ήταν μια καλή ιδέα. Όμως λόγω του ότι ο αρακάς θεωρείται τρόφιμο με υψηλό γλυκαιμικό δείκτη, πρέπει να καταναλώνετε με μέτρο σε άτομα με διαβήτη ή αντίσταση στην ινσουλίνη.

Διαβάστε επίσης: Οι ελληνικές “άγνωστες” υπερτροφές

* Η Τάλια Ευαγγέλου είναι διαιτολόγος – διατροφολόγος (BSc) με επιπλέον μεταπτυχιακή εξειδίκευση στην κλινική διατροφή καθώς και στον τομέα της διατροφής και άσκησης (MSc). Εργάζεται ως συντάκτης του medNutrition.
* H Χριστίνα Φοντόρ πτυχιούχος της Επιστήμης Διαιτολογίας-Διατροφής του Χαροκοπείου Πανεπιστημίου Αθηνών, με επιπλέον σπουδές στην Ψυχοσωματική θεραπεία. Διατηρεί Διαιτολογικό Γραφείο στην Αργυρούπολη όπου, καθημερινά, έρχεται σε επαφή με ανθρώπους παρέχοντας τους εξατομικευμένες διατολογικές υπηρεσίες. Συγγραφέας του βιβλίου “Stop στην Παιδική Παχυσαρκία – Η γενιά του Χ-Large” των εκδόσεων medNutrition.
Previous ArticleNext Article

Ένας ειδικός απαντά: Γιατί τρώμε πιο ανθυγιεινά αυτές τις ημέρες 19

Αν υποστηρίξετε ότι αυτές τις ημέρες, δεν έχετε ψάξει έστω μια φορά και την τελευταία γωνία από τα ντουλάπια σας για να βρείτε ένα μπισκότο, μια γκοφρέτα, λίγα πατατάκια, σίγουρα ανήκετε σε μια εξωγήινη μορφή ζωής.

Γιατί οι περισσότεροι, όχι μόνο έχουν ψάξει, αλλά έχουν φάει ότι υπήρχε και ήδη προγραμματίζουν τα επόμενα ψώνια τους στο σούπερ μάρκετ, τα οποία περιλαμβάνουν πολλά σνακ που στην κανονική ροή της ζωής σας, ίσως και να μην επιλέγατε.

Η διαιτολόγος Clarissa Lenherr, απαντά στους λόγους που μας οδηγούν αυτές τις πολύ αγχωτικές ημέρες να κάνουμε καταχρήσεις.

Τι είναι η κορτιζόλη και πως “καταστρέφει” την προπόνησή σας

Οι τρεις λόγοι…

«Μια από τις ορμόνες που εκκρίνουμε όταν έχουμε άγχος και στρες είναι η κορτιζόλη. Αυτή η ορμόνη να αυξήσει το… πάθος μας να καταναλώσουμε σνακ με αρκετή ζάχαρη και αλάτι», τονίζει.

Μάλιστα όπως λέει ο λόγος είναι τριπλός. «Αφενός πρόκειται για εξαιρετικά εύγευστα τρόφιμα (σοκολάτα, πατατάκια, κέικ κ.λπ.) τα οποία μπορούν προσωρινά να μειώσουν την κορτιζόλη. Όταν αυτή η συνήθεια επαναλαμβάνεται μερικές φορές, γίνεται ένας μηχανισμός αντιμετώπισης για τη μείωση του στρες. Και πριν το καταλάβουμε, ο οργανισμός μας βρίσκει αυτή τη λύση και μας σπρώχνει να τα καταναλώσουμε»

Ο άλλος λόγος είναι επίσης βιολογικός: «Το σώμα μας μας λέει ότι χρειάζεται περισσότερη ενέργεια για να διαχειριστεί τις καταστάσεις.  Και αισθανόμαστε μια κούραση και μια ατονία. Με αυτού του είδους τη διατροφή, παίρνουμε άμεσα την ενέργεια, αλλά δεν κρατάει πολύ και έτσι πεινάμε συνέχεια».

Κακές… συνήθειες που δεν σε αφήνουν να κοιμηθείς σωστά!

Ένας τρίτος λόγος, είναι η έλλειψη καλό ύπνου. Το άγχος μας οδηγεί στο να μην κοιμόμαστε καλά. Ο βαθύς ύπνος έχει τη δυνατότητα να καταστέλλονται οι ορμόνες της πείνας και της εξάντλησης, κάτι που δεν προσφέρει ο ελαφρύς, αγχωτικός ύπνος», λέει η  Clarissa Lenherr.

Τι μπορούμε να κάνουμε

Ένας τρόπος είναι να καταφέρουμε να κοιμηθούμε σωστά. Για να το καταφέρουμε, ένας τρόπος είναι η σωματική άσκηση. Φροντίστε να ασκήστε στο σπίτι αρκετές ώρες πριν από τον ύπνο σας.

Μπορείτε πριν πέσετε στο κρεβάτι να κάνετε ένα ζεστό μπάνιο που θα σας χαλαρώσει.

Προτιμήστε αντί να έχετε κοντά στο κρεβάτι σας το κινητό σας, να έχετε ένα βιβλίο.

Ακούστε λίγη χαλαρωτική μουσική.

Να έχετε πάντα φρούτα και λαχανικά στο σπίτι. Ένα μήλο μπορεί να σας χορτάσει. Είναι καλύτερο να καταναλώσετε ακόμα και 2-3 φρούτα, από ένα σακουλάκι πατατάκια.

Επίσης, ρωτήστε τον εαυτό σας εάν είστε πραγματικά πεινασμένοι όταν βρεθείτε στην κουζίνα που αναζητά σνακ. Στη συνέχεια πιείτε ένα ποτήρι νερό.

Το πιο σημαντικό, προσπαθήστε να μην είστε σκληροί με τον εαυτό σας. Η ζωή δεν είναι κανονική αυτή τη στιγμή και η προσαρμογή δεν είναι εύκολη.

Διαβάστε επίσης: Μπορεί η διατροφή να μειώσει το άγχος των ημερών;

Έξυπνα διατροφικά tips για τις ημέρες που μένουμε σπίτι 26

Ο Μιχάλης Μακρύλλος , Κλινικός Διαιτολόγος – Αθλητικός Διατροφολόγος και  Πρόεδρος της Ομάδας Ειδικών Αθλητικής Διατροφής του Πανελληνίου Συλλόγου Διαιτολόγων Διατροφολόγων, μίλησε στην ΕΡΑ Σπορ δίνοντας tips για τη διατροφή των παιδιών-αθλητών κατά τις ημέρες του «εγκλεισού» λόγω του κοροωνοϊού

Μεταξύ άλλων, είπε τα εξής:

Για τα προβλήματα που μπορεί να δημιουργήσει ο περιορισμός στις μετακινήσεις: «Αυτός ο περιορισμός στο σπίτι εν δυνάμει μπορεί να δημιουργήσει πρόβλημα υπό την έννοια ότι έχουμε μία δραστική μείωση στην κινητικότητά μας, άρα έχουμε μία δραστική μείωση στις θερμίδες που καταναλώνουμε, δηλαδή στη δαπάνη ενέργειας. Επομένως αν δεν προσέξουμε το τι θα φάμε και το πόσο θα φάμε, τότε σίγουρα θα έχουμε πρόβλημα και στα κιλά μας και στην ποιότητα των κιλών μας, δηλαδή πόσα από αυτά θα είναι λίπος. Η απάντηση είναι ότι μπορούμε να αξιοποιήσουμε αυτήν την περίοδο κάνοντας μία νέα αρχή και προσαρμόζοντας ανάλογα και τις διατροφικές μας επιλογές».

Τι διαφορετικό προσφέρει στην υγεία μας κάθε χυμός φρούτου

Η διατροφή των γονέων πρέπει να διαφέρει από τα παιδιά: «Ο διδακτικός ρόλος των γονιών έγκειται στο γεγονός ότι πρέπει να δίνουν οι ίδιοι το παράδειγμα. Εξάλλου υπάρχει μία πληθώρα βιβλιογραφικών αναφορών, όπου μεταξύ άλλων και σε ζητήματα διατροφικής συμπεριφοράς τα παιδιά συμμορφώνονται πολύ περισσότερο και πολύ αποτελεσματικότερα όταν βλέπουν τους γονείς τους να κάνουν το ίδιο με αυτό που τους λένε να κάνουν αυτά».

Πως θα βελιτώσουμε τη διατροφική μας συμπεριφορά

Πέντε – έξι έξυπνα tips για να βελτιώσουμε τη διατροφική μας συμπεριφορά με αντίκτυπο προφανώς στο βάρος μας αλλά και στα επίπεδα της υγείας, ιδιαίτερα αυτές τις ημέρες του εγκλεισμού:

«Νο. 1 είναι η οργάνωση και ο προγραμματισμός. Οργανώνουμε τα γεύματα και τα σνακ. Προγραμματίζουμε δηλαδή τι θα μαγειρέψομε μέσα στην εβδομάδα. Για παράδειγμα θα φάμε δύο φορές όσπριο, μία φορά ψάρι, μία φορά κοτόπουλο κοκ. Καθημερινά έχουμε τρία γεύματα, ένα πρωινό, ένα μεσημεριανό και ένα βραδινό, που θεωρούνται τα βασικά μας γεύματα και δύο εμβόλιμα σνακ. Τα γεύματά μας τα τρώμε στο τραπέζι, καθιστοί με ηρεμία, ενσυνείδητα δηλαδή.

Και τα σνακ μας τα έχουμε προγραμματίσει, τα έχουμε προετοιμάσει. Για παράδειγμα ένα θρεπτικότατο σνακ είναι 30 γραμμάρια ξηροί καρποί, μία χούφτα ξηροί καρποί. Παίρνουμε τους ξηρούς καρπούς από πριν, τους έχουμε σε ένα σακουλάκι και το έχουμε έτοιμο. Γιατί αν δεν πάρουμε το σακουλάκι και πάμε στο βαζάκι που έχει όλους τους ξηρούς καρπούς και είμαστε 24 ώρες το 24ωρο σε ένα σπίτι ενδέχεται να ξαναβάλουμε το χέρι μέσα και τότε οι ξηροί καρποί θα γίνουν επιβαρυντικοί».

Νο. 2 Τιμάμε την πείνα μας. Τρώμε όταν πραγματικά πεινάμε και όχι όταν βρεθεί κάτι μπροστά μας. Καλό θα είναι να τρώμε όταν η πείνα μας είναι μέτρια και όχι έντονη. Δηλαδή δεν χρειάζεται να περιμένουμε πρώτα να εξαντληθούμε για να φάμε. Δεν αγνοούμε τα σημάδια της πείνας μέσα στην ημέρα γιατί τότε αν φτάσουμε στο ενδεχόμενο να είμαστε εξαντλημένοι και άδειοι ενεργειακά αυξάνεται το ενδεχόμενο των υπερφαγικών επεισοδίων, δηλαδή να φάμε περισσότερο.

Ποιες τροφές αντιστρέφουν τη γήρανση των μυών;

Νο.3 Πρέπει να μάθουμε να ξεχωρίζουμε την πραγματική όρεξη και ανάγκη μας για φαγητό από τη συναισθηματική. Στην πραγματική πείνα υπάρχει μία χρονική απόσταση από το προηγούμενο γεύμα, υπάρχει το αίσθημα του κορεσμού, υπάρχει μία κανονικότητα. Η συναισθηματική πείνα δεν έχει να κάνει με τον κορεσμό. Μπορεί να είμαστε χορτάτοι και μας έρχεται η επιθυμία να φάμε κάτι, το οποίο συνήθως είναι γλυκό ή λιπαρό. Αυτό καθαρά ξεκινάει από το μυαλό μας, λόγω ότι αισθανόμαστε ανία, άγχος, στρες από τον εγκλεισμό στο σπίτι. Άλλο λοιπόν η πραγματική μας ανάγκη για φαγητό και άλλη η συναισθηματική. Αυτό πρέπει να μάθουμε να το διαχωρίζουμε.

Νο.4 Πρέπει να προσπαθήσουμε να σταματήσουμε να τρώμε όταν νιώθουμε ευχάριστα χορτάτοι, ανεξάρτητα από το πόσο φαγητό έχει παραμείνει στο πιάτο μας. Όταν αισθανόμαστε ότι πήραμε την ενέργεια που χρειαζόμαστε χωρίς αυτό να μας επιβαρύνει.

Νο. 5 Τρώμε αργά. Δίνουμε χρόνο για να φτάσει το μήνυμα του κορεσμού στον εγκέφαλο και τρώμε την ποσότητα που έχει ανάγκη πραγματικά το σώμα μας».

Για το πρόγραμμα των γευμάτων: «Το πρόγραμμα μπορεί να προσαρμοστεί στην καθημερινότητα του καθενός. Το κύριο γεύμα της ημέρας είναι το μεσημεριανό. Καλό θα είναι από το τελευταίο μας γεύμα να αφήνουμε τουλάχιστον ένα δίωρο μέχρι να κοιμηθούμε».

Για τη διατροφή των παιδιών που αθλούνται: «Δεν πρέπει να ξεχνάμε ότι εκτός από αθλητές είναι και έφηβοι, είναι και παιδιά, που σημαίνει ότι οι μεταβολικές και οι αναπτυξιακές τους ανάγκες είναι έτσι κι αλλιώς αυξημένες, πόσω μάλλον αν προσθέσουμε σε όλο αυτό και τις αθλητικές ανάγκες υπό κανονικές συνθήκες. Η συμβολή της διατροφής σε κανονικές συνθήκες είναι κομβικότατη, στην απόδοση, στην αποκατάσταση, στις προσαρμογές της προπόνησης, σε όλα τα επίπεδα. Τώρα εκ των πραγμάτων υπάρχει μία απόσταση ανάμεσα στα προπονητικά φορτία και στην αδράνεια που έχουν στο σπίτι. Επομένως πρέπει να υπάρχει και μία ανάλογη μείωση των θερμίδων. Άλλο όμως είναι η λογική και σταδιακή μείωση, ιδιαίτερα αν μιλάμε για παιδιά και εφήβους κι άλλο πράγμα η δραστική μείωση και ο πολύ σκληρός περιορισμός των θερμίδων, κάτι τέτοιο δεν το θέλουμε σε καμία περίπτωση».

Ασκήσεις ενδυνάμωσης με τη Στέλλα Αλεξανδρίδου από το Training Room

Για την άσκηση στο σπίτι: «Μένουμε σπίτι δεν σημαίνει ότι μένουμε και ακίνητοι. Με τις οδηγίες του κατάλληλου επιστήμονα, όπως ένα γυμναστής μπορούν τα παιδιά να βγαίνουν για τζόκινγκ, για περπάτημα, μπορούν να κάνουν ένα ασκησιολόγιο στο σπίτι με το βάρος του σώματός τους. Κάμψεις, έλξεις για να διατηρούν έναν μυικό τόνο».

Πηγή: EΡΑ Σπορ

x
Send this to a friend